Công văn 6205/TCHQ-GSQL năm 2023 của Tổng cục Hải quan đưa ra những hướng dẫn và phân tích pháp lý quan trọng liên quan đến việc sử dụng tài sản của doanh nghiệp chế xuất (DNCX), cụ thể là trường hợp chia sẻ tài sản giữa Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex và đối tác. Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản:
- Phạm vi điều chỉnh của pháp luật Hải quan đối với tài sản và dịch vụ
- Theo Luật Hải quan số 54/2014/QH13, cơ quan hải quan thực hiện quản lý nhà nước đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh và phương tiện vận tải liên quan.
- Khái niệm "hàng hóa" theo quy định chỉ bao gồm các động sản có tên gọi và mã số theo Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam hoặc được lưu giữ trong địa bàn hoạt động hải quan.
- Do đó, pháp luật hải quan chỉ điều chỉnh đối với hàng hóa là động sản, không điều chỉnh đối với các loại hình dịch vụ, hoạt động chuyển quyền sở hữu, chuyển quyền sử dụng hoặc kinh doanh bất động sản.
- Quy định pháp luật về hoạt động đầu tư và kinh doanh của DNCX
- Nhà đầu tư có quyền thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh trong các ngành, nghề mà Luật Đầu tư không cấm. Đối với các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, nhà đầu tư phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
- Theo Nghị định số 31/2021/NĐ-CP, đối với dự án đầu tư trong khu công nghiệp, khu chế xuất, nhà đầu tư được phép cho thuê hoặc cho thuê lại nhà xưởng, văn phòng, kho bãi và các công trình khác đã xây dựng để phục vụ sản xuất, kinh doanh theo quy định của pháp luật về đất đai và kinh doanh bất động sản.
- Hoạt động chế xuất được xác định là hoạt động chuyên sản xuất hàng xuất khẩu, cung ứng dịch vụ cho sản xuất hàng xuất khẩu và hoạt động xuất khẩu. DNCX là doanh nghiệp thực hiện hoạt động chế xuất trong khu chế xuất, khu công nghiệp hoặc khu kinh tế.
- Điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với DNCX là khu phi thuế quan
- Để được hưởng các chính sách ưu đãi thuế đối với khu phi thuế quan, DNCX phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan theo Nghị định số 18/2021/NĐ-CP, bao gồm:
- Phải có hàng rào cứng ngăn cách hoàn toàn với khu vực bên ngoài; có cổng, cửa ra vào đảm bảo việc đưa hàng hóa ra, vào doanh nghiệp chỉ được thực hiện qua hệ thống cổng, cửa này.
- Phải thiết lập hệ thống camera quan sát được các vị trí tại cổng/cửa ra, vào và các vị trí lưu giữ hàng hóa vào mọi thời điểm trong ngày (24/24 giờ, bao gồm cả ngày nghỉ, ngày lễ). Dữ liệu hình ảnh camera phải được kết nối trực tuyến với cơ quan hải quan quản lý và được lưu giữ tại doanh nghiệp tối thiểu 12 tháng.
- Phải có phần mềm quản lý hàng hóa nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế của DNCX để thực hiện báo cáo quyết toán nhập - xuất - tồn về tình hình sử dụng hàng hóa nhập khẩu theo quy định.
- Nguyên tắc quản lý tài sản ưu đãi thuế và hoạt động kinh doanh khác của DNCX
- Theo Nghị định số 35/2022/NĐ-CP, DNCX được phép thực hiện các hoạt động kinh doanh khác ngoài hoạt động chế xuất nhưng phải đảm bảo đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt:
- Việc bố trí khu vực lưu giữ hàng hóa phục vụ hoạt động chế xuất phải bảo đảm ngăn cách hoàn toàn với khu vực lưu giữ hàng hóa phục vụ các hoạt động sản xuất, kinh doanh khác.
- Doanh nghiệp phải thực hiện hạch toán riêng biệt doanh thu và chi phí liên quan đến hoạt động chế xuất và các hoạt động kinh doanh khác.
