Tóm tắt Chỉ thị 11/CT-BCT năm 2023 về tăng cường công tác đảm bảo an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản
Chỉ thị 11/CT-BCT năm 2023 do Bộ Công Thương ban hành là một văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm chấn chỉnh, nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước và ý thức chấp hành pháp luật về an toàn lao động trong hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản. Trước bối cảnh một số sự cố an toàn khai thác khoáng sản vẫn diễn biến phức tạp, Chỉ thị đặt ra các yêu cầu nghiêm ngặt và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng nhóm đối tượng liên quan.
Nhiệm vụ trọng tâm đối với các doanh nghiệp khai thác, chế biến khoáng sản
Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khoáng sản, đặc biệt là khai thác than hầm lò, khai thác lộ thiên và các bãi thải, hồ thải quặng đuôi, phải thực hiện ngay các biện pháp sau:
- Rà soát quy trình kỹ thuật: Tiến hành rà soát, cập nhật và hoàn thiện toàn bộ các quy trình, quy chuẩn kỹ thuật an toàn tại mỏ. Kịp thời phát hiện và khắc phục các nguy cơ mất an toàn trong quá trình sản xuất.
- Tăng cường tự kiểm tra: Thiết lập hệ thống tự kiểm tra, giám sát thường xuyên, liên tục đối với các khu vực có nguy cơ cao xảy ra tai nạn như lò chợ, diện khai thác, hệ thống thông gió, thoát nước và các bãi thải đất đá.
- Đào tạo và huấn luyện: Tổ chức huấn luyện định kỳ về an toàn, vệ sinh lao động cho người lao động. Đảm bảo 100% người lao động được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng nhận diện nguy cơ và xử lý sự cố tại chỗ.
- Đầu tư công nghệ hiện đại: Đẩy mạnh ứng dụng cơ giới hóa, tự động hóa trong khai thác để giảm thiểu lao động thủ công tại các vị trí nguy hiểm, nâng cao hệ số an toàn lao động.
- Chuẩn bị phương án ứng phó: Xây dựng và diễn tập thực tế các phương án ứng phó sự cố thiên tai, tìm kiếm cứu nạn theo phương châm "4 tại chỗ" (chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ).
Trách nhiệm của Sở Công Thương các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
Sở Công Thương các địa phương có vai trò giám sát trực tiếp việc thực thi pháp luật trên địa bàn, cần tập trung triển khai:
- Thanh tra, kiểm tra quyết liệt: Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đột xuất và định kỳ đối với các hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản và sử dụng vật liệu nổ công nghiệp.
- Xử lý nghiêm sai phạm: Kiên quyết đình chỉ hoạt động hoặc đề xuất thu hồi giấy phép đối với các cơ sở cố tình vi phạm quy chuẩn an toàn, không đảm bảo điều kiện lao động gây nguy cơ tai nạn nghiêm trọng.
- Phối hợp chặt chẽ: Chủ động phối hợp với Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Tài nguyên và Môi trường cùng chính quyền địa phương để quản lý đồng bộ, tránh chồng chéo hoặc bỏ sót đối tượng quản lý.
Nhiệm vụ của các đơn vị trực thuộc Bộ Công Thương
Bộ Công Thương giao trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan chuyên môn trực thuộc nhằm đảm bảo tính hiệu quả của Chỉ thị:
- Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp: Làm đầu mối theo dõi, đôn đốc việc thực hiện Chỉ thị; chủ trì rà soát, sửa đổi và hoàn thiện hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn trong khai thác khoáng sản.
- Cục Hóa chất: Tăng cường quản lý nhà nước về vật liệu nổ công nghiệp, kiểm tra chặt chẽ quy trình cung ứng, bảo quản, vận chuyển và sử dụng thuốc nổ tại các mỏ khai thác.
- Vụ Dầu khí và Than, Cục Công nghiệp: Phối hợp chỉ đạo các Tập đoàn, Tổng công ty lớn (như TKV, Tổng công ty Đông Bắc) thực hiện nghiêm túc các giải pháp kỹ thuật an toàn, đảm bảo sản xuất bền vững đi đôi với bảo vệ môi trường.
