Giới thiệu chung về Kế hoạch 127/KH-UBND

Kế hoạch 127/KH-UBND năm 2016 được Ủy ban nhân dân tỉnh Thanh Hóa ban hành nhằm triển khai thực hiện Đề án "Ổn định đời sống và phát triển kinh tế - xã hội đồng bào Khơ Mú tỉnh Thanh Hóa đến năm 2020". Đây là một chính sách mang tính chiến lược, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng bộ và chính quyền tỉnh Thanh Hóa đối với đồng bào dân tộc thiểu số, đặc biệt là người Khơ Mú - một trong những cộng đồng còn gặp nhiều khó khăn tại các vùng sâu, vùng xa, biên giới của tỉnh.

Mục tiêu tổng quát và các chỉ tiêu cụ thể đến năm 2020

Kế hoạch xác định rõ các mục tiêu trọng tâm nhằm thay đổi căn bản diện mạo kinh tế - xã hội vùng đồng bào Khơ Mú sinh sống, cụ thể bao gồm:

• Mục tiêu tổng quát: Tập trung nguồn lực đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng thiết yếu; hỗ trợ phát triển sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi; xóa đói giảm nghèo nhanh và bền vững; nâng cao trình độ dân trí, chăm sóc sức khỏe nhân dân; bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp; củng cố hệ thống chính trị cơ sở, giữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội vùng biên giới.
• Chỉ tiêu về giảm nghèo: Phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào Khơ Mú bình quân từ 4% đến 5% mỗi năm; nâng thu nhập bình quân đầu người lên mức tiệm cận với mức bình quân chung của các huyện miền núi trong tỉnh.
• Chỉ tiêu về hạ tầng kỹ thuật: Đảm bảo 100% các bản có đường giao thông từ trung tâm xã đến bản được cứng hóa, giúp xe cơ giới đi lại thuận tiện quanh năm; 100% số hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia an toàn; 100% người dân được tiếp cận và sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh.
• Chỉ tiêu về văn hóa - xã hội: Đạt 100% trẻ em trong độ tuổi được đến trường; hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi và phổ cập giáo dục tiểu học, trung học cơ sở; trên 95% người dân được cấp thẻ bảo hiểm y tế và tiếp cận các dịch vụ y tế cơ bản; bảo tồn thành công các lễ hội, làn điệu dân ca, dân vũ đặc trưng của người Khơ Mú.

Các nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm thực hiện Đề án

Để đạt được các mục tiêu đề ra, Kế hoạch 127/KH-UBND đã vạch rõ các nhóm nhiệm vụ và giải pháp đồng bộ sau:

- Hỗ trợ phát triển sản xuất và ổn định đời sống dân cư

• Giao đất sản xuất, đất lâm nghiệp cho các hộ đồng bào Khơ Mú thiếu đất, đảm bảo người dân có tư liệu sản xuất ổn định và lâu dài.
• Hỗ trợ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu địa phương; tập trung vào các loại cây ăn quả, cây lâm nghiệp có giá trị kinh tế cao và phát triển chăn nuôi gia súc (trâu, bò, dê) theo hướng trang trại, gia trại.
• Tổ chức các lớp tập huấn, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật, hướng dẫn đồng bào áp dụng các phương thức canh tác mới thay thế cho phương thức phát nương làm rẫy lạc hậu.
• Hỗ trợ lương thực trong thời gian đầu thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng hoặc trồng rừng thay thế để đảm bảo người dân không bị đứt bữa, ổn định tâm lý sản xuất.

- Đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng thiết yếu

• Ưu tiên nguồn vốn đầu tư xây dựng, nâng cấp các tuyến đường giao thông nông thôn, đường liên bản, tạo điều kiện thuận lợi cho việc giao thương hàng hóa và đi lại của người dân.
• Xây dựng mới và cải tạo hệ thống điện lưới, trạm biến áp để đưa điện về từng hộ gia đình tại các bản vùng sâu, vùng xa.
• Đầu tư xây dựng các công trình thủy lợi nhỏ, kiên cố hóa kênh mương phục vụ tưới tiêu cho sản xuất nông nghiệp; xây dựng các công trình nước sinh hoạt tập trung hoặc hỗ trợ thiết bị lọc nước phân tán cho các hộ gia đình.
• Xây dựng, nâng cấp các phòng học, nhà bán trú cho học sinh, trạm y tế xã và nhà văn hóa bản để đáp ứng nhu cầu học tập, khám chữa bệnh và sinh hoạt văn hóa của cộng đồng.

