Công văn 2413/BXD-KTXD của Bộ Xây dựng là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế trong quá trình thanh toán, quyết toán hợp đồng đối với các hoạt động xây dựng. Văn bản đưa ra các định hướng pháp lý rõ ràng giúp chủ đầu tư và nhà thầu tháo gỡ khó khăn, đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Dưới đây là tổng hợp và phân tích chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản:

- Nguyên tắc chung về thanh toán và quyết toán hợp đồng

• Việc thanh toán, quyết toán hợp đồng xây dựng phải được thực hiện nghiêm túc theo các điều khoản đã thỏa thuận trong hợp đồng ký kết giữa các bên, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các quy định pháp luật áp dụng cho hợp đồng đó.
• Các bên tham gia hợp đồng có trách nhiệm tuân thủ đúng nguyên tắc, trình tự, thủ tục và thời hạn thanh toán, quyết toán đã được xác lập nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của mỗi bên.

- Hướng dẫn thanh toán, quyết toán đối với hợp đồng trọn gói

• Đối với hợp đồng trọn gói, việc thanh toán được thực hiện theo tỷ lệ phần trăm giá trị hợp đồng hoặc giá trị công trình, hạng mục công trình, giai đoạn thanh toán mà các bên đã thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng.
• Khi thực hiện thanh toán, không yêu cầu phải đo đạc, xác định lại khối lượng hoàn thành chi tiết, trừ trường hợp phát sinh các thay đổi về phạm vi công việc so với thiết kế ban đầu được duyệt.
• Quyết toán hợp đồng trọn gói được thực hiện theo đúng giá hợp đồng đã ký kết và các khoản điều chỉnh (nếu có) được quy định rõ trong hợp đồng, không phụ thuộc vào việc khối lượng thực tế thi công tăng hay giảm so với bản vẽ thiết kế ban đầu.

- Xử lý khối lượng công việc phát sinh ngoài hợp đồng

• Trường hợp xuất hiện khối lượng công việc phát sinh hợp lý nằm ngoài phạm vi hợp đồng đã ký, các bên phải tiến hành thương thảo, thống nhất và ký kết phụ lục hợp đồng trước khi triển khai thực hiện.
• Đơn giá áp dụng cho phần khối lượng phát sinh phải tuân thủ các nguyên tắc đã thỏa thuận trong hợp đồng. Nếu hợp đồng chưa có quy định cụ thể, các bên cần xác định đơn giá mới theo quy định pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng tại thời điểm phát sinh công việc.

- Điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng

• Việc điều chỉnh giá hợp đồng chỉ được áp dụng đối với hợp đồng theo đơn giá điều chỉnh hoặc hợp đồng theo thời gian, và phải phù hợp với các trường hợp được phép điều chỉnh đã thỏa thuận trong hợp đồng.
• Phương pháp điều chỉnh giá, nguồn dữ liệu chỉ số giá xây dựng dùng để tính toán điều chỉnh phải thực hiện đúng theo các điều khoản đã cam kết, bảo đảm tính khách quan, chính xác và phù hợp với quy định của Nhà nước.

- Trách nhiệm của các bên trong công tác quyết toán

• Nhà thầu có nghĩa vụ lập hồ sơ quyết toán hợp đồng đầy đủ, hợp lệ và bàn giao cho chủ đầu tư trong thời hạn quy định của hợp đồng và pháp luật.
• Chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu, kiểm tra, phê duyệt quyết toán hợp đồng theo đúng thời gian thỏa thuận, tránh việc kéo dài thời gian gây ảnh hưởng đến dòng vốn và hoạt động sản xuất kinh doanh của nhà thầu.