- Tuyệt đối không được sử dụng tài sản, máy móc, thiết bị đang được hưởng ưu đãi về thuế áp dụng đối với DNCX để phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh khác.
- Trường hợp sử dụng tài sản, máy móc, thiết bị được hưởng ưu đãi thuế của DNCX để thực hiện các hoạt động kinh doanh khác thì doanh nghiệp bắt buộc phải hoàn trả các khoản ưu đãi thuế đã được miễn, giảm theo quy định của pháp luật về thuế.
- Yêu cầu xử lý thực tế đối với trường hợp của Công ty Samsung HCMC CE Complex
- Tổng cục Hải quan đề nghị Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh căn cứ vào giao dịch phát sinh thực tế và các quy định pháp luật hiện hành để xác định và giải quyết theo thẩm quyền các nội dung sau:
- Xác định Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex (là DNCX) có được phép cho Công ty Vista sử dụng mái nhà và phòng giám sát Scada theo phương thức thỏa thuận chia sẻ sử dụng (không thuê) để làm địa điểm triển khai dự án của Công ty Vista hay không.
- Trong trường hợp được phép, cần xác định rõ đây là hoạt động chế xuất hay là hoạt động kinh doanh khác của Công ty Samsung HCMC CE Complex.
- Đồng thời, phải đánh giá việc sử dụng chung tài sản như trên có ảnh hưởng đến khả năng đáp ứng đầy đủ các quy định về điều kiện đối với khu phi thuế quan và điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với DNCX của Công ty Samsung HCMC CE Complex hay không.
| BỘ TÀI CHÍNH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 6205/TCHQ-GSQL | Hà Nội, ngày 01 tháng 12 năm 2023 |
Kính gửi: Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.
Trả lời công văn số 1375/KCNC-XTĐT ngày 14/11/2023 của Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh về việc đề nghị hướng dẫn liên quan đến dự án sản xuất điện mặt trời trên mái nhà công trình hiện hữu, Tổng cục Hải quan có ý kiến như sau:
1. Về phạm vi điều chỉnh của pháp luật Hải quan:
Điều 1 Luật Hải quan số 54/2014/QH13 ngày 23/6/2014 quy định “Luật này quy định quản lý nhà nước về hải quan đối với hàng hóa được xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh của tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài trong lãnh thổ hải quan; về tổ chức và hoạt động của Hải quan.”;
Khoản 6 Điều 4 Luật Hải quan số 54/2014/QH13 ngày 23/6/2014 quy định “Hàng hóa bao gồm động sản có tên gọi và mã số theo Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh hoặc được lưu giữ trong địa bàn hoạt động hải quan.”;
Căn cứ quy định nêu trên thì pháp luật Hải quan chỉ điều chỉnh đối với hàng hóa bao gồm động sản có tên gọi và mã số theo Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam, không điều chỉnh đối với dịch vụ và hoạt động chuyển quyền sở hữu, chuyển quyền sử dụng và kinh doanh bất động sản.
2. Về hoạt động của DNCX:
Khoản 1 Điều 5 Luật Đầu tư số 61/2020/QH14 ngày 17/6/2020 quy định “Nhà đầu tư có quyền thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh trong các ngành nghề mà Luật này không cấm. Đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện thì nhà đầu tư phải đáp ứng các điều kiện đầu tư kinh doanh theo quy định của pháp luật.”;
Khoản 4 Điều 62 Nghị định số 31/2021/NĐ-CP ngày 26/3/2021 của Chính phủ quy định “Đối với dự án đầu tư trong khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao và khu kinh tế, nhà đầu tư được thực hiện các hoạt động sau:
...
