Giới thiệu về Công văn số 98/TANDTC-KHXX

Công văn số 98/TANDTC-KHXX được Tòa án nhân dân tối cao ban hành nhằm hướng dẫn các Tòa án nhân dân và Tòa án quân sự các cấp triển khai thi hành Pháp lệnh án phí, lệ phí Tòa án một cách thống nhất, đúng quy định pháp luật. Văn bản tập trung giải quyết các vướng mắc mang tính chuyển tiếp và hướng dẫn chi tiết về nghĩa vụ nộp, miễn, giảm các khoản án phí, lệ phí trong quá trình giải quyết vụ án.

Nội dung hướng dẫn chi tiết về việc áp dụng Pháp lệnh án phí, lệ phí Tòa án

Công văn đưa ra các chỉ đạo cụ thể đối với các trường hợp thụ lý vụ án trước và sau thời điểm Pháp lệnh có hiệu lực thi hành, cụ thể như sau:

• Về việc áp dụng pháp luật trong thời kỳ chuyển tiếp: Đối với các vụ án dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động, hành chính đã được Tòa án thụ lý trước ngày Pháp lệnh có hiệu lực nhưng giải quyết sau ngày này, việc xác định án phí, lệ phí được thực hiện theo quy định có lợi hơn cho đương sự.
• Nghĩa vụ nộp tiền tạm ứng án phí: Hướng dẫn chi tiết về thời hạn, thủ tục nộp tiền tạm ứng án phí sơ thẩm, phúc thẩm. Người có nghĩa vụ phải nộp tiền tạm ứng trong thời hạn quy định, nếu quá hạn mà không có lý do chính đáng sẽ bị trả lại đơn khởi kiện hoặc đình chỉ giải quyết vụ án.
• Các trường hợp được miễn, giảm án phí, lệ phí: Xác định rõ đối tượng được miễn hoặc giảm án phí, lệ phí Tòa án bao gồm người nghèo, người có công với cách mạng, đồng bào dân tộc thiểu số ở các xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, và các đối tượng chính sách khác theo quy định của pháp luật.
• Thủ tục xét miễn, giảm án phí: Đương sự muốn được miễn, giảm án phí phải có đơn đề nghị kèm theo các tài liệu, chứng cứ chứng minh thuộc đối tượng được miễn, giảm gửi cho Tòa án có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Hướng dẫn xử lý các trường hợp cụ thể trong thực tiễn xét xử

Để đảm bảo tính thống nhất, Tòa án nhân dân tối cao yêu cầu các Tòa án lưu ý một số điểm quan trọng sau:

• Xác định giá trị tài sản tranh chấp để tính án phí: Việc định giá tài sản tranh chấp phải khách quan, sát với giá thị trường tại thời điểm thụ lý vụ án để làm căn cứ tính án phí có giá ngạch chính xác.
• Án phí trong vụ án ly hôn có tranh chấp tài sản: Phân định rõ ràng giữa án phí không có giá ngạch đối với yêu cầu ly hôn và án phí có giá ngạch đối với phần tài sản tranh chấp được chia.
• Trách nhiệm của Thẩm phán và Thư ký Tòa án: Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án có trách nhiệm giải thích rõ cho đương sự về quyền, nghĩa vụ nộp án phí, lệ phí và các thủ tục liên quan ngay từ khi thụ lý vụ án.

Tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành

Công văn yêu cầu Chánh án các Tòa án nhân dân địa phương, Tòa án quân sự các cấp tổ chức quán triệt sâu sắc nội dung của Pháp lệnh án phí, lệ phí Tòa án và các hướng dẫn tại Công văn này đến toàn thể Thẩm phán, Thư ký và cán bộ công chức trong đơn vị để thực hiện nghiêm túc, tránh sai sót gây ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của công dân.