Công văn 8228/BYT-MT do Bộ Y tế ban hành năm 2021 là văn bản quan trọng hướng dẫn về công tác xét nghiệm SARS-CoV-2 tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh. Hướng dẫn này nhằm mục đích hỗ trợ các doanh nghiệp chủ động phòng, chống dịch COVID-19, bảo vệ sức khỏe người lao động và duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh an toàn, liên tục trong bối cảnh thích ứng linh hoạt.

- Đối tượng và tần suất thực hiện xét nghiệm SARS-CoV-2

Văn bản quy định chi tiết việc phân loại đối tượng và tần suất xét nghiệm định kỳ đối với người lao động tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh tùy thuộc vào cấp độ dịch của từng địa bàn:

• Tại các địa bàn có nguy cơ rất cao (Cấp độ 4): Thực hiện xét nghiệm định kỳ hàng tuần cho ít nhất 20% người lao động có nguy cơ cao bằng phương pháp RT-PCR (mẫu gộp) hoặc test nhanh kháng nguyên. Riêng đối với nhóm nhân sự cung cấp dịch vụ trực tiếp cho cơ sở (như lái xe, nhân viên giao nhận, bảo vệ, nhân viên vệ sinh, người phục vụ bếp ăn) phải thực hiện xét nghiệm 100% hàng tuần.
• Tại các địa bàn có nguy cơ cao (Cấp độ 3): Thực hiện xét nghiệm định kỳ cho ít nhất 10% người lao động có nguy cơ cao với tần suất từ 1 đến 2 tuần một lần.
• Tại các địa bàn có nguy cơ trung bình và bình thường mới (Cấp độ 1 và Cấp độ 2): Không bắt buộc xét nghiệm định kỳ trên diện rộng. Chỉ thực hiện xét nghiệm đối với các trường hợp có biểu hiện nghi ngờ lâm sàng như sốt, ho, khó thở, mất khứu giác hoặc vị giác, hoặc khi có yêu cầu điều tra dịch tễ từ cơ quan y tế.

- Phương pháp xét nghiệm và chủ trương tự thực hiện xét nghiệm

Bộ Y tế khuyến khích các doanh nghiệp chủ động tối đa trong công tác xét nghiệm để giảm chi phí và tăng tính linh hoạt:

• Phương pháp áp dụng: Cho phép sử dụng phương pháp xét nghiệm RT-PCR (mẫu gộp) hoặc xét nghiệm nhanh kháng nguyên (test nhanh) bằng các loại sinh phẩm đã được Bộ Y tế cấp phép lưu hành.
• Chủ trương tự thực hiện: Các cơ sở sản xuất, kinh doanh được phép tự thực hiện xét nghiệm nhanh kháng nguyên cho người lao động của đơn vị mình. Doanh nghiệp có thể tự mua sinh phẩm xét nghiệm hoặc phối hợp với các cơ sở y tế có năng lực để triển khai.
• Yêu cầu kỹ thuật: Nhân sự thực hiện lấy mẫu và đọc kết quả tại doanh nghiệp phải được tập huấn chuyên môn bởi cơ quan y tế có thẩm quyền. Kết quả xét nghiệm phải được ghi chép đầy đủ, báo cáo định kỳ và doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của kết quả này.

- Quy trình xử lý khi phát hiện ca nghi nhiễm hoặc dương tính

Để tránh tình trạng hoang mang và phong tỏa cực đoan làm gián đoạn chuỗi sản xuất, văn bản hướng dẫn quy trình xử lý nhanh chóng, khoa học:

• Cách ly tạm thời: Ngay khi phát hiện trường hợp có kết quả test nhanh dương tính, cơ sở phải lập tức đưa đối tượng vào khu vực cách ly tạm thời đã được bố trí sẵn tại đơn vị.
• Thông báo và phối hợp y tế: Liên hệ ngay với Trạm Y tế xã/phường hoặc Trung tâm Y tế cấp huyện nơi doanh nghiệp đóng trụ sở để phối hợp xử lý, thực hiện xét nghiệm khẳng định bằng RT-PCR nếu cần thiết.
• Khoanh vùng và khử khuẩn: Tiến hành phong tỏa tạm thời khu vực làm việc có liên quan trực tiếp đến ca bệnh, thực hiện phun khử khuẩn toàn bộ bề mặt tiếp xúc.
• Xác định tiếp xúc gần (F1): Nhanh chóng truy vết, lập danh sách các trường hợp tiếp xúc gần để thực hiện cách ly và xét nghiệm theo quy định, hạn chế tối đa việc dừng hoạt động của toàn bộ nhà máy nếu không có nguy cơ lây nhiễm diện rộng.

- Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan quản lý địa phương

Văn bản phân định rõ vai trò và trách nhiệm của các bên nhằm đảm bảo tính thực thi cao nhất:

• Trách nhiệm của cơ sở sản xuất, kinh doanh: Xây dựng kế hoạch phòng, chống dịch chi tiết; tự chi trả kinh phí xét nghiệm cho người lao động; thường xuyên cập nhật dữ liệu xét nghiệm lên hệ thống quản lý y tế địa phương.
• Trách nhiệm của Sở Y tế và chính quyền địa phương: Chỉ đạo, hướng dẫn chuyên môn, tổ chức tập huấn kỹ thuật lấy mẫu cho doanh nghiệp; giám sát chặt chẽ việc thực hiện xét nghiệm và hỗ trợ xử lý kịp thời khi có ca nhiễm phát sinh tại các cơ sở sản xuất.