- Phát triển giáo dục, y tế và bảo tồn văn hóa truyền thống

• Thực hiện đầy đủ, kịp thời các chính sách hỗ trợ chi phí học tập, học bổng, miễn giảm học phí cho học sinh, sinh viên người Khơ Mú; nâng cao chất lượng dạy và học tại các trường phổ thông dân tộc bán trú.
• Tăng cường công tác y tế dự phòng, phòng chống dịch bệnh; tổ chức khám chữa bệnh định kỳ, cấp phát thuốc miễn phí cho người nghèo; tuyên truyền vận động đồng bào thực hiện ăn chín, uống sôi, xóa bỏ các hủ tục lạc hậu trong sinh hoạt và tang lễ.
• Khôi phục, gì gìn và phát huy các giá trị văn hóa phi vật thể như tiếng nói, chữ viết (nếu có), các nghề thủ công truyền thống (đan lát, dệt vải), các trò chơi dân gian và lễ hội truyền thống của người Khơ Mú nhằm gắn phát triển văn hóa với phát triển du lịch cộng đồng.

Nguồn vốn và cơ chế huy động nguồn lực

Kế hoạch quy định việc đa dạng hóa các nguồn vốn để đảm bảo tính khả thi trong quá trình thực hiện, bao gồm:

• Nguồn vốn ngân sách Trung ương hỗ trợ trực tiếp từ các chương trình mục tiêu quốc gia (như Chương trình 135, Chương trình giảm nghèo bền vững, Chương trình xây dựng nông thôn mới).
• Nguồn vốn ngân sách địa phương (tỉnh, huyện) được bố trí đối ứng hàng năm theo kế hoạch đầu tư công trung hạn.
• Lồng ghép các nguồn vốn từ các chương trình, dự án, chính sách dân tộc khác đang triển khai trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa.
• Huy động sự đóng góp, hỗ trợ từ các doanh nghiệp, tổ chức xã hội, các nhà hảo tâm và sự đóng góp ngày công lao động của chính người dân thụ hưởng.

Tổ chức thực hiện và phân công trách nhiệm

Để Kế hoạch được triển khai hiệu quả, đúng tiến độ, Ủy ban nhân dân tỉnh Thanh Hóa đã phân công trách nhiệm cụ thể cho các cơ quan, đơn vị:

• Ban Dân tộc tỉnh: Là cơ quan chủ trì, đầu mối tham mưu giúp UBND tỉnh theo dõi, đôn đốc, tổng hợp tình hình thực hiện Kế hoạch; phối hợp với các sở, ngành xây dựng dự toán kinh phí hàng năm trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Tài chính: Chủ trì tham mưu bố trí, cân đối nguồn vốn ngân sách tỉnh và các nguồn vốn hợp pháp khác để thực hiện các dự án, tiểu dự án thuộc Kế hoạch theo đúng quy định của Luật Đầu tư công và Luật Ngân sách nhà nước.
• Các Sở: Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Giao thông vận tải, Giáo dục và Đào tạo, Y tế, Văn hóa, Thể thao và Du lịch: Căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao để hướng dẫn, kiểm tra và phối hợp với các địa phương thực hiện các nội dung chuyên ngành thuộc Kế hoạch.
• Ủy ban nhân dân các huyện có đồng bào Khơ Mú sinh sống (đặc biệt là huyện Mường Lát): Có trách nhiệm trực tiếp quản lý, tổ chức triển khai thực hiện các dự án trên địa bàn; tuyên truyền, vận động đồng bào tích cực tham gia và giám sát quá trình thực hiện, đảm bảo tính công khai, minh bạch và hiệu quả của chính sách.