Giới thiệu về Công văn 3923/TCHQ-GSQL

Công văn 3923/TCHQ-GSQL do Cục Giám sát quản lý về Hải quan thuộc Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn và giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan. Văn bản này tập trung tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương liên quan đến thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ, quản lý nguyên liệu vật tư gia công, sản xuất xuất khẩu, và hoạt động của doanh nghiệp chế xuất.

1. Hướng dẫn chi tiết về thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ

Công văn đưa ra các chỉ đạo cụ thể nhằm thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ theo quy định tại Nghị định số 08/2015/NĐ-CP và Thông tư số 38/2015/TT-BTC (được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 39/2018/TT-BTC):

• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với hàng hóa do doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu cho thương nhân nước ngoài nhưng được chỉ định giao hàng cho doanh nghiệp khác tại Việt Nam.
• Thủ tục khai báo: Người khai hải quan phải thực hiện khai đầy đủ thông tin trên tờ khai hải quan xuất khẩu và nhập khẩu tại chỗ, đảm bảo tính thống nhất về thông tin hàng hóa, số lượng, trị giá và đối tác giao nhận.
• Mã loại hình sử dụng: Hướng dẫn chi tiết việc áp dụng mã loại hình nhập khẩu (như A11, A12, E21, E31) và mã loại hình xuất khẩu (như B11, E52, E62) phù hợp với từng mục đích sử dụng của doanh nghiệp.
• Chứng từ kèm theo: Doanh nghiệp cần xuất trình hóa đơn giá trị gia tăng hoặc hóa đơn xuất khẩu, chứng từ vận chuyển (nếu có) và văn bản chỉ định giao hàng của thương nhân nước ngoài.

2. Quản lý nguyên liệu, vật tư và máy móc thiết bị của hợp đồng gia công

Đối với hoạt động gia công cho thương nhân nước ngoài, Công văn 3923/TCHQ-GSQL hướng dẫn cụ thể phương án xử lý khi kết thúc hoặc thanh lý hợp đồng gia công:

• Xử lý nguyên liệu dư thừa: Doanh nghiệp có thể thực hiện bán, biếu, tặng, tiêu hủy hoặc chuyển sang hợp đồng gia công khác theo chỉ định của bên đặt gia công. Thủ tục chuyển tiếp nguyên liệu phải được khai báo hải quan theo đúng quy định.
• Thủ tục tiêu hủy phế liệu, phế thải: Việc tiêu hủy nguyên liệu, vật tư dư thừa, phế liệu, phế thải phát sinh trong quá trình gia công phải được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp hoặc gián tiếp của cơ quan hải quan, đảm bảo tuân thủ quy định về bảo vệ môi trường.
• Máy móc, thiết bị tạm nhập: Đối với máy móc, thiết bị thuê, mượn để thực hiện hợp đồng gia công, khi hết hạn hợp đồng phải thực hiện tái xuất hoặc chuyển mục đích sử dụng, nộp thuế theo quy định nếu chuyển tiêu thụ nội địa.

3. Quy định đối với hoạt động của Doanh nghiệp chế xuất (DNCX)

Văn bản cũng làm rõ một số nội dung liên quan đến quan hệ mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất:

• Thủ tục hải quan: Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và DNCX bắt buộc phải làm thủ tục hải quan theo loại hình xuất nhập khẩu tại chỗ, trừ một số trường hợp đặc biệt được miễn làm thủ tục theo quy định của pháp luật.
• Thanh lý tài sản cố định: Khi DNCX thanh lý máy móc, thiết bị, phương tiện vận chuyển đã tạo tài sản cố định vào thị trường nội địa, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục thay đổi mục đích sử dụng và kê khai, nộp đủ các loại thuế liên quan.

4. Trách nhiệm của Cơ quan Hải quan địa phương

Để đảm bảo tính nghiêm minh và tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại, Tổng cục Hải quan yêu cầu Cục Hải quan các tỉnh, thành phố thực hiện các nhiệm vụ sau:

• Tăng cường kiểm tra, giám sát: Thực hiện kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực tế hàng hóa (nếu có) đối với các lô hàng xuất nhập khẩu tại chỗ có dấu hiệu rủi ro cao hoặc nghi ngờ gian lận thương mại.
• Hỗ trợ doanh nghiệp: Chủ động hướng dẫn, giải đáp các vướng mắc của doanh nghiệp trên địa bàn quản lý, tránh gây ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu hoặc nơi làm thủ tục.
• Thanh tra, hậu kiểm: Tiến hành kiểm tra sau thông quan đối với các doanh nghiệp có hoạt động gia công, sản xuất xuất khẩu nhằm phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm về quản lý nguyên liệu, định mức tiêu hao.