Ý nghĩa và tầm quan trọng của Chỉ thị
Chỉ thị 11/CT-BCT năm 2023 thể hiện sự chủ động và quyết liệt của Bộ Công Thương trong việc bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người lao động và tài sản của Nhà nước, doanh nghiệp. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp nêu trên không chỉ giúp giảm thiểu tai nạn lao động mà còn góp phần đưa ngành công nghiệp khai khoáng Việt Nam phát triển theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững.
| BỘ CÔNG THƯƠNG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 11/CT-BCT | Hà Nội, ngày 30 tháng 8 năm 2023 |
CHỈ THỊ
VỀ TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC ĐẢM BẢO AN TOÀN TRONG KHAI THÁC, CHẾ BIẾN KHOÁNG SẢN
Từ đầu mùa mưa bão năm 2023 đến nay, thời tiết cực đoan đã và đang diễn ra ngày càng phức tạp, mưa lớn kéo dài gây tình trạng lũ quét, sạt lở đất tại nhiều khu vực gây ảnh hưởng đến quá trình sản xuất các doanh nghiệp, đồng thời tạo ra nhiều tiềm ẩn, nguy cơ mất an toàn đối với các ngành sản xuất như khai thác khoáng sản; sản xuất, truyền tải, cung cấp điện, dầu khí, xăng dầu...Trong lĩnh vực khai thác khoáng sản, trong thời gian vừa qua tình hình sự cố, tai nạn lao động đang có chiều hướng gia tăng, đặc biệt sau đợt mưa to kéo dài nhiều ngày qua tại Quảng Ninh, Lào Cai đã ảnh hưởng đến công tác đảm bảo an toàn trong hoạt động khai thác tại các đơn vị như: tại Công ty cổ phần than Vàng Danh - Vinacomin thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam đã xảy ra vụ tai nạn nghiêm trọng làm chết 04 công nhân; sự cố hồ chứa quặng đuôi tại Công ty cổ phần Đồng Tả Phời gây sự cố môi trường tại khu vực hạ lưu hồ chứa...
Trước tình trạng trên, để đảm bảo an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản, Bộ trưởng Bộ Công Thương yêu cầu các đơn vị nghiêm túc triển khai các nội dung sau:
1. Các đơn vị khai thác, chế biến khoáng sản
a) Tăng cường kiểm tra việc chấp hành quy trình, quy định và nội quy an toàn trong các khâu sản xuất của tất các các cấp quản lý và người lao động. Đặc biệt là việc thực hiện của các phân xưởng. Sau khi kiểm tra nếu phát hiện thiếu sót phải đặt ra thời gian khắc phục các thiếu sót, tồn tại và phúc tra kết quả thực hiện.
b) Rà soát lại các thiết kế, biện pháp thi công, các nội quy, quy định và quy trình vận hành máy, thiết bị để bổ sung, điều chỉnh cho phù hợp với thực tế của sản xuất đảm bảo làm việc an toàn, trọng tâm là:
- Kỹ thuật cơ bản trong thi công; quy trình an toàn vào làm việc đầu ca, trong ca và cuối ca; các quy trình công nghệ được sử dụng tại phân xưởng; lệnh sản xuất của Quản đốc và Phó quản đốc; bàn giao giữa các ca cho tất cả các loại hình công việc. Trong ca lệnh của Phó quản đốc trực ca phải thể hiện được các nguy cơ mất an toàn cho các vị trí sản xuất, lối đi của mọi người trong ca và đề ra biện pháp phòng tránh, xử lý, thoát hiểm khi có tình huống khẩn cấp, đặc biệt các nguy cơ dẫn đến các sự cố, tai nạn có tính chất thảm họa như bục nước, cháy nổ than, khí.
- Quy trình và nội dung kiểm tra hiện trường cho các đối tượng có nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, chỉ đạo, điều hành sản xuất theo các ngành nghề, lĩnh vực trong các cung đoạn sản xuất.
- Nội dung các thiết kế, biện pháp thi công, hộ chiếu thi công công trình, biện pháp thi công lắp đặt máy, thiết bị, quy trình vận hành máy, thiết bị và dây chuyền công nghệ.
c) Trước khi thi công xây dựng, lắp đặt, sửa chữa, tháo dỡ công trình, thiết bị phải lập và phê duyệt biện pháp, hộ chiếu thi công, trong đó phải thể hiện được các nội dung: Cách thức, quy trình tổ chức triển khai công việc, các thông số kỹ thuật, biện pháp an toàn, giải pháp thực hiện, thời gian, địa điểm và khối lượng thi công, vật liệu, bố trí nhân lực và bản vẽ tuân thủ theo các quy chuẩn hiện hành (QCVN 01:2011/BCT, QCVN 04:2009/BCT,...). Trước khi đưa công trình, thiết bị vào sử dụng, vận hành phải tổ chức nghiệm thu kỹ thuật theo đúng biện pháp, hộ chiếu thi công đã được phê duyệt, đối với thiết bị, hệ thống thiết bị phải được đo đạc, kiểm tra các thông số an toàn về điện (đặc biệt đối với thiết bị điện phòng nổ trong hầm lò).
d) Kiểm tra, rà soát công tác huấn luyện an toàn về nội dung, phương pháp huấn luyện và trình độ của người huấn luyện. Đặc biệt là huấn luyện an toàn cho các đối tượng chỉ huy, điều hành sản xuất tại phân xưởng; các đối tượng làm việc gián tiếp khi thực hiện nhiệm vụ trong lò. Không cho phép người không am hiểu các yêu cầu về an toàn tại nơi làm việc của người lao động tham gia huấn luyện an toàn lao động.
