Công văn 1589/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các cơ quan thuế địa phương và người sử dụng đất. Nội dung công văn tập trung giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc xác định thời điểm tính nghĩa vụ tài chính đất đai, đảm bảo tính thống nhất, minh bạch và đúng quy định của pháp luật hiện hành.

- Mục đích ban hành và phạm vi áp dụng

• Hướng dẫn thống nhất phương pháp và thời điểm xác định nghĩa vụ tài chính (bao gồm tiền sử dụng đất và tiền thuê đất) đối với các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.
• Tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện nghĩa vụ tài chính giữa cơ quan thuế và người sử dụng đất tại các địa phương.
• Đảm bảo nguồn thu ngân sách nhà nước từ đất đai được tính đúng, tính đủ và kịp thời theo quy định của pháp luật về đất đai và quản lý thuế.

- Nguyên tắc xác định thời điểm tính nghĩa vụ tài chính

• Thời điểm xác định nghĩa vụ tài chính của người sử dụng đất được căn cứ vào thời điểm Nhà nước ban hành quyết định giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất hoặc quyết định công nhận quyền sử dụng đất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
• Giá đất làm căn cứ tính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất là giá đất tại thời điểm có quyết định giao đất, cho thuê đất hoặc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.
• Đối với các trường hợp có sự chậm trễ trong việc bàn giao đất thực tế so với quyết định giao đất, cho thuê đất, thời điểm tính nghĩa vụ tài chính vẫn được xác định theo ngày ban hành quyết định hành chính có hiệu lực pháp luật, trừ các trường hợp đặc biệt được pháp luật quy định khác.

- Hướng dẫn xử lý các trường hợp chuyển tiếp và đặc thù

• Đối với các dự án được giao đất, cho thuê đất trước ngày Luật Đất đai năm 2013 có hiệu lực thi hành nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính, việc xác định tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải tuân thủ các quy định chuyển tiếp tại các Nghị định của Chính phủ (như Nghị định số 45/2014/NĐ-CP và Nghị định số 46/2014/NĐ-CP).
• Trường hợp cơ quan nhà nước có thẩm quyền điều chỉnh quy hoạch xây dựng chi tiết làm thay đổi cơ cấu sử dụng đất hoặc các chỉ tiêu quy hoạch, người sử dụng đất phải nộp bổ sung nghĩa vụ tài chính (nếu có). Thời điểm xác định nghĩa vụ tài chính bổ sung là thời điểm cơ quan có thẩm quyền phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chi tiết.
• Các trường hợp chậm nộp tiền sử dụng đất, tiền thuê đất sẽ bị xử lý phạt chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế, tính từ ngày hết hạn nộp tiền ghi trên thông báo của cơ quan thuế.

- Quy trình phối hợp giữa các cơ quan chức năng

• Cơ quan Tài nguyên và Môi trường có trách nhiệm chuyển đầy đủ, kịp thời hồ sơ địa chính của người sử dụng đất sang cơ quan Thuế để làm căn cứ xác định nghĩa vụ tài chính.
• Cơ quan Thuế có trách nhiệm tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra, xác định số tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp và ban hành thông báo nộp tiền đúng thời hạn quy định.
• Người sử dụng đất có trách nhiệm kê khai trung thực, đầy đủ thông tin và thực hiện nộp tiền vào ngân sách nhà nước theo đúng thời hạn và hướng dẫn trên thông báo của cơ quan thuế.