Giới thiệu về Công văn số 2018 TCT/PCCS

Công văn số 2018 TCT/PCCS được ban hành bởi Tổng cục Thuế nhằm giải đáp các vướng mắc liên quan đến việc cấp hóa đơn lẻ cho hộ gia đình, cá nhân khi thực hiện chuyển nhượng nhà và đất. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp các cơ quan thuế địa phương và người dân thống nhất thực hiện các thủ tục hành chính, nghĩa vụ thuế liên quan đến giao dịch bất động sản không mang tính chất kinh doanh thường xuyên.

Quy định về việc cấp hóa đơn lẻ cho hộ gia đình, cá nhân chuyển nhượng nhà, đất

Theo nội dung hướng dẫn tại Công văn số 2018 TCT/PCCS, Tổng cục Thuế làm rõ các nguyên tắc áp dụng đối với việc cấp hóa đơn lẻ như sau:

• Không cấp hóa đơn lẻ cho giao dịch không kinh doanh: Đối với hộ gia đình, cá nhân không phải là hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh chuyên nghiệp, khi thực hiện chuyển nhượng nhà, đất (bất động sản) thì cơ quan thuế không thực hiện cấp hóa đơn lẻ (hóa đơn bán hàng hoặc hóa đơn giá trị gia tăng) cho giao dịch này.
• Cơ sở pháp lý: Hoạt động chuyển nhượng bất động sản của cá nhân, hộ gia đình không đăng ký kinh doanh là hoạt động dân sự, không thuộc đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng (GTGT) theo phương pháp khấu trừ hay trực tiếp từ hoạt động sản xuất kinh doanh thông thường, do đó không sử dụng hóa đơn thương mại.

Chứng từ thay thế hóa đơn trong giao dịch chuyển nhượng bất động sản

Để đảm bảo tính pháp lý và làm cơ sở hạch toán, ghi nhận quyền sở hữu cũng như thực hiện các thủ tục sang tên, các bên tham gia giao dịch sử dụng các chứng từ thay thế sau:

• Hợp đồng chuyển nhượng hợp pháp: Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất phải được công chứng tại tổ chức hành nghề công chứng hoặc chứng thực tại Ủy ban nhân dân cấp xã theo quy định của pháp luật đất đai và dân sự.
• Chứng từ nộp nghĩa vụ tài chính: Biên lai, chứng từ nộp thuế thu nhập cá nhân (hoặc thuế chuyển quyền sử dụng đất theo quy định cũ) và lệ phí trước bạ vào ngân sách nhà nước. Các chứng từ này là minh chứng hoàn thành nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.
• Hồ sơ hoàn thành thủ tục đăng ký biến động: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đã được cơ quan có thẩm quyền đăng ký biến động (sang tên) cho bên mua.

Hướng dẫn xử lý đối với các cơ quan thuế địa phương

Tổng cục Thuế yêu cầu Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quán triệt và thực hiện thống nhất các nội dung sau:

• Tuyên truyền, giải thích rõ cho người dân hiểu về quy định không cấp hóa đơn lẻ đối với trường hợp chuyển nhượng nhà, đất của hộ gia đình, cá nhân không kinh doanh để tránh gây phiền hà, đi lại nhiều lần cho người nộp thuế.
• Hướng dẫn người nộp thuế thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai thuế thu nhập cá nhân và lệ phí trước bạ theo đúng quy trình, thủ tục liên thông giữa cơ quan thuế và cơ quan đăng ký đất đai (Văn phòng đăng ký đất đai).
• Sử dụng hồ sơ chuyển nhượng (hợp đồng công chứng, tờ khai thuế, chứng từ nộp tiền vào ngân sách) làm căn cứ pháp lý để giải quyết các thủ tục hành chính liên quan, không yêu cầu người dân phải xuất trình hóa đơn lẻ khi làm thủ tục sang tên hoặc hạch toán chi phí (đối với bên mua là doanh nghiệp nhận chuyển nhượng từ cá nhân).

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn số 2018 TCT/PCCS đã tháo gỡ được nhiều vướng mắc cho cả cơ quan quản lý thuế và người dân trong quá trình thực hiện giao dịch bất động sản. Việc làm rõ không cần cấp hóa đơn lẻ giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm bớt gánh nặng giấy tờ không cần thiết, đồng thời xác định rõ vai trò của hợp đồng công chứng và chứng từ nộp thuế là đủ điều kiện pháp lý để chứng minh giao dịch hợp pháp.