Lệnh công bố Luật Biên phòng Việt Nam năm 2020 được ban hành bởi Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhằm công bố Luật Biên phòng Việt Nam số 66/2020/QH14 đã được Quốc hội khóa XIV, kỳ họp thứ 10 thông qua ngày 11 tháng 11 năm 2020. Đây là văn bản pháp lý quan trọng, đặt cơ sở vững chắc cho việc thực thi nhiệm vụ biên phòng, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.

Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Văn bản hướng tới việc công bố và triển khai thi hành Luật Biên phòng Việt Nam trên phạm vi toàn quốc. Đối tượng áp dụng bao gồm các cơ quan, tổ chức, cá nhân là công dân Việt Nam; người nước ngoài cư trú, hoạt động tại Việt Nam có liên quan đến hoạt động biên phòng, xây dựng, quản lý và bảo vệ biên giới quốc gia, khu vực biên giới.

Nội dung cốt lõi của phần mở đầu và các điều khoản đầu (Điều 1 - Điều 4)

Dựa trên nội dung của Luật Biên phòng Việt Nam năm 2020 được ban hành kèm theo Lệnh công bố, các quy định nền tảng tại các điều khoản đầu tiên bao gồm:

1. Phạm vi điều chỉnh (Điều 1)

• Quy định chi tiết về chính sách, nguyên tắc, nhiệm vụ, hoạt động, lực lượng, bảo đảm và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân về biên phòng.
• Xác lập khung pháp lý toàn diện nhằm bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội ở khu vực biên giới.

2. Giải thích từ ngữ (Điều 2)

• Biên phòng: Là hệ thống các hoạt động giám sát, quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia, khu vực biên giới; giữ gìn an ninh, trật tự, an toàn xã hội và xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác, phát triển.
• Nền biên phòng toàn dân: Là sức mạnh tổng hợp của cả nước, được xây dựng trên nền tảng chính trị, tinh thần, nhân lực, vật lực, tài lực để thực hiện nhiệm vụ biên phòng.
• Thế trận biên phòng toàn dân: Là việc tổ chức, bố trí các lực lượng và các nguồn lực trên khu vực biên giới để chủ động phòng ngừa, ngăn chặn, đấu tranh với các hành vi xâm phạm biên giới quốc gia và an ninh khu vực biên giới.

3. Nguyên tắc thực thi nhiệm vụ biên phòng (Điều 3)

• Đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng Cộng sản Việt Nam, sự quản lý thống nhất của Nhà nước.
• Kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế - xã hội với củng cố, tăng cường quốc phòng, an ninh và đối ngoại.
• Xây dựng nền biên phòng toàn dân, thế trận biên phòng toàn dân vững mạnh, toàn diện; phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân, trong đó lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt, Bộ đội Biên phòng là lực lượng chuyên trách.
• Tuân thủ Hiến pháp, pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên; tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của các quốc gia có chung đường biên giới.

4. Chính sách của Nhà nước về biên phòng (Điều 4)

• Thực hiện chính sách biên phòng hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển; giải quyết các vấn đề biên giới bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế.
• Ưu tiên đầu tư phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại ở khu vực biên giới; có chính sách hỗ trợ, định canh, định cư, ổn định và nâng cao đời sống nhân dân khu vực biên giới.
• Khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi cho cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia, đóng góp, giúp đỡ lực lượng thực thi nhiệm vụ biên phòng.
• Xây dựng lực lượng bảo vệ biên giới quốc gia toàn dân, rộng khắp; đầu tư trang bị hiện đại cho lực lượng chuyên trách để nâng cao năng lực quản lý, bảo vệ biên giới.

Hiệu lực thi hành

Lệnh công bố đánh dấu bước hoàn thiện thể chế pháp luật về biên phòng. Luật Biên phòng Việt Nam năm 2020 chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2022, thay thế cho Pháp lệnh Bộ đội Biên phòng năm 1997.