Công văn 4697/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về việc thực hiện thủ tục chuyển cửa khẩu đối với mặt hàng xăng, dầu nhập khẩu. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thông quan, đồng thời đảm bảo nguồn cung ứng xăng dầu kịp thời cho thị trường trong nước dưới sự giám sát chặt chẽ của cơ quan hải quan.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của văn bản

Văn bản này được áp dụng trực tiếp đối với các Cục Hải quan tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, các Chi cục Hải quan cửa khẩu, Chi cục Hải quan quản lý địa điểm lưu giữ xăng dầu nhập khẩu. Đối tượng chịu sự tác động trực tiếp là các thương nhân đầu mối có giấy phép kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu theo quy định của pháp luật.

Các nội dung hướng dẫn cốt lõi về thủ tục chuyển cửa khẩu xăng dầu

• Điều kiện áp dụng thủ tục chuyển cửa khẩu: Việc chuyển cửa khẩu mặt hàng xăng dầu nhập khẩu phải được thực hiện theo đúng quy định tại Luật Hải quan, Nghị định số 08/2015/NĐ-CP và Thông tư số 38/2015/TT-BTC (đã được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 39/2018/TT-BTC). Xăng dầu nhập khẩu phải được vận chuyển từ cửa khẩu nhập đầu tiên về các địa điểm kiểm tra, lưu giữ được cơ quan hải quan công nhận hoặc các kho xăng dầu đầu mối có sự giám sát của hải quan.
• Thủ tục khai báo và tiếp nhận hồ sơ hải quan: Doanh nghiệp nhập khẩu thực hiện khai báo tờ khai vận chuyển độc lập hoặc tờ khai hải quan nhập khẩu theo đúng quy định. Cơ quan hải quan nơi tiếp nhận hồ sơ có trách nhiệm kiểm tra thông tin về tuyến đường vận chuyển, phương tiện vận chuyển và thời gian vận chuyển dự kiến để đảm bảo tính hợp pháp và an toàn cho hàng hóa.
• Biện pháp giám sát hải quan trong quá trình vận chuyển: Mặt hàng xăng dầu chuyển cửa khẩu phải được niêm phong hải quan hoặc sử dụng các thiết bị giám sát hành trình chuyên dụng (như seal định vị GPS) từ cửa khẩu nhập đầu tiên cho đến khi về tới kho đích. Trong trường hợp xăng dầu được vận chuyển bằng các phương tiện đặc thù không thể niêm phong trực tiếp, cơ quan hải quan sẽ thực hiện giám sát dựa trên hồ sơ, chứng từ và xác nhận lượng hàng thực tế tại điểm đi và điểm đến.
• Trách nhiệm phối hợp giữa các đơn vị hải quan: Chi cục Hải quan cửa khẩu nhập có trách nhiệm kiểm tra thực tế phương tiện, niêm phong hàng hóa, bàn giao hồ sơ và thông tin vận chuyển cho Chi cục Hải quan nơi hàng hóa chuyển đến. Chi cục Hải quan nơi hàng hóa chuyển đến có trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra tình trạng niêm phong, giám sát việc bơm hút xăng dầu vào kho chứa và phản hồi thông tin xác nhận đã hoàn thành thủ tục chuyển cửa khẩu trên hệ thống thông tin nghiệp vụ hải quan.
• Xử lý các tình huống phát sinh trong quá trình vận chuyển: Trường hợp xảy ra sự cố bất khả kháng như tai nạn, hỏng hóc phương tiện, thiên tai làm ảnh hưởng đến hành trình hoặc niêm phong hải quan, doanh nghiệp phải thông báo ngay cho cơ quan hải quan nơi gần nhất hoặc cơ quan hải quan quản lý để lập biên bản ghi nhận hiện trạng và có phương án xử lý kịp thời, tránh thất thoát thuế và gian lận thương mại.

Hiệu lực thi hành và tổ chức thực hiện

Công văn 4697/TCHQ-GSQL có hiệu lực thực hiện ngay kể từ ngày ban hành. Tổng cục Hải quan yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố quán triệt, chỉ đạo các đơn vị hải quan trực thuộc thực hiện nghiêm túc, thống nhất các hướng dẫn nêu trên, tạo điều kiện thông quan nhanh chóng cho mặt hàng xăng dầu nhưng vẫn phải đảm bảo công tác quản lý nhà nước về hải quan chặt chẽ, đúng pháp luật.