4. Được cho thuê, cho thuê lại nhà xưởng, văn phòng, kho bãi và các công trình khác đã xây dựng để phục vụ sản xuất, kinh doanh theo quy định của pháp luật về đất đai và pháp luật về kinh doanh bất động sản.”;
Khoản 1 Điều 4 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu quy định “Khu phi thuế quan là khu vực kinh tế nằm trong lãnh thổ Việt Nam, được thành lập theo quy định của pháp luật, có ranh giới địa lý xác định, ngăn cách với khu vực bên ngoài bằng hàng rào cứng, bảo đảm điều kiện cho hoạt động kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan của cơ quan hải quan và các cơ quan có liên quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu và phương tiện, hành khách xuất cảnh, nhập cảnh; quan hệ mua bán, trao đổi hàng hóa giữa khu phi thuế quan với bên ngoài là quan hệ xuất khẩu, nhập khẩu.”;
Khoản 10 Điều 1 Nghị định số 18/2021/NĐ-CP ngày 11/3/2021 của Chính phủ quy định “Điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với doanh nghiệp chế xuất là khu phi thuế quan phải đáp ứng đủ các điều kiện sau:
a) Có hàng rào cứng ngăn cách với khu vực bên ngoài; có cổng/cửa ra, vào đảm bảo việc đưa hàng hóa ra, vào doanh nghiệp chế xuất chỉ qua cổng/cửa.
b) Có hệ thống ca-mê-ra quan sát được các vị trí tại cổng/cửa ra, vào và các vị trí lưu giữ hàng hóa ở tất cả các thời điểm trong ngày (24/24 giờ, bao gồm cả ngày nghỉ, ngày lễ); dữ liệu hình ảnh ca-mê-ra được kết nối trực tuyến với cơ quan hải quan quản lý doanh nghiệp và được lưu giữ tại doanh nghiệp chế xuất tối thiểu 12 tháng.
...
c) Có phần mềm quản lý hàng hóa nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế của doanh nghiệp chế xuất để báo cáo quyết toán nhập- xuất- tồn về tình hình sử dụng hàng hóa nhập khẩu theo quy định pháp luật về hải quan.”;
Khoản 20 Điều 2 Nghị định số 35/2022/NĐ-CP ngày 28/5/2022 của Chính phủ quy định “Hoạt động chế xuất là hoạt động chuyên sản xuất hàng xuất khẩu, cung ứng dịch vụ cho sản xuất hàng xuất khẩu và hoạt động xuất khẩu.”.
Khoản 21 Điều 2 Nghị định số 35/2022/NĐ-CP ngày 28/5/2022 của Chính phủ quy định “Doanh nghiệp chế xuất là doanh nghiệp thực hiện hoạt động chế xuất trong khu chế xuất, khu công nghiệp và khu kinh tế.”;
Khoản 6 Điều 26 Nghị định số 35/2022/NĐ-CP ngày 28/5/2022 của Chính phủ quy định “Doanh nghiệp chế xuất được thực hiện các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của pháp luật về đầu tư, pháp luật về doanh nghiệp và quy định khác của pháp luật có liên quan và đảm bảo đáp ứng các điều kiện sau đây:
a) Việc bố trí khu vực lưu giữ hàng hóa phục vụ hoạt động chế xuất phải bảo đảm ngăn cách với khu vực lưu giữ hàng hóa phục vụ các hoạt động sản xuất, kinh doanh khác:
b) Hạch toán riêng doanh thu, chi phí liên quan đến hoạt động chế xuất và các hoạt động kinh doanh khác;
c) Không được sử dụng tài sản, máy móc thiết bị được hưởng ưu đãi về thuế áp dụng đối với doanh nghiệp chế xuất để phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh khác. Trường hợp sử dụng tài sản, máy móc thiết bị được hưởng ưu đãi về thuế áp dụng đối với doanh nghiệp chế xuất để thực hiện các hoạt động kinh doanh khác thì phải hoàn trả ưu đãi về thuế đã được miễn, giảm theo quy định của pháp luật về thuế.”
