Tổng quan về Công văn 726/CT-CS năm 2025

Công văn 726/CT-CS năm 2025 do Cục Thuế ban hành hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế đối với hoạt động bán nợ của các ngân hàng thương mại và tổ chức tín dụng. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các tổ chức tín dụng xác định đúng nghĩa vụ thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) phát sinh từ các giao dịch chuyển nhượng, mua bán nợ, bảo đảm tuân thủ đúng quy định pháp luật thuế hiện hành.

Chính sách Thuế Giá trị Gia tăng (GTGT) đối với hoạt động bán nợ

Đối với thuế GTGT, hoạt động bán nợ của ngân hàng được điều chỉnh theo các nguyên tắc cốt lõi sau:

• Đối tượng không chịu thuế GTGT: Theo quy định pháp luật về thuế GTGT đối với hoạt động tài chính, tín dụng, dịch vụ cấp tín dụng bao gồm cả hình thức chuyển nhượng vốn và chuyển nhượng quyền đòi nợ (bán nợ). Do đó, hoạt động bán nợ của các ngân hàng thương mại thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
• Hóa đơn và chứng từ: Khi thực hiện hoạt động bán nợ, ngân hàng phải lập hóa đơn theo quy định. Trên hóa đơn GTGT, dòng thuế suất và tiền thuế GTGT không ghi và gạch chéo (hoặc thể hiện là không chịu thuế tùy theo mẫu hóa đơn điện tử áp dụng).
• Phân bổ thuế GTGT đầu vào: Do hoạt động bán nợ thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT, ngân hàng cần thực hiện phân bổ thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ dùng chung cho cả hoạt động chịu thuế và không chịu thuế theo tỷ lệ doanh thu tương ứng theo đúng quy định của Luật Thuế GTGT.

Chính sách Thuế Thu nhập Doanh nghiệp (TNDN) đối với hoạt động bán nợ

Thu nhập và chi phí phát sinh từ hoạt động bán nợ của ngân hàng được hạch toán và xác định thuế TNDN như sau:

• Xác định doanh thu tính thuế TNDN: Doanh thu từ hoạt động bán nợ là toàn bộ số tiền thu được từ việc chuyển nhượng khoản nợ theo hợp đồng mua bán nợ giữa ngân hàng (bên bán nợ) và bên mua nợ.
• Xác định chi phí được trừ: Giá vốn của khoản nợ bán (bao gồm giá trị sổ sách của khoản nợ trừ đi các khoản dự phòng rủi ro đã trích lập thực tế và các chi phí liên quan trực tiếp đến việc bán nợ như chi phí định giá, chi phí pháp lý, chi phí môi giới) được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN, miễn là có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
• Xử lý khoản lỗ từ hoạt động bán nợ: Trường hợp hoạt động bán nợ phát sinh lỗ (giá bán nợ thấp hơn giá trị sổ sách của khoản nợ sau khi đã trừ dự phòng), khoản lỗ này được bù trừ vào thu nhập chịu thuế của các hoạt động sản xuất kinh doanh khác trong kỳ tính thuế của ngân hàng.

Các lưu ý quan trọng về hồ sơ và chứng từ liên quan

Để đảm bảo tính hợp pháp và được cơ quan thuế chấp thuận các khoản chi phí cũng như doanh thu từ hoạt động bán nợ, ngân hàng cần chuẩn bị đầy đủ các hồ sơ sau:

• Hợp đồng mua bán nợ: Hợp đồng phải được ký kết hợp pháp giữa các bên, thể hiện rõ giá trị khoản nợ, giá bán nợ, phương thức thanh toán và thời hạn chuyển giao quyền đòi nợ.
• Hồ sơ khoản nợ: Các tài liệu chứng minh nguồn gốc khoản nợ, lịch sử giao dịch, các biện pháp bảo đảm tiền vay liên quan đến khoản nợ được bán.
• Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt: Các giao dịch thanh toán tiền mua bán nợ phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt qua ngân hàng để đảm bảo điều kiện khấu trừ thuế và tính chi phí hợp lệ.