Tóm tắt Công văn 1258/TCHQ-GSQL năm 2021 về thủ tục nhập khẩu mẫu xe ô tô để nghiên cứu, phát triển sản phẩm

Công văn 1258/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan và các quy định liên quan đến việc nhập khẩu xe ô tô nguyên chiếc làm mẫu phục vụ mục đích nghiên cứu, phát triển sản phẩm (R&D). Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp tháo gỡ vướng mắc cho các doanh nghiệp trong quá trình nhập khẩu hàng hóa không nhằm mục đích thương mại.

1. Đối tượng áp dụng và mục đích nhập khẩu

Công văn hướng dẫn cụ thể đối với các trường hợp doanh nghiệp nhập khẩu xe ô tô nguyên chiếc để làm mẫu thử nghiệm, nghiên cứu công nghệ, hiệu chỉnh kỹ thuật hoặc phát triển các dòng sản phẩm mới. Các phương tiện này không được phép tham gia giao thông công cộng hoặc chuyển nhượng thương mại trên thị trường Việt Nam khi chưa hoàn thành các thủ tục đăng ký, đăng kiểm theo quy định đối với xe thương mại.

• Mục đích sử dụng: Chỉ phục vụ nội bộ cho hoạt động nghiên cứu, phát triển sản phẩm của doanh nghiệp.
• Đối tượng thực hiện: Các doanh nghiệp có hoạt động sản xuất, lắp ráp hoặc nghiên cứu phát triển công nghệ ô tô được cấp phép hoạt động hợp pháp.

2. Quy định về kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường

Một trong những nội dung cốt lõi của Công văn 1258/TCHQ-GSQL là làm rõ nghĩa vụ kiểm tra nhà nước về chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe ô tô nhập khẩu phục vụ R&D:

• Miễn kiểm tra chất lượng theo diện phi thương mại: Đối với xe ô tô nhập khẩu chỉ để làm mẫu thử nghiệm, nghiên cứu và phát triển sản phẩm, không dùng để kinh doanh thương mại, doanh nghiệp có thể được xem xét miễn kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường theo các quy định hiện hành của Bộ Giao thông vận tải và Chính phủ.
• Hồ sơ chứng minh: Doanh nghiệp phải xuất trình đầy đủ tài liệu kỹ thuật, đề án nghiên cứu phát triển sản phẩm và văn bản cam kết sử dụng đúng mục đích gửi cơ quan hải quan và cơ quan đăng kiểm.

3. Thủ tục hải quan đối với xe ô tô nhập khẩu làm mẫu nghiên cứu

Tổng cục Hải quan hướng dẫn các chi cục hải quan địa phương thực hiện thủ tục thông quan đối với loại hình này như sau:

• Khai báo hải quan: Doanh nghiệp thực hiện khai báo trên tờ khai hải quan nhập khẩu phi thương mại hoặc nhập khẩu thông thường nhưng phải ghi rõ mục đích "Nhập khẩu xe ô tô làm mẫu nghiên cứu, phát triển sản phẩm, không nhằm mục đích thương mại".
• Giám sát hải quan: Cơ quan hải quan thực hiện giám sát chặt chẽ thông tin về số khung, số máy và các đặc điểm nhận dạng của xe để tránh việc gian lận thương mại hoặc tự ý thay đổi mục đích sử dụng.
• Nghĩa vụ thuế: Doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế giá trị gia tăng (nếu có) theo quy định của pháp luật hiện hành đối với xe ô tô nguyên chiếc tại thời điểm đăng ký tờ khai, trừ trường hợp được miễn thuế theo các điều ước quốc tế hoặc quy định đặc thù khác.

4. Quản lý sau thông quan và xử lý sản phẩm sau nghiên cứu

Sau khi hoàn thành quá trình nghiên cứu và phát triển sản phẩm, doanh nghiệp phải có phương án xử lý rõ ràng đối với các mẫu xe ô tô đã nhập khẩu:

• Tái xuất hoặc tiêu hủy: Doanh nghiệp phải tiến hành tái xuất trả lại đối tác nước ngoài hoặc thực hiện tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan hải quan và các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền.
• Chuyển đổi mục đích sử dụng: Trong trường hợp muốn chuyển đổi mục đích sử dụng sang tiêu dùng nội địa hoặc thương mại, doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ các thủ tục về kiểm định chất lượng, khí thải, nộp bổ sung các loại thuế và hoàn thành các thủ tục pháp lý như đối với một chiếc xe ô tô nhập khẩu thương mại thông thường.
• Chế độ báo cáo: Doanh nghiệp có trách nhiệm báo cáo định kỳ hoặc đột xuất về tình trạng sử dụng, kết quả nghiên cứu và phương án xử lý đối với các mẫu xe đã nhập khẩu khi có yêu cầu từ cơ quan hải quan.

Tóm lại, Công văn 1258/TCHQ-GSQL năm 2021 tạo điều kiện hành lang pháp lý rõ ràng, giúp các doanh nghiệp công nghệ và sản xuất ô tô tối ưu hóa quy trình R&D, đồng thời đảm bảo sự quản lý chặt chẽ của nhà nước đối với mặt hàng ô tô nhập khẩu nguyên chiếc.