Tóm tắt Công văn 1365/TCT-DNL năm 2017 về hạch toán chi phí mua vàng, ngoại tệ

Công văn 1365/TCT-DNL do Tổng cục Thuế ban hành năm 2017 là văn bản hướng dẫn quan trọng dành cho các doanh nghiệp và tổ chức tín dụng về việc hạch toán các khoản chi phí phát sinh từ hoạt động mua bán vàng và ngoại tệ. Văn bản này tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến việc xác định chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với các giao dịch đặc thù này.

- Nguyên tắc hạch toán chi phí mua vàng và ngoại tệ

• Các khoản chi phí mua vàng, ngoại tệ phải phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và phù hợp với quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối.
• Doanh nghiệp phải thực hiện theo dõi, hạch toán riêng biệt các khoản doanh thu, chi phí từ hoạt động kinh doanh, mua bán vàng và ngoại tệ để làm cơ sở xác định thu nhập chịu thuế TNDN chính xác.
• Chênh lệch tỷ giá phát sinh trong quá trình mua bán ngoại tệ phải được hạch toán vào doanh thu tài chính hoặc chi phí tài chính trong kỳ theo đúng chuẩn mực kế toán Việt Nam.

- Điều kiện để chi phí mua vàng, ngoại tệ được tính vào chi phí được trừ

• Hóa đơn, chứng từ hợp pháp: Mọi giao dịch mua bán vàng, ngoại tệ phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật. Đối với các giao dịch thực hiện qua tổ chức tín dụng, phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt và xác nhận giao dịch của ngân hàng.
• Tuân thủ quy định quản lý ngoại hối: Việc mua bán vàng, ngoại tệ phải được thực hiện tại các tổ chức được phép hoạt động ngoại hối và kinh doanh mua bán vàng theo quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Các giao dịch bất hợp pháp hoặc không đúng địa điểm cấp phép sẽ không được thừa nhận chi phí hợp lý.
• Chứng từ đối với trường hợp đặc thù: Trường hợp mua ngoại tệ của cá nhân không kinh doanh (nếu pháp luật cho phép), doanh nghiệp phải lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ mua vào theo mẫu quy định kèm theo chứng từ thanh toán thực tế.

- Xử lý chênh lệch giá và tỷ giá hối đoái

• Chênh lệch tỷ giá hối đoái do đánh giá lại các khoản mục tiền tệ có gốc ngoại tệ cuối năm tài chính được thực hiện theo hướng dẫn của Bộ Tài chính về thuế TNDN.
• Khoản lỗ chênh lệch tỷ giá hối đoái thực tế phát sinh trong kỳ liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh được tính vào chi phí tài chính được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.
• Đối với hoạt động kinh doanh vàng, chênh lệch giữa giá mua và giá bán vàng được hạch toán trực tiếp vào kết quả hoạt động kinh doanh trong kỳ của doanh nghiệp.

- Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương

• Doanh nghiệp có trách nhiệm tự kê khai, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực, chính xác của các hồ sơ, chứng từ hạch toán chi phí mua vàng, ngoại tệ.
• Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có nhiệm vụ hướng dẫn, thanh tra, kiểm tra việc thực hiện hạch toán của doanh nghiệp trên địa bàn quản lý, đảm bảo thu đúng, thu đủ và ngăn chặn các hành vi gian lận thuế thông qua việc nâng khống chi phí mua bán ngoại tệ, vàng.