đ) Phân tích nguyên nhân, trách nhiệm cá nhân, tập thể liên quan tới các vụ sự cố, tai nạn lao động. Trên cơ sở đó, tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm và phổ biến các nguyên nhân gây tai nạn sự cố và các biện pháp phòng tránh tới các đơn vị để tránh sự cố, tai nạn lặp lại.
2. Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam, Tổng công ty Đông Bắc
- Tăng cường công tác chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn các đơn vị thuộc phạm vi quản lý tổ chức thực hiện các nhiệm vụ được giao tại khoản 1 Chỉ thị này.
- Tập trung chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ xây dựng các công trình phòng chống thiên tai; phương án di dời người dân ra khỏi vùng nguy cơ cao về sạt lở, ngập lụt.
- Tổ chức kiểm tra, rà soát các bãi thải, các khu mỏ khai thác than, khoáng sản, kho chứa, nhà xưởng, bến cảng, hệ thống đê chân bãi thải, hệ thống bơm thoát nước, mương thoát nước, mặt bằng sản xuất, hồ chứa quặng đuôi... Chỉ đạo thực hiện xử lý đảm bảo an toàn công trình và khu dân cư lân cận, nhất là trong tình huống xảy ra mưa lũ lớn.
- Tổ chức xây dựng và tổ chức diễn tập các phương án: ứng phó sự cố sập đổ hầm lò; ứng phó tình huống khẩn cấp, ứng phó chống ngập lụt mỏ, sạt lở bãi thải ảnh hưởng đến các khu dân cư trong vùng; huấn luyện nghiệp vụ cấp cứu mỏ tại các đơn vị.
3. Sở Công Thương các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
- Chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan trên địa bàn tăng cường kiểm tra, xử lý các hành vi vi phạm an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản, an toàn hồ chứa quặng đuôi theo quy định.
- Chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan phổ biến Chỉ thị này đến các đơn vị trực tiếp khai thác, chế biến khoáng sản trên địa bàn.
4. Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp
- Chủ trì, phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ và địa phương tăng cường kiểm tra, xử lý các hành vi vi phạm về kỹ thuật an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản theo quy định của pháp luật.
- Chủ trì rà soát các quy định tại Luật Khoáng sản, Nghị định, Thông tư hướng dẫn, các tiêu chuẩn, quy chuẩn, quy trình khai thác, vận tải trong hầm lò; đề xuất sửa đổi, bổ sung quy định pháp luật về kỹ thuật an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản phù hợp với tình hình thực tế đảm bảo an toàn cho người, máy móc, thiết bị, công trình nhất là trong các điều kiện thời tiết diễn biến bất thường.
5. Vụ Dầu khí và Than, Cục Công nghiệp
Tăng cường quản lý và kiểm tra việc thực hiện các hoạt động đầu tư, khai thác, xuất khẩu, nhập khẩu, chế biến, vận chuyển và kinh doanh khoáng theo quy định của pháp luật.
6. Các đơn vị truyền thông thuộc Bộ
Đa dạng các hình thức truyền thông để tăng cường, cảnh báo các nguy cơ xảy ra sự cố, tai nạn; phổ biến và hướng dẫn việc thực hiện các quy định của pháp luật về kỹ thuật an toàn trong khai thác, chế biến khoáng sản
Các đơn vị có trách nhiệm chỉ đạo, kiểm tra và tổ chức thực hiện nghiêm túc Chỉ thị này, thường xuyên báo cáo về Bộ Công Thương qua Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp, điện thoại: 024.22218320, Fax: 024.22218321. Email: Cucatmt@moit.gov.vn.
Các đơn vị để xảy ra sự cố, tai nạn lao động có trách nhiệm báo cáo ngay bằng điện thoại về Bộ Công Thương (Ông Đỗ Đức Khoa, Trưởng phòng An toàn khoáng sản và vật liệu nổ công nghiệp, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp, điện thoại 0916011189) và thực hiện khai báo theo quy định hiện hành./.
|
| BỘ TRƯỞNG |
- 1 Công văn 2066/VPCP-KTN về đảm bảo an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Văn phòng Chính phủ ban hành
- 2 Công văn 1041/LĐTBXH-VP về đảm bảo an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành
- 3 Công văn 5193/VPCP-KTN bảo đảm an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Văn phòng Chính phủ ban hành
- 1 Luật khoáng sản 2010
- 2 Công văn 2066/VPCP-KTN về đảm bảo an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Văn phòng Chính phủ ban hành
- 3 Công văn 1041/LĐTBXH-VP về đảm bảo an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành
- 4 Công văn 5193/VPCP-KTN bảo đảm an toàn lao động trong khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng do Văn phòng Chính phủ ban hành