Công văn số 4180/TCT-PCCS do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình áp dụng quy định pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế. Văn bản hướng dẫn chi tiết cho các cơ quan thuế địa phương thực hiện thống nhất, đúng thẩm quyền và trình tự pháp luật.

1. Nguyên tắc áp dụng xử phạt vi phạm hành chính về thuế

• Mọi hành vi vi phạm hành chính về thuế phải được phát hiện kịp thời, ngăn chặn và xử lý nghiêm minh theo đúng quy định của pháp luật.
• Việc xử phạt phải căn cứ vào tính chất, mức độ vi phạm, nhân thân người vi phạm và các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng để quyết định hình thức và mức phạt phù hợp.
• Một hành vi vi phạm hành chính về thuế chỉ bị xử phạt một lần. Trường hợp nhiều người cùng thực hiện một hành vi vi phạm thì mỗi người vi phạm đều bị xử phạt độc lập.

2. Xác định hành vi vi phạm và mức xử phạt cụ thể

• Phân biệt rõ ràng giữa hành vi chậm nộp hồ sơ khai thuế với hành vi trốn thuế, gian lận thuế để áp dụng đúng chế tài xử phạt tương ứng.
• Đối với hành vi khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được hoàn, mức xử phạt được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm tính trên số tiền thuế thiếu hoặc số tiền thuế đã được hoàn cao hơn so với quy định.
• Đối với hành vi trốn thuế, gian lận thuế, cơ quan thuế áp dụng mức phạt tiền theo số lần tính trên số tiền thuế trốn, tiền thuế gian lận tùy thuộc vào mức độ vi phạm và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ.

3. Thẩm quyền và thủ tục lập biên bản, ra quyết định xử phạt

• Quy định rõ thẩm quyền xử phạt của người có thẩm quyền thuộc cơ quan thuế các cấp (Chi cục trưởng Chi cục Thuế, Cục trưởng Cục Thuế) trong việc ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính.
• Biên bản vi phạm hành chính về thuế phải được lập đúng mẫu, ghi nhận đầy đủ, trung thực các tình tiết của vụ việc và phải có chữ ký của người lập biên bản, người vi phạm hoặc đại diện tổ chức vi phạm.
• Thời hạn ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính để đảm bảo tính hiệu lực pháp lý của quyết định.

4. Các biện pháp khắc phục hậu quả đi kèm

• Bên cạnh hình thức phạt tiền, đối tượng vi phạm bắt buộc phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả bao gồm nộp đủ số tiền thuế thiếu, tiền thuế trốn, tiền chậm nộp vào ngân sách nhà nước.
• Người nộp thuế có nghĩa vụ điều chỉnh lại số liệu trên sổ sách kế toán, tờ khai thuế và các tài liệu liên quan theo đúng kết luận của cơ quan thuế để đảm bảo tính chính xác cho các kỳ tính thuế tiếp theo.