Công văn 550-TC/NSNN do Bộ Tài chính ban hành nhằm hướng dẫn tổ chức thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng (Khóa VIII). Văn bản tập trung vào việc cụ thể hóa các giải pháp tài chính, phân bổ và quản lý ngân sách nhà nước nhằm hỗ trợ phát triển giáo dục - đào tạo và khoa học - công nghệ trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của văn bản

Văn bản có phạm vi áp dụng trên toàn quốc, điều chỉnh các hoạt động liên quan đến lập dự toán, phân bổ, quản lý, sử dụng và quyết toán nguồn ngân sách nhà nước dành cho lĩnh vực giáo dục, đào tạo, khoa học và công nghệ. Đối tượng áp dụng bao gồm các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan trực thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, cùng các cơ quan tài chính các cấp và các đơn vị thụ hưởng ngân sách nhà nước trong các lĩnh vực nêu trên.

Đảm bảo tỷ lệ chi ngân sách nhà nước cho giáo dục, đào tạo và khoa học, công nghệ

• Yêu cầu các cấp, các ngành quán triệt sâu sắc quan điểm coi giáo dục - đào tạo và khoa học - công nghệ là quốc sách hàng đầu, từ đó ưu tiên bố trí nguồn lực tài chính tương xứng.
• Từng bước tăng dần tỷ trọng chi ngân sách nhà nước cho giáo dục và đào tạo trong tổng chi ngân sách, hướng tới đạt và vượt các chỉ tiêu định hướng mà Nghị quyết Trung ương 2 đã đề ra.
• Tập trung nguồn vốn đầu tư phát triển cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và nghiên cứu khoa học, đặc biệt là đối với các vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Đổi mới cơ chế quản lý tài chính và phân bổ ngân sách

• Thực hiện phân cấp quản lý tài chính mạnh mẽ, rõ ràng giữa ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, tạo sự chủ động cho các địa phương trong việc điều hành ngân sách giáo dục và khoa học tại địa bàn.
• Thay đổi phương thức cấp phát và quản lý kinh phí sự nghiệp khoa học, công nghệ theo hướng khoán chi đến sản phẩm cuối cùng, gắn chặt kinh phí nghiên cứu với hiệu quả ứng dụng thực tiễn.
• Xây dựng và hoàn thiện hệ thống định mức phân bổ chi ngân sách cho giáo dục - đào tạo dựa trên quy mô học sinh, sinh viên và đặc thù của từng vùng, miền, bảo đảm tính công bằng và hợp lý.

Đẩy mạnh xã hội hóa và đa dạng hóa nguồn lực đầu tư

• Khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp trong và ngoài nước tham gia đầu tư phát triển các cơ sở giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học công nghệ ngoài công lập.
• Áp dụng các chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng và đất đai đối với các hoạt động xã hội hóa trong lĩnh vực giáo dục và khoa học, công nghệ theo quy định của pháp luật.
• Vận động sự đóng góp tự nguyện của cộng đồng, các nguồn tài trợ hợp pháp để bổ sung nguồn lực tài chính, giảm bớt áp lực cho ngân sách nhà nước.

Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn

• Yêu cầu các đơn vị sử dụng ngân sách phải thực hiện công khai, minh bạch tài chính, lập báo cáo quyết toán định kỳ đầy đủ và chính xác gửi cơ quan tài chính đồng cấp.
• Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra chuyên đề về việc quản lý và sử dụng kinh phí giáo dục, khoa học, công nghệ nhằm phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm, thất thoát, lãng phí.
• Đánh giá định kỳ hiệu quả đầu tư từ ngân sách nhà nước đối với các chương trình, dự án giáo dục và các đề tài nghiên cứu khoa học trọng điểm để có sự điều chỉnh chính sách phù hợp.

Hiệu lực thi hành

Công văn 550-TC/NSNN có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành. Các Bộ, ngành, địa phương và các đơn vị liên quan có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính để tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các nội dung hướng dẫn tại văn bản này, góp phần đưa Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng đi vào cuộc sống.