Nghị định số 109/2009/NĐ-CP được Chính phủ ban hành quy định chi tiết về tín hiệu, yêu cầu kỹ thuật, lắp đặt, quản lý và sử dụng thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên, có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 02 năm 2010.

Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

• Phạm vi điều chỉnh: Nghị định này quy định về tín hiệu; yêu cầu kỹ thuật; lắp đặt, quản lý và sử dụng thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên. Các thiết bị phát tín hiệu ưu tiên bao gồm: còi phát tín hiệu ưu tiên, cờ hiệu ưu tiên và đèn phát tín hiệu ưu tiên.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân quản lý, sử dụng xe được quyền ưu tiên (bao gồm xe chữa cháy, xe quân sự, xe Công an, xe Cảnh sát giao thông dẫn đường, xe cứu thương, xe hộ đê, xe khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh, xe làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp); các cơ sở, doanh nghiệp, cá nhân sản xuất, kinh doanh thiết bị phát tín hiệu ưu tiên; cùng các phương tiện và người tham gia giao thông.

Quy định về xe khi đi làm nhiệm vụ khẩn cấp

• Xe quân sự đi làm nhiệm vụ khẩn cấp: Gồm các xe quân sự đi thực hiện nhiệm vụ chỉ huy chữa cháy, chỉ huy cứu hộ, cứu nạn, chỉ huy tác chiến, thông tin làm nhiệm vụ hỏa tốc, chỉ huy đoàn hành quân, xe làm nhiệm vụ kiểm soát quân sự, kiểm tra xe quân sự, bảo vệ đoàn; xe thực hiện nhiệm vụ bắt, khám xét hoặc thực hiện các hoạt động điều tra, dẫn giải tội phạm, tham gia phòng, chống khủng bố.
• Xe Công an đi làm nhiệm vụ khẩn cấp: Gồm các xe đi thực hiện nhiệm vụ bắt, khám xét hoặc tiến hành các hoạt động điều tra, dẫn giải người phạm tội, chống biểu tình, bạo loạn, giải tán đám đông gây rối trật tự công cộng, xe làm nhiệm vụ tuần tra kiểm soát giao thông, chỉ huy tác chiến chống khủng bố, thông tin làm nhiệm vụ hỏa tốc, chỉ huy đoàn hành quân.
• Xe cứu thương đang thực hiện nhiệm vụ cấp cứu: Là xe đang chở bệnh nhân cấp cứu hoặc đi đón bệnh nhân cấp cứu.
• Xe đi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp: Là xe đi thi hành các biện pháp đặc biệt khi có tình trạng đe dọa nghiêm trọng an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội hoặc khi có thảm họa lớn, dịch bệnh nguy hiểm.

Hệ thống tín hiệu của từng loại xe ưu tiên

• Xe chữa cháy đi làm nhiệm vụ: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu đỏ hoặc xanh gắn trên nóc xe; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
• Xe quân sự đi làm nhiệm vụ khẩn cấp:
  • Xe ô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu đỏ gắn trên nóc xe, cờ hiệu quân sự cắm ở đầu xe phía bên trái người lái; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
  • Xe mô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu đỏ gắn ở càng xe phía trước hoặc phía sau; cờ hiệu quân sự cắm ở đầu xe; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
• Xe Công an đi làm nhiệm vụ khẩn cấp:
  • Xe ô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu xanh hoặc đỏ gắn trên nóc xe, cờ hiệu Công an cắm ở đầu xe phía bên trái người lái; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
  • Xe mô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu xanh hoặc đỏ gắn ở càng xe phía trước hoặc phía sau, cờ hiệu Công an cắm ở đầu xe; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
• Xe Cảnh sát giao thông dẫn đường:
  • Xe ô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu xanh - đỏ gắn trên nóc xe, cờ hiệu Công an cắm ở đầu xe phía bên trái người lái; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
  • Xe mô tô: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu xanh hoặc đỏ gắn ở càng xe phía trước hoặc phía sau; cờ hiệu Công an cắm ở đầu xe; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
• Xe cứu thương đang thực hiện nhiệm vụ cấp cứu: Có đèn quay hoặc đèn chớp phát sáng màu đỏ gắn trên nóc xe; có còi phát tín hiệu ưu tiên.
• Xe hộ đê, xe đi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp:
  • Xe làm nhiệm vụ cứu hộ đê: Có cờ hiệu “HỘ ĐÊ” cắm ở đầu xe phía bên trái người lái.
  • Xe đi làm nhiệm vụ khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh: Có biển hiệu riêng.
  • Xe đi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp: Có cờ hiệu “TÌNH TRẠNG KHẨN CẤP” cắm ở đầu xe phía bên trái người lái.

