Công văn 3686/BHXH-BT được ban hành bởi Bảo hiểm xã hội Việt Nam nhằm hướng dẫn chi tiết về công tác thu bảo hiểm y tế (BHYT) đối với một số nhóm đối tượng, đặc biệt là học sinh, sinh viên và đối tượng tham gia BHYT theo hộ gia đình, nhằm bảo đảm thực hiện đồng bộ và hiệu quả Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Văn bản này áp dụng đối với cơ quan Bảo hiểm xã hội các cấp, các cơ sở giáo dục, các đại lý thu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các đối tượng tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện, học sinh, sinh viên trên phạm vi cả nước.

Hướng dẫn thu bảo hiểm y tế đối với học sinh, sinh viên

• Mức đóng và phương thức đóng: Học sinh, sinh viên tham gia BHYT với mức đóng bằng 4,5% mức lương cơ sở. Trong đó, ngân sách nhà nước hỗ trợ 30% mức đóng, học sinh sinh viên tự đóng 70% còn lại. Nhà trường có trách nhiệm thu tiền đóng BHYT của học sinh, sinh viên theo định kỳ 6 tháng hoặc 12 tháng để nộp vào quỹ BHYT.
• Thời hạn sử dụng thẻ BHYT: Thẻ BHYT được cấp hàng năm cho học sinh, sinh viên. Đối với học sinh lớp 1 và sinh viên năm thứ nhất, thời hạn sử dụng thẻ bắt đầu từ ngày nhập học hoặc ngày thẻ cũ hết hạn. Đối với học sinh lớp 12 và sinh viên năm cuối, thẻ có giá trị sử dụng đến ngày kết thúc năm học hoặc ngày tốt nghiệp.
• Trách nhiệm của cơ sở giáo dục: Các trường học có trách nhiệm lập danh sách học sinh, sinh viên tham gia BHYT, thu tiền đóng và chuyển cho cơ quan BHXH kịp thời để cấp thẻ BHYT. Đồng thời, nhà trường được trích lại một phần kinh phí từ quỹ BHYT để phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho học sinh, sinh viên tại trường.

Hướng dẫn thu bảo hiểm y tế theo hộ gia đình

• Nguyên tắc giảm trừ mức đóng: Để khuyến khích toàn bộ thành viên hộ gia đình tham gia BHYT, mức đóng được giảm dần từ thành viên thứ hai trở đi. Cụ thể: người thứ nhất đóng bằng 4,5% mức lương cơ sở; người thứ hai đóng bằng 70% mức đóng của người thứ nhất; người thứ ba đóng bằng 60%; người thứ tư đóng bằng 50%; và từ người thứ năm trở đi đóng bằng 40% mức đóng của người thứ nhất.
• Xác định đối tượng tham gia theo hộ gia đình: Toàn bộ những người có tên trong sổ hộ khẩu hoặc sổ tạm trú (trừ các đối tượng đã được cấp thẻ BHYT theo các nhóm đối tượng khác do ngân sách nhà nước hoặc người sử dụng lao động đóng) đều phải tham gia BHYT theo hình thức hộ gia đình để được hưởng chính sách giảm trừ mức đóng.
• Vai trò của đại lý thu: Các đại lý thu BHYT tại xã, phường, thị trấn và hệ thống bưu điện có trách nhiệm hướng dẫn người dân kê khai danh sách tham gia BHYT hộ gia đình, đối chiếu thông tin, thu tiền đóng và chuyển nộp kịp thời cho cơ quan BHXH để cấp thẻ cho người dân.

Tổ chức thực hiện và quản lý thu

• Công tác tuyên truyền: Cơ quan BHXH các địa phương cần chủ động phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể và cơ quan thông tin đại chúng để tuyên truyền sâu rộng về chính sách BHYT học sinh, sinh viên và BHYT hộ gia đình, giúp người dân hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm tham gia.
• Cải cách thủ tục hành chính: Đơn giản hóa quy trình, thủ tục thu và cấp thẻ BHYT, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người tham gia. Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc quản lý dữ liệu đối tượng đóng BHYT để tránh trùng lặp thẻ.
• Thanh tra, kiểm tra: Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thu và nộp BHYT tại các trường học và đại lý thu, kịp thời phát hiện và xử lý các sai phạm nhằm bảo đảm quyền lợi khám chữa bệnh BHYT cho người tham gia.

Hiệu lực thi hành

Công văn 3686/BHXH-BT có hiệu lực hướng dẫn thực hiện ngay từ thời điểm ban hành, làm căn cứ để Bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai thống nhất công tác thu và cấp thẻ bảo hiểm y tế trên toàn quốc.