Giới thiệu chung về Công văn 865/TCHQ-TXNK

Công văn 865/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2015 là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng nhằm tăng cường công tác quản lý nợ thuế và đẩy mạnh thu hồi nợ đọng thuế trong lĩnh vực hải quan. Văn bản hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện đồng bộ, quyết liệt các biện pháp nghiệp vụ nhằm giảm tỷ lệ nợ đọng, chống thất thu và đảm bảo hoàn thành chỉ tiêu thu ngân sách nhà nước.

Phân loại nợ thuế và chuẩn hóa cơ sở dữ liệu

Một trong những nội dung cốt lõi của Công văn 865/TCHQ-TXNK là yêu cầu các đơn vị hải quan phải tiến hành rà soát, phân loại chính xác các khoản nợ thuế để có phương án xử lý phù hợp cho từng nhóm đối tượng:

• Nhóm nợ có khả năng thu hồi: Tập trung vào các doanh nghiệp đang hoạt động sản xuất kinh doanh nhưng chậm nộp thuế. Đối với nhóm này, cơ quan hải quan phải áp dụng ngay các biện pháp đôn đốc trực tiếp, gửi thông báo nợ và áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo đúng thời hạn luật định.
• Nhóm nợ khó thu hồi: Bao gồm nợ của các doanh nghiệp đã giải thể, phá sản, ngừng hoạt động, bỏ trốn khỏi địa chỉ đăng ký kinh doanh hoặc bị cơ quan chức năng thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Cơ quan hải quan cần khẩn trương hoàn thiện hồ sơ để phân loại riêng và chuẩn bị các thủ tục khoanh nợ, xóa nợ khi đủ điều kiện pháp lý.
• Nhóm nợ đang khiếu nại hoặc chờ xử lý: Các khoản nợ liên quan đến các vụ án đang điều tra, tranh chấp thương mại hoặc đang trong quá trình xem xét miễn, giảm, hoàn, gia hạn nộp thuế theo quy định của pháp luật.

Các biện pháp cưỡng chế và quy trình thu hồi nợ đọng

Để nâng cao hiệu quả thu hồi nợ, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị nghiêm túc thực hiện các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế theo đúng trình tự quy định tại Luật Quản lý thuế:

• Trích tiền từ tài khoản và phong tỏa tài khoản: Chủ động phối hợp với các tổ chức tín dụng, ngân hàng thương mại để xác minh thông tin tài khoản, thực hiện phong tỏa và trích tiền từ tài khoản của người nộp thuế nợ đọng để nộp vào ngân sách nhà nước.
• Dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu: Áp dụng nghiêm ngặt biện pháp dừng làm thủ tục hải quan trên phạm vi toàn quốc đối với các doanh nghiệp chây ỳ, không chấp hành nghĩa vụ thuế đúng hạn.
• Ngừng sử dụng hóa đơn: Phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế địa phương để thực hiện biện pháp cưỡng chế thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng của doanh nghiệp nợ thuế.
• Thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh: Đề nghị cơ quan đăng ký kinh doanh thu hồi giấy phép hoạt động đối với các trường hợp cố tình tẩu tán tài sản, trốn tránh nghĩa vụ thuế kéo dài.

Trách nhiệm tổ chức thực hiện của cơ quan hải quan các cấp

Công văn 865/TCHQ-TXNK quy định rõ vai trò và trách nhiệm của từng cấp quản lý trong việc giám sát, đôn đốc và báo cáo tình hình nợ thuế:

• Đối với Cục Hải quan tỉnh, thành phố: Phải thành lập các tổ công tác chuyên trách chỉ đạo thu hồi nợ thuế, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng công chức quản lý nợ. Thường xuyên rà soát hệ thống kế toán thuế tập trung để cập nhật chính xác, kịp thời số liệu nợ thuế.
• Chế độ báo cáo định kỳ: Các đơn vị phải thực hiện báo cáo định kỳ về tình hình nợ thuế, kết quả thu hồi nợ và các vướng mắc phát sinh về Tổng cục Hải quan để kịp thời có phương án tháo gỡ.
• Phối hợp liên ngành: Tăng cường phối hợp với cơ quan Thuế, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan công an địa phương để xác minh thông tin người nộp thuế, truy tìm chủ doanh nghiệp bỏ trốn nhằm thực hiện cưỡng chế hiệu quả.