Công văn 2897/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn nghiệp vụ chi tiết về việc áp dụng thời hạn nộp thuế và việc thực hiện các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế đối với các doanh nghiệp trong thời gian chờ giải quyết thủ tục thanh khoản hàng hóa xuất nhập khẩu.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Văn bản này áp dụng đối với các Cục Hải quan tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, các Chi cục Hải quan cửa khẩu và ngoài cửa khẩu, cùng các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa (đặc biệt là loại hình sản xuất xuất khẩu, gia công) đang phát sinh nghĩa vụ thuế và trong quá trình chờ cơ quan hải quan xử lý hồ sơ thanh khoản, hoàn thuế hoặc không thu thuế.

- Quy định về thời hạn nộp thuế trong thời gian chờ thanh khoản

• Doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu, vật tư để sản xuất hàng xuất khẩu hoặc gia công hàng hóa xuất khẩu có nghĩa vụ kê khai và nộp thuế đầy đủ theo đúng thời hạn quy định của Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Trong thời gian doanh nghiệp đã thực xuất khẩu sản phẩm nhưng chưa được cơ quan hải quan ra quyết định hoàn thuế hoặc quyết định không thu thuế (giai đoạn chờ thanh khoản), doanh nghiệp vẫn phải chấp hành nghiêm túc thời hạn nộp thuế theo quy định của pháp luật. Việc nộp hồ sơ thanh khoản không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp được tự động kéo dài thời hạn nộp thuế hoặc tạm hoãn nghĩa vụ nộp thuế.
• Trường hợp doanh nghiệp muốn kéo dài thời hạn nộp thuế phải thực hiện đầy đủ các thủ tục xin gia hạn nộp thuế hoặc bảo lãnh thuế theo đúng các điều kiện nghiêm ngặt được quy định tại Luật Quản lý thuế.

- Áp dụng biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế

• Khi tiền thuế đã quá thời hạn nộp theo quy định mà doanh nghiệp chưa thực hiện nộp vào ngân sách nhà nước, đồng thời không thuộc diện được gia hạn nộp thuế hoặc được bảo lãnh, cơ quan hải quan có thẩm quyền bắt buộc phải áp dụng các biện pháp cưỡng chế hành chính theo đúng trình tự pháp luật.
• Quá trình chờ đợi cơ quan hải quan kiểm tra hồ sơ, thực hiện thủ tục thanh khoản, hoàn thuế hoặc không thu thuế không được coi là lý do hợp pháp để tạm dừng, trì hoãn hoặc miễn trừ việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế thuế.
• Các biện pháp cưỡng chế sẽ được thực hiện tuần tự hoặc theo quy định cụ thể, bao gồm trích tiền từ tài khoản của đối tượng bị cưỡng chế tại kho bạc nhà nước, tổ chức tín dụng; khấu trừ một phần thu nhập; dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu; hóa đơn không còn giá trị sử dụng; thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.

- Trách nhiệm và nghĩa vụ của Cơ quan Hải quan địa phương

• Các Cục Hải quan địa phương có trách nhiệm đôn đốc, hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện đúng quy định về thời hạn nộp thuế, tránh phát sinh nợ xấu và các khoản phạt chậm nộp không đáng có.
• Đẩy nhanh tiến độ kiểm tra, rà soát và xử lý hồ sơ thanh khoản, hoàn thuế, không thu thuế cho doanh nghiệp nhằm rút ngắn tối đa thời gian chờ đợi, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp quay vòng vốn sản xuất kinh doanh.
• Phối hợp chặt chẽ giữa bộ phận quản lý thuế và bộ phận giám sát quản lý để đảm bảo việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế được thực hiện chính xác, đúng đối tượng, đúng thời điểm và đúng quy định pháp luật, tránh gây khiếu nại, khiếu kiện từ phía doanh nghiệp.

Hiệu lực thi hành

Công văn 2897/TCHQ-TXNK có hiệu lực hướng dẫn thực hiện ngay kể từ ngày ban hành. Các quy định trong công văn này là căn cứ pháp lý quan trọng để cơ quan hải quan các cấp thống nhất thực hiện công tác quản lý thuế, cưỡng chế nợ thuế và giải quyết thanh khoản trên phạm vi toàn quốc.