Giới thiệu về Công văn 57/TCHQ-GSQL

Công văn 57/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn và làm rõ các quy định liên quan đến việc phát hành và khai báo vận tải đơn thứ cấp (House Air Waybill - HAWB) đối với hàng hóa quá cảnh bằng đường hàng không. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc cho doanh nghiệp logistics, hãng hàng không và các chi cục hải quan cửa khẩu trong quá trình làm thủ tục cho hàng hóa quá cảnh.

Nội dung trọng tâm và hướng dẫn chi tiết tại Công văn 57/TCHQ-GSQL

1. Quy định về việc phát hành vận tải đơn thứ cấp (HAWB) cho hàng quá cảnh

• Hàng hóa quá cảnh bằng đường hàng không khi vận chuyển qua các cảng hàng không quốc tế tại Việt Nam phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về khai báo thông tin vận đơn.
• Vận tải đơn thứ cấp (HAWB) do đại lý giao nhận (forwarder) phát hành phải thể hiện đầy đủ, chính xác thông tin về người gửi hàng (shipper), người nhận hàng (consignee), tên hàng hóa, số lượng, trọng lượng và hành trình của lô hàng quá cảnh.
• Việc phát hành HAWB phải liên kết chặt chẽ với vận tải đơn chủ (Master Air Waybill - MAWB) do hãng hàng không cấp để đảm bảo tính thống nhất và khả năng giám sát của cơ quan hải quan từ cửa khẩu nhập đến cửa khẩu xuất.

2. Quy trình khai báo thông tin trên hệ thống hải quan

• Các hãng hàng không và doanh nghiệp giao nhận có trách nhiệm khai báo thông tin về MAWB và HAWB lên Hệ thống một cửa quốc gia (National Single Window) trước khi tàu bay hạ cánh hoặc theo thời hạn quy định của pháp luật hải quan.
• Thông tin khai báo phải trùng khớp giữa hồ sơ giấy và dữ liệu điện tử được truyền đến hệ thống của cơ quan hải quan.
• Trường hợp có sự sai lệch hoặc cần điều chỉnh thông tin trên HAWB đối với hàng quá cảnh, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục khai bổ sung và giải trình lý do rõ ràng với Chi cục Hải quan nơi quản lý địa bàn giám sát.

3. Công tác giám sát hải quan đối với hàng hóa quá cảnh bằng đường hàng không

• Cơ quan hải quan thực hiện giám sát chặt chẽ luồng di chuyển của hàng hóa quá cảnh dựa trên thông tin MAWB và HAWB đã được hệ thống phê duyệt.
• Hàng hóa quá cảnh phải được lưu giữ tại các khu vực kho bãi được công nhận, có sự chia tách rõ ràng với hàng hóa nhập khẩu tiêu dùng nội địa để tránh tình trạng thẩm lậu.
• Chỉ cho phép xếp hàng hóa quá cảnh lên phương tiện vận chuyển xuất cảnh khi đã hoàn thành đầy đủ các bước kiểm tra, đối chiếu thông tin vận đơn thứ cấp trên hệ thống quản lý rủi ro và giám sát hải quan.

4. Trách nhiệm của các bên liên quan

• Đối với doanh nghiệp giao nhận (Forwarder): Chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính trung thực, chính xác của các thông tin ghi trên HAWB do mình phát hành và khai báo.
• Đối với hãng hàng không: Có trách nhiệm đôn đốc, phối hợp với các đại lý giao nhận để hoàn thiện việc khai báo thông tin MAWB và các HAWB liên quan đúng thời hạn quy định.
• Đối với cơ quan Hải quan địa phương: Tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp thực hiện thủ tục nhanh chóng, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát dựa trên quản lý rủi ro để phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi lợi dụng hình thức quá cảnh để buôn lậu, gian lận thương mại.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 57/TCHQ-GSQL mang lại sự thống nhất trong việc áp dụng pháp luật hải quan đối với loại hình hàng hóa quá cảnh bằng đường hàng không trên phạm vi cả nước. Việc làm rõ quy trình khai báo HAWB giúp giảm thiểu thời gian thông quan, tối ưu hóa chi phí cho các doanh nghiệp logistics, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan, đảm bảo an ninh an toàn hàng không quốc tế.