Yêu cầu kỹ thuật đối với còi phát tín hiệu ưu tiên

• Đối với xe ô tô:
  • Xe chữa cháy: Chu kỳ tín hiệu 10 ms ± 10%; tần số điều chế 580 ÷ 1400 Hz; công suất ra 70W ± 10%; cường độ âm thanh 125 ÷ 135 dB; chu kỳ còi phát ra 120 lần/phút ± 10%; chế độ còi báo động (WALL).
  • Xe quân sự, xe Công an làm nhiệm vụ khẩn cấp: Chu kỳ tín hiệu 30 ms ± 10%; tần số điều chế 500 ÷ 850 Hz; công suất ra 50W ± 10%; cường độ âm thanh 120 ÷ 125 dB; chu kỳ còi phát ra 180 lần/phút ± 10%; chế độ còi khẩn cấp (YELP).
  • Xe Cảnh sát dẫn đường: Chu kỳ tín hiệu 50 ms ± 10%; tần số điều chế 580 ÷ 1400 Hz; công suất ra 70W ± 10%; cường độ âm thanh 120 ÷ 125 dB; chu kỳ còi phát ra 120 lần/phút ± 10%; chế độ còi hú dài (SIREN).
  • Xe cứu thương: Chu kỳ tín hiệu 20 ms ± 10%; tần số điều chế 600 ÷ 800 Hz; công suất ra 50W ± 10%; cường độ âm thanh 125 ÷ 130 dB; chu kỳ còi phát ra 60 lần/phút ± 10%; chế độ còi Y tế (HI-LO).
• Đối với xe mô tô (2 hoặc 3 bánh):
  • Xe quân sự, xe Công an làm nhiệm vụ khẩn cấp: Chu kỳ tín hiệu 30 ms ± 10%; tần số điều chế 500 ÷ 850 Hz; công suất ra 30W ± 10%; cường độ âm thanh 120 ÷ 125 dB; chu kỳ còi phát ra 180 lần/phút ± 10%; chế độ còi khẩn cấp (YELP).
  • Xe Cảnh sát dẫn đường: Chu kỳ tín hiệu 50 ms ± 10%; tần số điều chế 580 ÷ 1400 Hz; công suất ra 30W ± 10%; cường độ âm thanh 120 ÷ 125 dB; chu kỳ còi phát ra 120 lần/phút ± 10%; chế độ còi hú dài (SIREN).

Yêu cầu kỹ thuật đối với đèn phát tín hiệu ưu tiên

• Đối với xe ô tô:
  • Xe chữa cháy: Đèn màu đỏ (đèn đơn: công suất 55W ± 10%, cường độ sáng 48 cd ± 10%; đèn kép: công suất 110W ± 10%, cường độ sáng 96 cd ± 10%) hoặc màu xanh (đèn đơn: công suất 21W ± 10%, cường độ sáng 12 cd ± 10%; đèn kép: công suất 42W ± 10%, cường độ sáng 24 cd ± 10%). Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
  • Xe quân sự đi làm nhiệm vụ khẩn cấp: Đèn màu đỏ (đèn đơn: công suất 55W ± 10%, cường độ sáng 48 cd ± 10%; đèn kép: công suất 110W ± 10%, cường độ sáng 96 cd ± 10%). Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
  • Xe Công an đi làm nhiệm vụ khẩn cấp: Đèn màu đỏ hoặc xanh với các thông số công suất và cường độ sáng tương tự xe chữa cháy. Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
  • Xe Cảnh sát dẫn đường: Đèn kép màu xanh - đỏ, công suất 110 ÷ 220 W ± 10%, cường độ sáng 96 ÷ 192 cd ± 10%. Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
  • Xe cứu thương: Đèn màu đỏ (đèn đơn: công suất 55W ± 10%, cường độ sáng 48 cd ± 10%; đèn kép: công suất 110W ± 10%, cường độ sáng 96 cd ± 10%). Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
• Đối với xe mô tô (2 hoặc 3 bánh):
  • Xe quân sự đi làm nhiệm vụ khẩn cấp: Đèn đơn màu đỏ, công suất 55W ± 10%, cường độ sáng 48 cd ± 10%. Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
  • Xe Công an đi làm nhiệm vụ khẩn cấp và xe Cảnh sát dẫn đường: Đèn đơn màu đỏ (công suất 55W ± 10%, cường độ sáng 48 cd ± 10%) hoặc màu xanh (công suất 21W ± 10%, cường độ sáng 12 cd ± 10%). Tốc độ quay/tần số chớp: 60 ÷ 120 vòng hoặc lần/phút.
• Loại đèn và hình dạng: Đèn đơn có dạng hình tròn hoặc hình trụ. Đèn kép có dạng hình hộp chữ nhật loại 2 bóng đèn hoặc loại 4 bóng đèn.

