Tóm tắt Công văn 4021/TCHQ-GSQL về vướng mắc xử lý nguyên phụ liệu dư thuộc hợp đồng gia công

Công văn 4021/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm tháo gỡ các vướng mắc phát sinh và hướng dẫn thống nhất thủ tục hải quan, chính sách thuế đối với việc xử lý nguyên liệu, vật tư dư thừa, phế liệu, phế phẩm, máy móc, thiết bị thuê, mượn thuộc các hợp đồng gia công cho thương nhân nước ngoài khi kết thúc hoặc thanh lý hợp đồng.

Các phương án xử lý nguyên phụ liệu dư thừa và máy móc, thiết bị

Khi hợp đồng gia công hết hiệu lực hoặc thanh lý, doanh nghiệp có trách nhiệm xử lý nguyên phụ liệu dư thừa, phế liệu, phế phẩm, máy móc, thiết bị thuê mượn theo các hình thức quy định pháp luật:

• Bán tại thị trường Việt Nam (Chuyển tiêu thụ nội địa): Doanh nghiệp phải đăng ký tờ khai hải quan mới theo loại hình thay đổi mục đích sử dụng. Chính sách thuế và chính sách quản lý hàng hóa nhập khẩu được áp dụng tại thời điểm đăng ký tờ khai mới, trừ trường hợp đã thực hiện đầy đủ chính sách quản lý khi nhập khẩu ban đầu.
• Tái xuất trả lại cho bên đặt gia công: Thực hiện thủ tục tái xuất trả lại cho đối tác nước ngoài hoặc chỉ định giao hàng cho bên thứ ba theo yêu cầu hợp pháp của bên đặt gia công.
• Chuyển sang hợp đồng gia công khác: Cho phép chuyển nguyên phụ liệu, máy móc thiết bị dư thừa sang hợp đồng gia công khác cùng hoặc khác đối tác đặt gia công tại Việt Nam dưới sự giám sát của cơ quan hải quan.
• Tiêu hủy tại Việt Nam: Việc tiêu hủy phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật về bảo vệ môi trường và được thực hiện dưới sự giám sát của cơ quan hải quan hoặc theo cơ chế tự tiêu hủy và báo cáo tùy thuộc vào phân loại rủi ro của doanh nghiệp.

Thủ tục hải quan và nghĩa vụ thuế liên quan

Tổng cục Hải quan đưa ra các chỉ dẫn cụ thể về quy trình thực hiện và nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp:

• Khai báo hải quan: Doanh nghiệp có trách nhiệm kê khai trung thực, chính xác số lượng nguyên phụ liệu dư thừa thực tế tồn kho. Mọi hành vi gian lận, khai báo không đúng thực tế nhằm trốn thuế sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định.
• Thời hạn thực hiện: Trong thời hạn quy định kể từ ngày hợp đồng gia công kết thúc hoặc hết hiệu lực, tổ chức, cá nhân phải hoàn thành thủ tục hải quan để xử lý nguyên liệu, vật tư dư thừa, phế liệu, phế phẩm, máy móc, thiết bị thuê, mượn.
• Nghĩa vụ thuế đối với phế liệu, phế phẩm: Trường hợp phế liệu, phế phẩm thu được trong quá trình sản xuất hàng gia công khi bán, tiêu thụ nội địa được miễn thuế nhập khẩu nhưng phải kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của pháp luật thuế nội địa.

Trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương

Để đảm bảo tính thống nhất và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp, Tổng cục Hải quan yêu cầu Cục Hải quan các tỉnh, thành phố thực hiện:

• Tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp: Chủ động phổ biến, hướng dẫn các doanh nghiệp gia công trên địa bàn thực hiện đúng quy trình thủ tục hải quan đối với nguyên phụ liệu dư thừa, tránh phát sinh nợ thuế hoặc vi phạm hành chính do hiểu sai quy định.
• Kiểm tra, giám sát chặt chẽ: Thực hiện kiểm tra cơ sở sản xuất, kiểm tra tình hình sử dụng nguyên phụ liệu trong trường hợp phát hiện dấu hiệu rủi ro hoặc nghi ngờ doanh nghiệp tẩu tán nguyên phụ liệu ra thị trường nội địa mà không khai báo.
• Giải quyết nhanh chóng vướng mắc: Đối với các trường hợp phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền, các Chi cục Hải quan cần kịp thời báo cáo Cục Hải quan tỉnh, thành phố để tổng hợp, báo cáo Tổng cục Hải quan xem xét, giải quyết kịp thời.