Hiệp định thương mại và hợp tác kinh tế giữa Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Austraylia được ký kết vào ngày 14 tháng 6 năm 1990 tại Hà Nội bởi đại diện được ủy quyền của Chính phủ hai nước. Hiệp định này được thiết lập nhằm tạo dựng một khuôn khổ pháp lý vững chắc để tăng cường sự tham gia của các xí nghiệp, tổ chức hai bên vào hoạt động hợp tác kinh tế, thương mại, khoa học và công nghiệp, đồng thời thúc đẩy đầu tư và mở rộng hợp tác tài chính, ngân hàng giữa hai quốc gia.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Hiệp định áp dụng đối với toàn bộ các hoạt động hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, chuyển giao công nghệ và khoa học kỹ thuật giữa Việt Nam và Austraylia. Đối tượng áp dụng trực tiếp bao gồm các cơ quan quản lý nhà nước, các xí nghiệp (bao gồm cả xí nghiệp quốc doanh), thương nghiệp, viện nghiên cứu, tổ chức tài chính - ngân hàng và các tổ chức kinh tế hợp pháp khác của cả hai nước.

Mục tiêu và phương thức hợp tác song phương

• Tạo khuôn khổ thuận lợi để tăng cường sự tham gia của các doanh nghiệp, tổ chức hai nước vào việc hợp tác song phương trên các lĩnh vực kinh tế, thương mại, khoa học và công nghiệp.
• Xác định các dự án cụ thể, cơ hội đầu tư, thương mại và chuyển giao công nghệ mới tại mỗi nước, có tính đến khả năng chuyên môn và lợi ích của các xí nghiệp, tổ chức liên quan.
• Xúc tiến và hỗ trợ các đoàn thương mại, marketing, liên kết kinh doanh, tổ chức triển lãm, hội chợ và các hoạt động xúc tiến thương mại khác.
• Khuyến khích việc thăm viếng, trao đổi chuyên gia giữa các xí nghiệp quốc doanh, thương nghiệp, viện nghiên cứu và các cơ sở kinh tế hữu quan.
• Khuyến khích chuyển giao kỹ thuật, quy trình công nghệ mới nhằm cải tiến sản phẩm; thúc đẩy thành lập các tổ chức tư vấn, liên doanh, thỏa thuận cấp phép (licence) và các hình thức hợp tác khác.

Các lĩnh vực hợp tác trọng điểm

Hai bên xác định các lĩnh vực ưu tiên phát triển kinh tế, thương mại và công nghiệp bao gồm:

• Năng lượng và khai thác khoáng sản.
• Tài nguyên thiên nhiên, bao gồm quản lý tài nguyên, lâm nghiệp, ngư nghiệp, chăn nuôi và trồng trọt.
• Phát triển hạ tầng cơ sở và ngành vận tải.
• Nông nghiệp và công nghiệp chế biến thực phẩm.
• Công nghiệp nhẹ, bao gồm sản xuất vải sợi, quần áo, giày dép, len, bông, da và chế biến da.
• Khoa học kỹ thuật, bảo vệ môi trường và giáo dục.
• Khoa học thông tin và viễn thông.
• Ngân hàng, tài chính và du lịch.
• Các lĩnh vực khác do hai bên thỏa thuận, đồng thời không ngăn cản giới kinh doanh tìm kiếm cơ hội buôn bán các mặt hàng ngoài danh mục nêu trên.

Cơ chế trao đổi thông tin và tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại

• Trao đổi thông tin: Hai bên cam kết trao đổi kịp thời các thông tin liên quan đến chiến lược, ưu tiên, kế hoạch phát triển kinh tế quốc dân; các quy định pháp luật, tập quán thương mại; nhu cầu xuất nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ và các cơ hội đầu tư tại mỗi nước.
• Miễn thuế nhập khẩu hàng triển lãm, quảng cáo: Theo luật pháp hiện hành của mỗi nước, hai bên thực hiện miễn thuế nhập khẩu và các loại thuế khác đối với hàng hóa trưng bày tại hội chợ, triển lãm và hàng mẫu quảng cáo. Các mặt hàng này không được phép tiêu thụ tại nước sở tại nếu chưa được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận và nộp đủ các loại thuế theo quy định.