Yêu cầu kỹ thuật đối với cờ hiệu ưu tiên

• Cờ hiệu xe quân sự làm nhiệm vụ khẩn cấp: Hình tam giác cân, cạnh đáy rộng 23 cm, đường cao 37 cm, nền cờ màu đỏ, giữa cờ có hình quân hiệu và mũi tên màu vàng, hai bên cạnh có tua vàng dài 3,5 cm; cán cờ cao 50 cm, đường kính cán cờ 1,5 cm.
• Cờ hiệu xe Công an làm nhiệm vụ khẩn cấp và xe Cảnh sát dẫn đường: Hình tam giác cân, cạnh đáy rộng 27 cm, đường cao 37 cm, hai cạnh bên may tua màu vàng dài 4 cm, nền cờ màu xanh lục, giữa nền cờ thêu hình mũi tên dài 23,5 cm (đầu mũi tên dài 5 cm rộng 3 cm, bản mũi tên rộng 0,5 cm, đầu mũi tên cách đường may nẹp luồn cán cờ 2 cm), giữa thân mũi tên thêu hình Công an hiệu, mũi tên và Công an hiệu màu vàng; cán cờ cao 50 cm, đường kính cán cờ 1,5 cm.
• Cờ hiệu xe hộ đê: Hình chữ nhật, khung có nét viền màu đỏ kích thước 20 cm x 30 cm, nền cờ màu trắng, giữa nền cờ thêu hàng chữ “HỘ ĐÊ” màu đỏ, chiều cao chữ là 4,8 cm, chiều rộng nét chữ 1,0 cm; cán cờ cao 50 cm, đường kính cán cờ 1,5 cm.
• Cờ hiệu trong tình trạng khẩn cấp: Thực hiện theo quy định của pháp luật về tình trạng khẩn cấp khi có tình trạng khẩn cấp về an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội hoặc khi có thảm họa lớn, dịch bệnh nguy hiểm.

Quy định về lắp đặt và sử dụng tín hiệu ưu tiên

• Lắp đặt thiết bị: Chỉ những xe được quyền ưu tiên theo quy định mới được lắp đặt thiết bị phát tín hiệu ưu tiên.
• Vị trí lắp đặt:
  • Xe ô tô: Đèn phát tín hiệu ưu tiên lắp trên nóc xe, phía trên người lái; còi phát tín hiệu ưu tiên lắp ở trong xe hoặc trên nóc xe; cờ hiệu ưu tiên cắm ở đầu xe phía bên trái người lái.
  • Xe mô tô: Đèn phát tín hiệu ưu tiên lắp ở càng xe bên phải, phía trước hoặc phía sau; còi phát tín hiệu ưu tiên lắp ở phía trước đầu xe; cờ hiệu ưu tiên cắm ở đầu xe.
  • Yêu cầu chung: Việc lắp đặt phải đúng vị trí, phù hợp kích thước xe. Tín hiệu còi, đèn phát ra phải đủ điều kiện về âm thanh và ánh sáng để người tham gia giao thông nhận biết được.
• Sử dụng tín hiệu: Xe được quyền ưu tiên chỉ được sử dụng tín hiệu ưu tiên khi đi làm nhiệm vụ. Nghiêm cấm các phương tiện giao thông cơ giới đường bộ không thuộc loại xe được quyền ưu tiên lắp đặt, sử dụng còi, cờ, đèn phát tín hiệu ưu tiên hoặc xe được quyền ưu tiên nhưng lắp đặt, sử dụng không đúng quy định.

Sản xuất, kinh doanh và nhập khẩu thiết bị phát tín hiệu ưu tiên

• Hoạt động sản xuất, kinh doanh và nhập khẩu thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên thuộc nhóm ngành nghề kinh doanh có điều kiện về an ninh trật tự.
• Các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực này chỉ được lắp đặt hoặc bán thiết bị cho các tổ chức, cá nhân có giấy phép sử dụng thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên do cơ quan quản lý, sử dụng xe được quyền ưu tiên cấp.

Trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước

• Bộ Công an: Chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương quy định và hướng dẫn thống nhất quản lý việc sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự và việc lắp đặt, sử dụng thiết bị phát tín hiệu ưu tiên; chỉ đạo kiểm tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý nghiêm các vi phạm.
• Các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Tổ chức quản lý, kiểm tra, tuyên truyền phổ biến pháp luật về xe ưu tiên; xử lý nghiêm các cơ quan, đơn vị, cá nhân thuộc quyền quản lý vi phạm quy định về lắp đặt, sử dụng thiết bị phát tín hiệu ưu tiên.

Hiệu lực thi hành

Nghị định số 109/2009/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 02 năm 2010. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Nghị định này.