Chỉ thị 05/CT-UBND năm 2010 được Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội ban hành nhằm mục tiêu tăng cường các biện pháp cấp bách trong công tác phòng, chống bệnh dại trên địa bàn thủ đô. Trong bối cảnh nguy cơ bùng phát dịch bệnh dại luôn hiện hữu, văn bản này đưa ra những chỉ đạo quyết liệt, phân công trách nhiệm cụ thể cho các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương các cấp nhằm bảo vệ sức khỏe và tính mạng của nhân dân.

- Quản lý chặt chẽ đàn chó, mèo nuôi và thực hiện tiêm phòng bắt buộc

Một trong những nội dung trọng tâm của Chỉ thị là việc siết chặt quản lý hoạt động nuôi chó, mèo tại các hộ gia đình trên toàn địa bàn thành phố Hà Nội. Các quy định cụ thể bao gồm:

• Khai báo và đăng ký nuôi: Chủ nuôi chó, mèo có trách nhiệm phải khai báo và đăng ký việc nuôi giữ vật nuôi với Ủy ban nhân dân cấp xã, phường, thị trấn. Việc này giúp chính quyền địa phương nắm bắt chính xác số lượng đàn vật nuôi để chủ động trong công tác phòng dịch.
• Cam kết xích, nhốt và rọ mõm: Chủ nuôi phải cam kết nuôi nhốt chó, mèo trong khuôn viên gia đình. Khi đưa chó ra nơi công cộng, bắt buộc phải có xích giữ, rọ mõm và có người dắt để tránh gây nguy hiểm cho người xung quanh.
• Tiêm phòng vắc-xin dại bắt buộc: Thực hiện tiêm phòng vắc-xin dại triệt để cho toàn bộ đàn chó, mèo trong diện tiêm phòng. Tỷ lệ tiêm phòng tại mỗi xã, phường, thị trấn phải đạt trên 90% tổng đàn để tạo miễn dịch cộng đồng bền vững.

- Biện pháp xử lý nghiêm tình trạng chó thả rông và các vi phạm hành chính

Chỉ thị yêu cầu các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương áp dụng các biện pháp mạnh mẽ đối với các trường hợp vi phạm quy định nuôi chó, mèo:

• Thành lập các tổ chuyên trách: Thành lập các tổ bắt giữ chó thả rông ở các khu vực công cộng, đặc biệt là tại các quận nội thành và khu đô thị tập trung đông dân cư.
• Xử phạt nghiêm khắc: Áp dụng các hình thức xử phạt vi phạm hành chính đối với chủ nuôi không tuân thủ quy định về tiêm phòng dại, để chó thả rông cắn người hoặc gây tai nạn giao thông.
• Tiêu hủy trường hợp vô chủ: Đối với chó thả rông bị bắt giữ, nếu sau thời gian quy định mà không có người đến nhận hoặc không xuất trình được chứng nhận tiêm phòng dại thì sẽ bị xử lý hoặc tiêu hủy theo quy định của pháp luật thú y.

- Phân công trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan, đơn vị chức năng

Để triển khai đồng bộ và hiệu quả công tác phòng chống bệnh dại, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã phân công nhiệm vụ chi tiết cho từng đơn vị:

• Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Chỉ đạo Chi cục Thú y phối hợp với các địa phương tổ chức tốt các đợt tiêm phòng dại định kỳ và bổ sung; cung ứng đầy đủ vắc-xin, hóa chất sát trùng; tăng cường giám sát dịch bệnh dại trên động vật để phát hiện và xử lý kịp thời các ổ dịch phát sinh.
• Sở Y tế: Đảm bảo cung ứng đầy đủ vắc-xin phòng dại và huyết thanh kháng dại cho người; mở rộng và củng cố các điểm tiêm phòng dại cho người bị chó, mèo cắn; tăng cường tuyên truyền về sơ cứu vết thương và hướng dẫn người dân đến ngay cơ sở y tế để tiêm phòng sau khi bị động vật nghi dại cắn.
• Sở Thông tin và Truyền thông: Phối hợp với các cơ quan báo chí đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền sâu rộng về tính chất nguy hiểm của bệnh dại, các biện pháp phòng chống dịch bệnh để nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng.
• Ủy ban nhân dân các quận, huyện, thị xã: Chịu trách nhiệm toàn diện về công tác phòng, chống bệnh dại trên địa bàn quản lý; chỉ đạo Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện nghiêm túc việc thống kê đàn chó, mèo và tổ chức tiêm phòng đạt chỉ tiêu đề ra.

- Tăng cường công tác giám sát dịch bệnh và chế độ thông tin báo cáo

Chỉ thị nhấn mạnh tầm quan trọng của việc theo dõi sát sao diễn biến dịch bệnh để có phản ứng nhanh chóng:

• Giám sát chặt chẽ: Các địa phương và cơ quan chuyên môn phải thực hiện giám sát chặt chẽ tình hình bệnh dại ở cả người và động vật. Khi phát hiện động vật có biểu hiện nghi dại, phải tiến hành cách ly, lấy mẫu xét nghiệm và xử lý triệt để ổ dịch theo quy định.
• Chế độ báo cáo nghiêm túc: Thiết lập đường dây nóng và thực hiện chế độ báo cáo định kỳ, đột xuất về tình hình dịch bệnh và kết quả tiêm phòng từ cấp cơ sở lên Ủy ban nhân dân thành phố và các Sở chuyên ngành để kịp thời chỉ đạo, giải quyết các vướng mắc phát sinh.