Căn cứ các quy định nêu trên thì nhà đầu tư có quyền thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh trong các ngành, nghề mà Luật Đầu tư không cấm; đối với ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện thì nhà đầu tư phải đáp ứng các điều kiện đầu tư kinh doanh theo quy định của pháp luật. Đối với Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex (là DNCX) để được hưởng chính sách ưu đãi về thuế đối với DNCX là khu phi thuế quan thì trong suốt quá trình hoạt động phải đảm bảo đáp ứng đủ các điều kiện quy định đối với khu phi thuế quan quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với DNCX là khu phi thuế quan quy định tại Nghị định số 35/2022/NĐ-CP và Nghị định số 18/2021/NĐ-CP. Trường hợp sử dụng tài sản, máy móc thiết bị được hưởng ưu đãi về thuế áp dụng đối với DNCX để thực hiện các hoạt động kinh doanh khác thì phải hoàn trả ưu đãi về thuế đã được miễn, giảm theo quy định của pháp luật về thuế.
Do vậy, đề nghị Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh căn cứ giao dịch phát sinh thực tế và các quy định hiện hành về DNCX để xác định Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex (là DNCX) có được phép cho Công ty Vista sử dụng mái nhà và sử dụng phòng giám sát Scada với phương thức thỏa thuận chia sẻ sử dụng (không thuê) để làm địa điểm triển khai dự án của Công ty Vista hay không theo đúng chức năng, thẩm quyền. Trường hợp được phép thì đề nghị Ban Quản lý Khu Công Nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh xác định đây là hoạt động chế xuất hay hoạt động kinh doanh khác của Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex? Và việc sử dụng chung như vậy thì Công ty TNHH Điện tử Samsung HCMC CE Complex có đảm bảo đáp ứng đầy đủ quy định về điều kiện đối với khu phi thuế quan và điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan đối với DNCX là khu phi thuế quan dẫn trên hay không?
Tổng cục Hải quan có ý kiến để Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh tham khảo./.
|
| TL. TỔNG CỤC TRƯỞNG |
- 1 Luật Hải quan 2014
- 2 Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016
- 3 Luật Đầu tư 2020
- 4 Nghị định 18/2021/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 134/2016/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu
- 5 Nghị định 31/2021/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đầu tư
- 6 Nghị định 35/2022/NĐ-CP về quản lý khu công nghiệp và khu kinh tế
- 1 Công văn 2884/TCHQ-TVQT năm 2018 về triển khai Luật Quản lý, sử dụng tài sản công và các văn bản hướng dẫn do Tổng cục Hải quan ban hành
- 2 Quyết định 1610/QĐ-TCHQ năm 2018 quy định về thẩm quyền quyết định mua sắm, quản lý, sử dụng tài sản công (không bao gồm mua sắm tài sản công nghệ thông tin) tại đơn vị thuộc và trực thuộc Tổng cục Hải quan
- 3 Công văn 6331/TCHQ-TVQT năm 2018 về vướng mắc trong công tác quản lý, sử dụng tài sản công do Tổng cục Hải quan ban hành
- 4 Công văn 10750/BKHĐT-QLKKT năm 2023 địa điểm kinh doanh của doanh nghiệp chế xuất do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành
- 1 Luật Hải quan 2014
- 2 Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2016
- 3 Luật Đầu tư 2020
- 4 Công văn 2884/TCHQ-TVQT năm 2018 về triển khai Luật Quản lý, sử dụng tài sản công và các văn bản hướng dẫn do Tổng cục Hải quan ban hành
- 5 Quyết định 1610/QĐ-TCHQ năm 2018 quy định về thẩm quyền quyết định mua sắm, quản lý, sử dụng tài sản công (không bao gồm mua sắm tài sản công nghệ thông tin) tại đơn vị thuộc và trực thuộc Tổng cục Hải quan
- 6 Nghị định 18/2021/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 134/2016/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu
- 7 Công văn 6331/TCHQ-TVQT năm 2018 về vướng mắc trong công tác quản lý, sử dụng tài sản công do Tổng cục Hải quan ban hành
- 8 Nghị định 31/2021/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đầu tư
- 9 Nghị định 35/2022/NĐ-CP về quản lý khu công nghiệp và khu kinh tế
- 10 Công văn 10750/BKHĐT-QLKKT năm 2023 địa điểm kinh doanh của doanh nghiệp chế xuất do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành