Tóm tắt Công văn số 3966/TCHQ-KTTT về việc xác định trị giá tính thuế

Công văn số 3966/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản chỉ đạo, hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho Cục Hải quan các tỉnh, thành phố nhằm tăng cường hiệu quả công tác kiểm tra, xác định trị giá tính thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, hạn chế tình trạng gian lận thương mại qua giá và thất thu ngân sách nhà nước.

1. Nguyên tắc kiểm tra và đối chiếu trị giá khai báo

• Kiểm tra tính đầy đủ và đồng bộ của hồ sơ: Công chức hải quan phải thực hiện kiểm tra chi tiết thông tin khai báo trên hệ thống đối chiếu với các chứng từ thực tế kèm theo hồ sơ hải quan nhằm phát hiện các dấu hiệu nghi vấn về trị giá khai báo thấp bất thường.
• Sử dụng hiệu quả cơ sở dữ liệu: Yêu cầu các đơn vị hải quan khai thác triệt để Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu có rủi ro về trị giá và hệ thống thông tin dữ liệu trị giá hải quan để làm cơ sở so sánh, đối chiếu giá.
• Tuân thủ quy trình nghiệp vụ: Việc kiểm tra trị giá phải được thực hiện nghiêm ngặt theo đúng trình tự, thủ tục quy định tại Thông tư số 39/2015/TT-BTC và Thông tư số 60/2019/TT-BTC của Bộ Tài chính.

2. Quy trình xử lý nghi vấn và tổ chức tham vấn trị giá

• Xác định và thông báo nghi vấn: Khi phát hiện mức giá khai báo của doanh nghiệp thấp hơn mức giá tham chiếu hoặc giá của hàng hóa giống hệt, tương tự trong cơ sở dữ liệu, cơ quan hải quan phải thực hiện thông báo nghi vấn và yêu cầu người khai hải quan giải trình.
• Tổ chức tham vấn trực tiếp: Quá trình tham vấn phải được thực hiện khách quan, đúng thẩm quyền và thời hạn. Công chức hải quan cần tập trung làm rõ các yếu tố ảnh hưởng đến trị giá giao dịch như điều kiện giao hàng, phương thức thanh toán, mối quan hệ đặc biệt giữa người mua và người bán.
• Cơ sở bác bỏ trị giá khai báo: Chỉ thực hiện bác bỏ trị giá khai báo khi có đầy đủ chứng cứ chứng minh người khai hải quan kê khai không trung thực, không chính xác hoặc không đủ điều kiện để áp dụng phương pháp trị giá giao dịch.

3. Phương pháp xác định trị giá tính thuế sau khi bác bỏ

• Áp dụng tuần tự các phương pháp xác định trị giá: Trường hợp trị giá khai báo bị bác bỏ, cơ quan hải quan phải lần lượt áp dụng các phương pháp xác định trị giá thay thế (trị giá giao dịch của hàng hóa giống hệt, hàng hóa tương tự, trị giá khấu trừ, trị giá tính toán, hoặc phương pháp suy luận).
• Sử dụng nguồn thông tin khách quan: Việc xác định trị giá hải quan mới phải dựa trên các nguồn thông tin khách quan, có sẵn tại thời điểm xác định trị giá và được kiểm chứng rõ ràng.
• Ban hành quyết định ấn định thuế: Sau khi xác định được trị giá tính thuế chính xác, cơ quan hải quan thực hiện ban hành quyết định ấn định thuế và yêu cầu doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế vào ngân sách.

4. Trách nhiệm tổ chức thực hiện của cơ quan hải quan các cấp

• Tăng cường công tác chỉ đạo, giám sát: Cục trưởng Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chỉ đạo sát sao các Chi cục Hải quan trực thuộc trong việc kiểm tra trị giá, không để xảy ra tình trạng bỏ lọt các lô hàng có rủi ro cao về giá.
• Cập nhật thông tin kịp thời vào hệ thống: Các đơn vị phải cập nhật đầy đủ, chính xác kết quả tham vấn, kết quả xác định trị giá và các trường hợp bác bỏ trị giá vào hệ thống cơ sở dữ liệu chung của ngành Hải quan.
• Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm: Đối với các trường hợp doanh nghiệp cố tình khai sai, gian lận trị giá để trốn thuế, cơ quan hải quan sẽ tiến hành xử phạt vi phạm hành chính hoặc chuyển hồ sơ sang cơ quan chức năng để truy cứu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.