Giới thiệu chung về Công văn 7523/TCHQ-CNTT năm 2018

Công văn 7523/TCHQ-CNTT do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2018 là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm thúc đẩy việc thực hiện Cơ chế một cửa quốc gia (NSW) đối với các thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Công Thương. Văn bản này đóng vai trò quyết định trong việc điện tử hóa quy trình thông quan, giảm thiểu giấy tờ vật lý và rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu cho doanh nghiệp.

Nội dung trọng tâm và hướng dẫn thực hiện Cơ chế một cửa quốc gia

Công văn tập trung vào việc hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố triển khai thống nhất các thủ tục hành chính của Bộ Công Thương đã được kết nối trên Cổng thông tin một cửa quốc gia. Các nội dung cốt lõi bao gồm:

• Áp dụng chứng từ điện tử trong thông quan: Cơ quan hải quan tại các cửa khẩu có trách nhiệm tra cứu, kiểm tra thông tin về giấy phép, giấy chứng nhận điện tử của Bộ Công Thương đã được cấp thông qua Cổng thông tin một cửa quốc gia để thực hiện thủ tục thông quan cho doanh nghiệp. Không yêu cầu doanh nghiệp phải nộp bản giấy đối với các chứng từ đã được điện tử hóa, trừ các trường hợp đặc biệt theo quy định pháp luật hoặc khi có nghi ngờ về tính xác thực.
• Danh mục các thủ tục hành chính áp dụng: Các thủ tục của Bộ Công Thương được thực hiện qua cơ chế một cửa quốc gia bao gồm việc cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu các mặt hàng thuộc diện quản lý chuyên ngành (như tiền chất thuốc nổ, vật liệu nổ công nghiệp, hóa chất, các chất làm suy giảm tầng ô-dôn), cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) và các thủ tục liên quan khác.
• Quy trình tra cứu thông tin trên hệ thống: Công chức hải quan tiếp nhận hồ sơ phải truy cập vào Hệ thống thông quan điện tử (VNACCS/VCIS) hoặc Cổng thông tin một cửa quốc gia để đối chiếu thông tin tờ khai hải quan với thông tin giấy phép/giấy chứng nhận do Bộ Công Thương truyền sang. Kết quả kiểm tra phải được ghi nhận trực tiếp trên hệ thống.

Quy định xử lý sự cố kỹ thuật và phối hợp liên ngành

Để đảm bảo hoạt động xuất nhập khẩu diễn ra liên tục và không bị gián đoạn, Công văn 7523/TCHQ-CNTT đưa ra các phương án xử lý cụ thể khi gặp sự cố hệ thống:

• Xử lý khi hệ thống gặp sự cố: Trong trường hợp Cổng thông tin một cửa quốc gia hoặc hệ thống của Bộ Công Thương gặp sự cố kỹ thuật không thể truyền nhận dữ liệu điện tử, cơ quan hải quan chấp nhận cho doanh nghiệp nộp bản giấy (bản chính hoặc bản sao có xác nhận tùy theo quy định của từng thủ tục) để giải quyết thông quan kịp thời. Sau khi hệ thống được khắc phục, các bên phải thực hiện cập nhật bổ sung thông tin lên hệ thống.
• Đầu mối tiếp nhận và hỗ trợ: Thiết lập đường dây nóng và bộ phận hỗ trợ kỹ thuật (Helpdesk) của Tổng cục Hải quan và Bộ Công Thương để tiếp nhận, xử lý nhanh chóng các vướng mắc phát sinh của doanh nghiệp cũng như của cán bộ hải quan trong quá trình vận hành hệ thống.
• Trách nhiệm của các bên liên quan: Cục Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan (Tổng cục Hải quan) có trách nhiệm đảm bảo hạ tầng kỹ thuật, đường truyền thông suốt và phối hợp chặt chẽ với đơn vị công nghệ thông tin của Bộ Công Thương để giám sát vận hành hệ thống 24/7.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Việc triển khai quyết liệt Công văn 7523/TCHQ-CNTT mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho cả cơ quan quản lý nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp:

• Đối với doanh nghiệp: Giảm thiểu tối đa chi phí đi lại, in ấn hồ sơ giấy; rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa tại cửa khẩu, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh và chủ động trong kế hoạch sản xuất kinh doanh.
• Đối với cơ quan Hải quan: Tăng cường tính minh bạch, khách quan trong quá trình thực thi công vụ; hạn chế tối đa sự can thiệp thủ công của con người; nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro dựa trên cơ sở dữ liệu điện tử tập trung.
• Đối với công tác quản lý nhà nước: Thúc đẩy tiến trình xây dựng Chính phủ điện tử, tạo sự liên thông chặt chẽ giữa Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan) và Bộ Công Thương trong quản lý hoạt động ngoại thương.