Nghị định số 82/2003/NĐ-CP do Chính phủ ban hành quy định chi tiết về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Thông tấn xã Việt Nam, nhằm xác lập nền tảng pháp lý vững chắc cho hoạt động của cơ quan thông tấn quốc gia trong giai đoạn mới.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Nghị định này áp dụng đối với Thông tấn xã Việt Nam, các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động thông tấn, báo chí, và các cơ quan quản lý nhà nước trong việc phối hợp, thực hiện chức năng quản lý đối với Thông tấn xã Việt Nam.

Vị trí và chức năng của Thông tấn xã Việt Nam

Thông tấn xã Việt Nam được xác định là cơ quan sự nghiệp thuộc Chính phủ, thực hiện các chức năng cốt lõi sau:

• Thực hiện chức năng thông tấn Nhà nước trong việc phát hành tin, văn kiện chính thức của Đảng và Nhà nước.
• Cung cấp thông tin chính xác, kịp thời phục vụ yêu cầu lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước.
• Thu thập và phổ biến thông tin bằng các loại hình báo chí đa dạng để phục vụ các đối tượng có nhu cầu cả trong và ngoài nước.
• Thực hiện quyền và nghĩa vụ của đại diện chủ sở hữu phần vốn của Nhà nước tại các doanh nghiệp có vốn nhà nước thuộc Thông tấn xã Việt Nam quản lý.
• Chịu sự quản lý nhà nước của Bộ Văn hoá - Thông tin đối với các hoạt động báo chí theo quy định của pháp luật.

Nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể

Thông tấn xã Việt Nam thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ, quyền hạn của một cơ quan thuộc Chính phủ và các nhiệm vụ chuyên biệt sau:

• Xây dựng chiến lược và quy hoạch: Trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển dài hạn, năm năm, hàng năm và các dự án quan trọng; tổ chức triển khai thực hiện sau khi được phê duyệt.
• Thông tin chính thống và định hướng dư luận: Phát hành tin, văn kiện chính thức; thu thập, biên soạn tin, ảnh, tư liệu phục vụ Đảng và Nhà nước. Khi được ủy nhiệm, thực hiện công bố quan điểm chính thống của Nhà nước về các vấn đề thời sự, chỉnh hướng thông tin không phù hợp, cải chính thông tin sai lệch và bác bỏ thông tin xuyên tạc.
• Phổ biến thông tin và đối ngoại: Biên soạn, phổ biến các sản phẩm thông tin (tin, bài, ảnh, sách, sản phẩm nghe nhìn, đa phương tiện) theo Luật Báo chí và Luật Xuất bản; tham gia công tác thông tin đối ngoại của Đảng và Nhà nước.
• Quản lý nguồn tin nước ngoài: Phối hợp với Bộ Văn hoá - Thông tin quản lý các nguồn tin báo chí của các hãng thông tấn nước ngoài lưu hành tại Việt Nam.
• Lưu trữ và quản lý dữ liệu quốc gia: Thực hiện nhiệm vụ lưu trữ quốc gia về tư liệu thông tin, xây dựng ngân hàng dữ kiện - dữ liệu và quản lý kho tư liệu ảnh quốc gia.
• Xây dựng tiêu chuẩn chuyên môn: Trình Bộ trưởng được phân công ký ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về tiêu chuẩn, quy trình, định mức kinh tế kỹ thuật chuyên ngành thông tấn áp dụng thống nhất toàn quốc.
• Quản lý tổ chức, nhân sự và tài chính: Quản lý bộ máy, biên chế, thực hiện chế độ tiền lương, chính sách đãi ngộ, khen thưởng, kỷ luật và đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ, công chức, viên chức; quản lý tài chính, tài sản và ngân sách nhà nước cấp theo quy định.

Cơ cấu tổ chức của Thông tấn xã Việt Nam

Cơ cấu tổ chức của Thông tấn xã Việt Nam được thiết lập chặt chẽ, phân định rõ ràng giữa các khối chức năng giúp việc, khối biên tập và các đơn vị sự nghiệp dịch vụ:

• Các tổ chức giúp việc Tổng giám đốc: Bao gồm Ban Thư ký biên tập, Ban Tổ chức cán bộ, Ban Kế hoạch tài vụ, Ban Kiểm tra và Văn phòng.
• Các tổ chức biên tập chuyên môn: Gồm Ban Biên tập tin trong nước, Ban Biên tập tin thế giới, Ban Biên tập tin đối ngoại, Ban Biên tập - sản xuất ảnh báo chí, Ban Biên tập tin kinh tế, Báo ảnh Việt Nam và Trung tâm Dữ kiện - tư liệu.
• Các tổ chức nghiệp vụ và hỗ trợ: Gồm Trung tâm Kỹ thuật thông tấn, Trung tâm Hợp tác quốc tế thông tấn, Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ thông tấn và Trung tâm Tin học.
• Hệ thống phân xã và văn phòng đại diện: Các phân xã của Thông tấn xã Việt Nam ở nước ngoài do Tổng Giám đốc quyết định thành lập sau khi được Thủ tướng Chính phủ cho phép. Đối với Văn phòng đại diện tại Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, các phân xã trong nước, tòa soạn báo chí, cơ sở xuất bản, phát hành sẽ do Tổng Giám đốc tổ chức, sắp xếp lại theo quy định pháp luật.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

• Hiệu lực pháp lý: Nghị định này có hiệu lực thi hành sau 15 ngày, kể từ ngày đăng Công báo.
• Văn bản thay thế: Nghị định này thay thế hoàn toàn Nghị định số 66/1998/NĐ-CP ngày 24 tháng 8 năm 1998 của Chính phủ về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Thông tấn xã Việt Nam.
• Trách nhiệm thi hành: Tổng giám đốc Thông tấn xã Việt Nam, các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc Nghị định này.