Giới thiệu về Công văn 5956/BGDĐT-KHTC

Công văn 5956/BGDĐT-KHTC được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành nhằm chấn chỉnh tình trạng lạm thu, thu các khoản ngoài quy định tại các cơ sở giáo dục và đào tạo trên cả nước. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm tăng cường quản lý nhà nước, bảo đảm tính công khai, minh bạch và kỷ cương trong thu, chi tài chính tại các trường học, tránh gây bức xúc trong dư luận xã hội.

1. Thực hiện nghiêm túc quy định về học phí và các khoản thu dịch vụ

Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các địa phương và cơ sở giáo dục thực hiện nghiêm các quy định liên quan đến học phí và các khoản thu dịch vụ hỗ trợ hoạt động giáo dục:

• Thực hiện thu học phí theo đúng lộ trình và mức thu đã được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh thông qua, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của từng địa phương.
• Các khoản thu dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục của nhà trường (như tiền ăn bán trú, nước uống, đồng phục...) phải được thỏa thuận bằng văn bản với phụ huynh học sinh trên tinh thần tự nguyện, không được áp đặt hoặc cào bằng.
• Mọi khoản thu phải được tính toán dựa trên chi phí thực tế thực hiện, bảo đảm nguyên tắc thu đủ bù chi, không nhằm mục đích sinh lợi.

2. Quản lý chặt chẽ các khoản tài trợ và đóng góp tự nguyện

Để tránh việc biến tướng các khoản đóng góp tự nguyện thành lạm thu, Công văn hướng dẫn cụ thể việc tiếp nhận và quản lý các nguồn tài trợ:

• Việc vận động, tiếp nhận, quản lý và sử dụng các nguồn tài trợ, đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân cho cơ sở giáo dục phải thực hiện nghiêm túc theo đúng quy định của pháp luật hiện hành về tài trợ cho các cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân.
• Tuyệt đối không được coi các khoản tài trợ, đóng góp tự nguyện là điều kiện để tiếp nhận học sinh vào học hoặc xét tuyển, chuyển trường.
• Cơ sở giáo dục phải lập kế hoạch công việc cụ thể, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt trước khi tổ chức vận động tài trợ; việc sử dụng nguồn tài trợ phải đúng mục đích, công khai và quyết toán rõ ràng.

3. Chấn chỉnh hoạt động thu, chi của Ban đại diện cha mẹ học sinh

Một trong những trọng tâm của Công văn 5956/BGDĐT-KHTC là việc siết chặt quản lý quỹ của Ban đại diện cha mẹ học sinh (thường gọi là quỹ phụ huynh):

• Yêu cầu thực hiện nghiêm túc các quy định tại Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh ban hành kèm theo Thông tư của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
• Ban đại diện cha mẹ học sinh tuyệt đối không được quyên góp của người học hoặc gia đình người học các khoản ủng hộ không theo nguyên tắc tự nguyện hoặc các khoản kinh phí không phục vụ trực tiếp cho hoạt động của Ban.
• Nghiêm cấm việc lợi dụng danh nghĩa Ban đại diện cha mẹ học sinh để thu các khoản ngoài quy định như: bảo vệ nhà trường, trông giữ phương tiện giao thông, vệ sinh lớp học/trường học, khen thưởng cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên nhà trường, mua sắm máy móc, trang thiết bị, đồ dùng dạy học cho trường/lớp hoặc sửa chữa, nâng cấp cơ sở vật chất trường học.

4. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm

Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh vai trò giám sát và chế tài xử lý đối với các hành vi lạm thu:

• Sở Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban nhân dân các quận, huyện, thị xã có trách nhiệm tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đột xuất và định kỳ về tình trạng thu, chi đầu năm học tại các trường học thuộc thẩm quyền quản lý.
• Xử lý nghiêm, kịp thời và triệt để đối với người đứng đầu cơ sở giáo dục, cơ quan quản lý giáo dục địa phương để xảy ra tình trạng lạm thu, thu sai quy định.
• Công khai số điện thoại đường dây nóng để tiếp nhận thông tin phản ánh từ người dân, phụ huynh học sinh về các hành vi vi phạm trong thu, chi tài chính tại các trường học.

5. Đẩy mạnh công khai, minh bạch thông tin tài chính

Công văn yêu cầu các cơ sở giáo dục phải thực hiện đầy đủ các quy định về công khai tài chính:

• Thực hiện nghiêm túc quy chế công khai đối với cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân, bao gồm công khai mức thu học phí, các khoản thu dịch vụ và các khoản đóng góp khác.
• Mọi khoản thu, chi phải được ghi chép, hạch toán đầy đủ vào hệ thống sổ sách kế toán của nhà trường; không được để ngoài sổ sách bất kỳ nguồn thu nào.
• Tăng cường sự giám sát của xã hội, của cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh và phụ huynh học sinh đối với các hoạt động thu, chi tài chính trong nhà trường.