Giới thiệu chung về Chỉ thị 04/2000/CT-NHNN5
Chỉ thị 04/2000/CT-NHNN5 được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành nhằm mục đích chấn chỉnh và nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát đối với các hoạt động liên quan đến cổ đông, cổ phần, cổ phiếu và vốn điều lệ tại các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP). Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm thiết lập kỷ cương, minh bạch hóa nguồn vốn đóng góp, ngăn ngừa các rủi ro sở hữu chéo, góp vốn ảo và bảo đảm an toàn cho toàn bộ hệ thống các tổ chức tín dụng.
Nội dung chấn chỉnh công tác quản lý cổ đông và cổ phần
Chỉ thị đặt ra các yêu cầu nghiêm ngặt đối với các NHTMCP trong việc rà soát, chuẩn hóa thông tin và tư cách pháp lý của các cổ đông:
- Xác minh tư cách và năng lực cổ đông: Tiến hành rà soát toàn bộ hồ sơ pháp lý của các cổ đông sáng lập và cổ đông hiện hữu. Đảm bảo cổ đông là cá nhân hoặc tổ chức có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, năng lực tài chính và tuân thủ đúng các điều kiện sở hữu cổ phần theo quy định của pháp luật.
- Kiểm soát chặt chẽ nguồn vốn góp: Thực hiện kiểm tra, đối chiếu nguồn vốn góp vào ngân hàng để đảm bảo vốn điều lệ là nguồn vốn thực tế, không sử dụng vốn vay, vốn ủy thác không rõ nguồn gốc hoặc các nguồn vốn bất hợp pháp khác để mua cổ phần.
- Giám sát hoạt động chuyển nhượng cổ phần: Kiểm soát chặt chẽ quy trình, thủ tục chuyển nhượng cổ phần giữa các cổ đông, ngăn chặn triệt để tình trạng chuyển nhượng ngầm, chuyển nhượng vượt tỷ lệ sở hữu tối đa cho phép hoặc chuyển nhượng khi chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Quy định về quản lý cổ phiếu và biến động vốn điều lệ
Công tác phát hành cổ phiếu và thay đổi quy mô vốn điều lệ của các ngân hàng thương mại cổ phần phải tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Quản lý phát hành cổ phiếu: Việc in ấn, cấp phát, quản lý và lưu ký cổ phiếu phải được thực hiện một cách minh bạch, có sổ sách theo dõi chi tiết và khoa học. Nghiêm cấm việc phát hành cổ phiếu khống hoặc phát hành không đúng đối tượng đã được phê duyệt.
- Kiểm soát biến động vốn điều lệ: Mọi phương án tăng hoặc giảm vốn điều lệ phải được xây dựng chi tiết, thông qua Đại hội đồng cổ đông và phải được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận bằng văn bản trước khi triển khai thực hiện trên thực tế.
Trách nhiệm của các cơ quan quản trị và kiểm soát nội bộ
Chỉ thị quy định rõ ràng vai trò, trách nhiệm của các bộ phận quản lý, điều hành trong nội bộ ngân hàng:
- Hội đồng quản trị và Ban điều hành: Chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật và Ngân hàng Nhà nước về tính chính xác, trung thực của danh sách cổ đông, tỷ lệ sở hữu cổ phần và thực trạng vốn điều lệ của ngân hàng mình.
- Ban kiểm soát: Phải phát huy vai trò giám sát độc lập, thường xuyên tiến hành kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất việc góp vốn, chuyển nhượng cổ phần; kịp thời phát hiện và báo cáo các hành vi vi phạm cho Hội đồng quản trị và cơ quan quản lý nhà nước để có biện pháp xử lý kịp thời.
Vai trò thanh tra, giám sát của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh, thành phố
Ngân hàng Nhà nước chi nhánh các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có trách nhiệm thực hiện các nhiệm vụ sau:
- Tăng cường thanh tra, kiểm tra: Trực tiếp chỉ đạo và tổ chức các đợt thanh tra, kiểm tra chuyên đề về tình hình cổ đông, cổ phần, cổ phiếu và vốn điều lệ tại các NHTMCP có trụ sở trên địa bàn quản lý.
- Xử lý nghiêm các vi phạm: Kiên quyết xử lý nghiêm minh các trường hợp cố ý làm trái quy định, báo cáo sai lệch thông tin về vốn điều lệ hoặc không nghiêm túc thực hiện lộ trình chấn chỉnh theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước.
| NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC | CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 04/2000/CT-NHNN5 | Hà Nội, ngày 07 tháng 06 năm 2000 |
CHỈ THỊ
VỀ VIỆC CHẤN CHỈNH CÔNG TÁC KIỂM TRA CỔ ĐÔNG, CỔ PHẦN, CỔ PHIẾU VÀ VỐN ĐIỀU LỆ CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN
Trong thời gian qua, nhiều Ngân hàng thương mại cổ phần chưa thực hiện nghiêm túc, nhiều Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước buông lỏng công tác quản lý đối với các quy định của Ngân hàng Nhà nước về cổ đông, cổ phần, cổ phiếu và vốn điều lệ. Để chấn chỉnh công tác kiểm tra, giám sát của Ngân hàng Nhà nước đối với vốn điều lệ của các ngân hàng thương mại cổ phần, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chỉ thị:
1. Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh, thành phố phải chỉ đạo kiểm tra chặt chẽ quá trình góp vốn của Ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn trước khi được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chấp thuận cho tăng vốn điều lệ không để hiện tượng có vi phạm các quy định của pháp luật và của Ngân hàng Nhà nước nhưng vẫn trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chuẩn y. Mọi sai phạm khi phát hiện do thiếu kiểm tra, kiểm soát thì Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước Thống đốc Ngân hàng Nhà nước.
2. Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh, thành phố phải chỉ đạo thường xuyên kiểm tra, giám sát tình hình biến động vốn điều lệ và cổ đông của các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn để ngăn chặn và xử lý kịp thời các vi phạm phát sinh.
3. Định kỳ 6 tháng 1 lần, chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh, thành phố phải báo cáo (báo cáo 6 tháng và báo cáo năm) tình hình thay đổi cổ đông, đặc biệt là sự thay đổi vốn cổ phần của các thành viên Hội đồng quản trị, Kiểm soát viên, cổ đông lớn và cổ đông sáng lập của các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn.
4. Trách nhiệm của Ngân hàng Nhà nước các cấp:
Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh, thành phố có ngân hàng thương mại cổ phần đóng trụ sở chính trên địa bàn nghiêm túc thực hiện các nội dung trên và chịu trách nhiệm trước Thống đốc Ngân hàng Nhà nước về điểm 1, 2, 3 nêu trên.
Vụ trưởng Vụ Các ngân hàng chủ trì cùng Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước chịu trách nhiệm chỉ đạo hệ thống Thanh tra Ngân hàng về nghiệp vụ kiểm tra, giám sát và xử lý các vi phạm phát sinh có liên quan đến vốn điều lệ, cổ đông, cổ phần và cổ phiếu tại ngân hàng thương mại cổ phần. Chịu trách nhiệm theo dõi, tổng hợp và đề xuất biện pháp trình Thống đốc Ngân hàng Nhà nước xử lý ngân hàng thương mại cổ phần thường xuyên vi phạm hoặc vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật và của Ngân hàng Nhà nước về vốn điều lệ và cổ đông, cổ phần, cổ phiếu.
|
| KT THỐNG ĐỐC |