Tóm tắt Công văn 5586/BXD-HĐXD năm 2020 về cấp công trình và thiết kế tầng hầm

Công văn 5586/BXD-HĐXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế của doanh nghiệp và cơ quan quản lý trong việc xác định cấp công trình xây dựng và các yêu cầu kỹ thuật khi thiết kế tầng hầm. Dưới đây là nội dung tóm tắt chi tiết và chuyên sâu về các hướng dẫn cốt lõi của văn bản này.

1. Hướng dẫn nguyên tắc xác định cấp công trình xây dựng

Việc xác định đúng cấp công trình là cơ sở pháp lý để xác định thẩm quyền thẩm định thiết kế, cấp phép xây dựng, quản lý chất lượng và phân cấp sự cố. Công văn làm rõ các nguyên tắc áp dụng như sau:

• Căn cứ pháp lý áp dụng: Cấp công trình phải được xác định tuân thủ theo quy định tại Thông tư số 03/2016/TT-BXD và Thông tư số 07/2019/TT-BXD của Bộ Xây dựng về phân cấp công trình xây dựng và hướng dẫn áp dụng trong quản lý hoạt động đầu tư xây dựng.
• Nguyên tắc xác định cấp theo tiêu chí cao nhất: Cấp của một công trình độc lập là cấp cao nhất được xác định theo các tiêu chí về quy mô công suất, tầm quan trọng và quy mô kết cấu của công trình đó.
• Xác định cấp đối với công trình có tầng hầm: Đối với các công trình có tầng hầm (như nhà chung cư, tòa nhà hỗn hợp, văn phòng), cấp công trình được xác định dựa trên cả quy mô phần nổi và quy mô phần ngầm. Nếu cấp kết cấu của phần ngầm (được xác định theo chiều sâu ngầm hoặc số tầng hầm) cao hơn cấp kết cấu của phần nổi thì cấp của toàn bộ công trình sẽ được lấy theo cấp của phần ngầm.

2. Hướng dẫn về thiết kế và bảo đảm an toàn tầng hầm công trình

Thiết kế tầng hầm đòi hỏi yêu cầu kỹ thuật phức tạp do nằm dưới lòng đất, ảnh hưởng trực tiếp đến địa chất thủy văn và các công trình lân cận. Bộ Xây dựng hướng dẫn các nội dung thiết kế cốt lõi bao gồm:

• Tuân thủ quy chuẩn phòng cháy chữa cháy (PCCC): Thiết kế tầng hầm phải đáp ứng nghiêm ngặt các quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn cháy cho nhà và công trình (QCVN 06) hiện hành. Đặc biệt lưu ý đến giải pháp thoát nạn an toàn, giải pháp ngăn cháy lan giữa tầng hầm và các tầng nổi, hệ thống hút khói và hệ thống chữa cháy tự động.
• Đảm bảo an toàn chịu lực và ổn định kết cấu: Giải pháp thiết kế kết cấu phần ngầm phải tính toán đầy đủ các tải trọng tác động, bao gồm áp lực đất, áp lực nước ngầm, tải trọng từ phần nổi truyền xuống và tải trọng hoạt tải trên mặt đất xung quanh. Thiết kế phải có biện pháp chống thấm hiệu quả và giải pháp thi công (như tường vây, hệ shoring) để bảo đảm an toàn cho bản thân công trình và các công trình lân cận trong quá trình thi công đào đất sâu.
• Kết nối hạ tầng kỹ thuật đồng bộ: Hệ thống thoát nước của tầng hầm phải được thiết kế độc lập hoặc có giải pháp bơm cưỡng bức để tránh hiện tượng ngập úng khi xảy ra mưa lớn hoặc triều cường. Hệ thống thông gió phải đảm bảo lưu thông không khí, giảm thiểu tích tụ khí độc hại từ phương tiện giao thông.
• Ranh giới xây dựng phần ngầm: Thiết kế xây dựng tầng hầm phải bảo đảm không vượt quá chỉ giới đường đỏ hoặc ranh giới thửa đất được cấp phép, trừ các trường hợp đặc biệt được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép theo quy hoạch chi tiết được duyệt.

3. Ý nghĩa thực tiễn của hướng dẫn

Công văn 5586/BXD-HĐXD giúp tháo gỡ các nút thắt pháp lý và sự lúng túng của các chủ đầu tư cũng như cơ quan chuyên môn về xây dựng tại địa phương trong việc:

• Thống nhất cách hiểu và cách áp dụng quy định phân cấp công trình đối với các dự án có tầng hầm quy mô lớn.
• Nâng cao chất lượng công tác thẩm định thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật và thiết kế bản vẽ thi công đối với phần ngầm của công trình.
• Hạn chế tối đa các sự cố sụt lún, nứt nẻ công trình lân cận trong quá trình thi công tầng hầm tại các đô thị lớn có mật độ xây dựng cao.