Giới thiệu về Công văn 106/2005/KHXX

Công văn 106/2005/KHXX được ban hành bởi Tòa án nhân dân tối cao nhằm hướng dẫn và chấn chỉnh việc thực hiện các quy định liên quan đến trang phục của bị cáo tại phiên tòa xét xử vụ án hình sự. Mục tiêu của văn bản là bảo đảm sự tôn trọng quyền con người của bị cáo chưa bị kết án, đồng thời giữ gìn tính trang nghiêm của hoạt động xét xử theo đúng tinh thần của Nghị quyết số 743/2004/NQ-UBTVQH11 do Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành.

Quy định chi tiết về trang phục của từng nhóm bị cáo

Theo nội dung quy định tại Điều 1 Nghị quyết số 743/2004/NQ-UBTVQH11 được viện dẫn trong công văn, trang phục của bị cáo khi ra tòa được phân định rõ ràng theo từng diện đối tượng cụ thể:

• Bị cáo tại ngoại và bị cáo đang bị tạm giam: Được phép sử dụng thường phục khi tham gia phiên tòa. Yêu cầu bắt buộc đối với trang phục này là phải bảo đảm sự trang nghiêm, lịch sự.
• Bị cáo là quân nhân tại ngũ: Được phép sử dụng quân phục thường dùng của lực lượng. Tuy nhiên, bị cáo không được phép đeo quân hiệu, cấp hiệu hay phù hiệu trên quân phục khi hầu tòa.
• Bị cáo đang chấp hành hình phạt tù: Đối với những người đang chấp hành án phạt tù mà phải ra phiên tòa xét xử (ví dụ như xét xử tội phạm mới), họ phải sử dụng trang phục riêng biệt dành cho phạm nhân theo quy định của Chính phủ (trang phục kẻ sọc đen trắng).

Thực trạng áp dụng và biện pháp chấn chỉnh của Tòa án nhân dân tối cao

Mặc dù Nghị quyết số 743/2004/NQ-UBTVQH11 đã có hiệu lực thi hành, Tòa án nhân dân tối cao ghi nhận thực trạng tại một số Tòa án nhân dân địa phương và Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao vẫn để xảy ra tình trạng bị cáo đang bị tạm giam phải mặc trang phục kẻ sọc đen trắng của phạm nhân khi ra tòa.

Để chấm dứt triệt để tình trạng này và bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, Tòa án nhân dân tối cao đưa ra chỉ đạo cụ thể đối với Tòa án nhân dân địa phương, Tòa án quân sự các cấp và các Tòa phúc thẩm Tòa án nhân dân tối cao:

• Khi ban hành và gửi Lệnh trích xuất bị cáo cho Ban giám thị Trại tạm giam, cơ quan Tòa án có thẩm quyền phải ghi rõ yêu cầu phối hợp vào phần ghi chú của Lệnh trích xuất.
• Nội dung ghi chú cụ thể bắt buộc phải thể hiện: “Ghi chú: Yêu cầu Ban giám thị Trại tạm giam cho các bị cáo mặc trang phục tại phiên toà theo đúng quy định tại Điều 1 Nghị quyết 743/2004/NQ-UBTVQH11 ngày 24/12/2004 của Uỷ ban thường vụ Quốc hội về trang phục của bị cáo tại phiên toà xét xử vụ án hình sự”.