Giới thiệu về Công văn 2826/TCT-DNL năm 2016

Công văn số 2826/TCT-DNL do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng liên quan đến việc thực hiện chính sách thuế theo Hiệp định tránh đánh thuế hai lần (DTA) giữa Việt Nam và các quốc gia đối tác. Văn bản tập trung giải quyết các vướng mắc về nghĩa vụ thuế của nhà thầu nước ngoài, xác định cơ sở thường trú và quy trình thủ tục để được hưởng ưu đãi miễn, giảm thuế theo Hiệp định.

Xác định cơ sở thường trú của doanh nghiệp nước ngoài

Việc xác định một doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú tại Việt Nam hay không là cơ sở pháp lý quyết định quyền đánh thuế của cơ quan thuế Việt Nam:

• Tiêu chí xác định: Phải căn cứ trực tiếp vào các điều khoản quy định tại Hiệp định tránh đánh thuế hai lần giữa Việt Nam và quốc gia/vùng lãnh thổ mà doanh nghiệp đó đăng ký cư trú (thường được quy định chi tiết tại Điều 5 của Hiệp định).
• Các yếu tố xem xét: Đánh giá dựa trên sự hiện diện vật lý như văn phòng điều hành, chi nhánh, nhà máy, xưởng dịch vụ, hoặc thời gian thực hiện các dự án xây dựng, công trình lắp ráp, hoạt động tư vấn kéo dài vượt quá khoảng thời gian quy định trong Hiệp định (thường là 6 tháng hoặc 183 ngày tùy từng Hiệp định cụ thể).
• Hệ quả pháp lý: Nếu doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú tại Việt Nam, phần thu nhập phát sinh từ hoạt động của cơ sở thường trú đó sẽ bị đánh thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam theo quy định pháp luật nội địa.

Nguyên tắc đánh thuế đối với lợi nhuận doanh nghiệp

Công văn làm rõ nguyên tắc phân chia quyền đánh thuế đối với thu nhập từ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp nước ngoài:

• Trường hợp không hình thành cơ sở thường trú: Lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam sẽ được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam và chỉ chịu thuế tại nước cư trú.
• Trường hợp hình thành cơ sở thường trú: Việt Nam có quyền đánh thuế đối với phần lợi nhuận phân bổ cho cơ sở thường trú đó. Doanh nghiệp có nghĩa vụ kê khai và nộp thuế nhà thầu nước ngoài đối với phần thu nhập này.

Thủ tục áp dụng Hiệp định tránh đánh thuế hai lần

Để được áp dụng các điều khoản ưu đãi miễn, giảm thuế theo Hiệp định, người nộp thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về thủ tục hành chính:

• Nộp hồ sơ thông báo: Doanh nghiệp nước ngoài hoặc bên Việt Nam ký kết hợp đồng phải gửi hồ sơ thông báo miễn, giảm thuế theo Hiệp định đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp trước khi thực hiện hợp đồng hoặc trước thời hạn quyết toán thuế.
• Thành phần hồ sơ bắt buộc: Bao gồm Thông báo áp dụng Hiệp định tránh đánh thuế hai lần, bản gốc Giấy chứng nhận cư trú do cơ quan thuế của nước cư trú cấp (đã được hợp pháp hóa lãnh sự), bản sao hợp đồng kinh tế và các tài liệu chứng minh liên quan đến hoạt động thực tế.
• Cơ chế hậu kiểm: Người nộp thuế tự xác định điều kiện được miễn, giảm thuế và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật. Cơ quan thuế sẽ tiến hành thanh tra, kiểm tra sau để xác minh tính chính xác của hồ sơ và thực hiện truy thu, xử phạt nếu phát hiện không đủ điều kiện áp dụng Hiệp định.