Công văn số 2721 TM/XNK được Bộ Thương mại (nay là Bộ Công Thương) ban hành ngày 28/05/2004 nhằm hướng dẫn và quản lý chặt chẽ hoạt động tạm nhập tái xuất nhựa phế liệu. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm thiết lập hành lang pháp lý kiểm soát hoạt động thương mại quốc tế đối với mặt hàng phế liệu, bảo vệ môi trường trong nước và ngăn ngừa các hành vi gian lận thương mại.

Trong giai đoạn năm 2004, hoạt động tạm nhập tái xuất hàng hóa, đặc biệt là các mặt hàng phế liệu như nhựa phế liệu, có xu hướng diễn biến phức tạp. Nhằm ngăn chặn nguy cơ Việt Nam trở thành bãi thải công nghiệp và hạn chế tình trạng thẩm lậu phế liệu vào thị trường nội địa gây ô nhiễm môi trường, Bộ Thương mại đã ban hành Công văn số 2721 TM/XNK với các mục tiêu cốt lõi:

• Tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh tạm nhập tái xuất mặt hàng nhựa phế liệu.
• Đảm bảo các doanh nghiệp thực hiện đúng quy trình thủ tục, tái xuất toàn bộ lượng hàng đã nhập khẩu ra khỏi lãnh thổ Việt Nam.
• Phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý thương mại, hải quan và môi trường để giám sát toàn diện quá trình lưu thông hàng hóa.

Công văn đưa ra các yêu cầu nghiêm ngặt đối với các doanh nghiệp tham gia vào hoạt động tạm nhập tái xuất nhựa phế liệu, cụ thể bao gồm:

• Điều kiện năng lực doanh nghiệp: Doanh nghiệp phải có giấy phép kinh doanh phù hợp, có năng lực thực hiện và cam kết tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật về thương mại và bảo vệ môi trường.
• Kiểm soát nguồn hàng tạm nhập: Nhựa phế liệu tạm nhập phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật tối thiểu, không được lẫn các tạp chất nguy hại, chất thải y tế hoặc các chất độc hại bị cấm nhập khẩu theo quy định của pháp luật Việt Nam.
• Quy định về cửa khẩu: Việc giao nhận, vận chuyển nhựa phế liệu tạm nhập tái xuất phải được thực hiện qua các cửa khẩu quốc tế, cửa khẩu chính theo đúng quy định để cơ quan chức năng dễ dàng kiểm soát, tránh việc đi đường mòn, lối mở gây thất thoát hàng hóa.
• Thời hạn tái xuất: Doanh nghiệp có nghĩa vụ tái xuất hàng hóa ra khỏi Việt Nam trong thời hạn quy định. Mọi hành vi kéo dài thời gian lưu kho bãi mà không có lý do chính đáng và không được cơ quan thẩm quyền phê duyệt đều bị coi là vi phạm pháp luật.

Để đảm bảo tính thực thi của văn bản, Bộ Thương mại yêu cầu sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan chức năng:

• Vai trò của cơ quan Hải quan: Thực hiện kiểm tra thực tế hàng hóa tại cửa khẩu nhập và cửa khẩu xuất, giám sát chặt chẽ quá trình vận chuyển dọc đường (chuyển cửa khẩu) để đảm bảo hàng hóa không bị tháo dỡ hoặc tiêu thụ trái phép tại thị trường nội địa.
• Biện pháp xử lý nghiêm khắc: Đối với các doanh nghiệp có hành vi gian lận, tự ý tiêu thụ nhựa phế liệu trong nước dưới mọi hình thức, hoặc để xảy ra sự cố gây ô nhiễm môi trường, sẽ bị đình chỉ ngay hoạt động tạm nhập tái xuất, xử phạt hành chính ở mức cao nhất hoặc chuyển cơ quan điều tra truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.