Chế độ đãi ngộ tối huệ quốc (MFN) và các ngoại lệ

• Áp dụng chế độ đãi ngộ tối huệ quốc: Hai bên dành cho nhau chế độ đãi ngộ tối huệ quốc trong việc cấp giấy phép xuất nhập khẩu, phân bổ ngoại tệ liên quan, các loại thuế, lệ phí hải quan và các thủ tục, thể lệ hải quan liên quan đến hàng hóa xuất nhập khẩu.
• Ưu đãi cho nước đang phát triển: Austraylia tiếp tục áp dụng các quy định và tiêu chuẩn ưu đãi thuế quan dành cho Việt Nam như đối với các nước đang phát triển khác.
• Các trường hợp ngoại lệ: Chế độ đãi ngộ tối huệ quốc không áp dụng đối với các ưu đãi mà một bên dành cho các nước khác theo thỏa thuận khu vực mậu dịch tự do (FTA), liên minh thuế quan hiện tại hoặc tương lai, hoặc các ưu đãi đặc biệt dành cho các nước có chung đường biên giới.
• Bảo vệ an ninh và sức khỏe: Hiệp định không ngăn cản các bên áp dụng các biện pháp cần thiết để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ tính mạng, sức khỏe con người, động thực vật hoặc thực hiện các nghĩa vụ theo luật pháp quốc tế.

Quy định về thanh toán và tài trợ xuất khẩu

• Phương thức thanh toán: Mọi giao dịch thanh toán giữa hai nước được thực hiện qua các ngân hàng được phép mua bán ngoại tệ bằng đồng đôla Austraylia (AUD) hoặc các ngoại tệ tự do chuyển đổi khác được hai bên chấp nhận, phù hợp với quy định quản lý ngoại hối của mỗi nước. Thanh toán cũng có thể được thực hiện một phần hoặc toàn bộ bằng phương thức giao hàng (hàng đổi hàng) theo thỏa thuận chung.
• Tài trợ xuất khẩu: Chính phủ Austraylia cam kết nỗ lực đảm bảo dành cho Việt Nam các điều kiện thanh toán thông thường để trang trải cho hàng hóa xuất khẩu của Austraylia thông qua các phương thức tín dụng, đặc biệt là tín dụng trung và dài hạn của chính phủ trong các trường hợp thích hợp.

Cơ chế phối hợp thông qua Ủy ban hỗn hợp

• Thành lập Ủy ban hỗn hợp về thương mại và hợp tác kinh tế nhằm thực hiện các mục tiêu của Hiệp định. Ủy ban gồm một Bộ trưởng của mỗi nước làm đồng chủ tịch, họp hàng năm hoặc khi cần thiết, luân phiên tại Việt Nam và Austraylia.
• Ủy ban có nhiệm vụ kiểm điểm tiến trình hợp tác, đưa ra kiến nghị thúc đẩy quan hệ song phương; làm đầu mối phát hiện và giải quyết các trở ngại thương mại; xem xét các đề xuất mở rộng, đa dạng hóa buôn bán; và xây dựng quy chế trao đổi thông tin sớm về các dự án lớn trong tương lai.

Hiệu lực thi hành và điều khoản chấm dứt

Hiệp định có hiệu lực kể từ ngày ký (14 tháng 6 năm 1990) và có giá trị hiệu lực ban đầu trong vòng 03 năm. Sau thời hạn này, Hiệp định tiếp tục tự động có hiệu lực cho đến ngày thứ 90 kể từ ngày một trong hai Chính phủ thông báo bằng văn bản qua đường ngoại giao cho bên kia về ý định chấm dứt Hiệp định.

Khi Hiệp định này có hiệu lực, Hiệp định thương mại giữa nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Austraylia ký ngày 26 tháng 11 năm 1974 tại Canberra chính thức chấm dứt hiệu lực. Hiệp định được ký tại Hà Nội thành hai bản chính bằng tiếng Việt và tiếng Anh, cả hai bản đều có giá trị pháp lý ngang nhau.