Nghị quyết 110/2007/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân tỉnh Phú Thọ (thông qua ngày 13 tháng 7 năm 2007 tại kỳ họp thứ mười một, khóa XVI) phê duyệt Quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2006 - 2010 và định hướng đến năm 2020. Đây là văn bản pháp lý quan trọng định hướng quản lý, bảo vệ và khai thác hiệu quả tài nguyên khoáng sản, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

- Đánh giá thực trạng công tác quản lý và hoạt động khoáng sản

Trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đã xác định được 23 loại khoáng sản phân bố tại 164 mỏ và điểm mỏ bao gồm quặng kim loại, phi kim loại, khoáng chất công nghiệp, quặng phóng xạ, quặng quý hiếm và nước khoáng nóng. Một số loại khoáng sản có lợi thế cạnh tranh cao như Kaolin, Fenspat và quặng sắt.

• Kết quả đạt được: Công tác điều tra địa chất, tìm kiếm, thăm dò (triển khai từ 1960 - 2002) đã làm rõ cấu trúc địa chất, đặc điểm sinh khoáng và tiềm năng phát triển. Hoạt động khai thác từ năm 1990 đến nay liên tục tăng về sản lượng, chất lượng và vốn đầu tư, đặc biệt gắn với chế biến sâu giúp thúc đẩy tăng trưởng công nghiệp và chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
• Tồn tại, hạn chế: Tiềm năng khoáng sản chưa được đánh giá đầy đủ; công nghệ, thiết bị khai thác còn lạc hậu, nhỏ lẻ, hiệu suất thấp và tổn thất tài nguyên cao. Việc bảo vệ môi trường chưa được đầu tư đúng mức, nhiều doanh nghiệp thiếu công trình xử lý chất thải. Công tác quản lý nhà nước có lúc còn buông lỏng, phát sinh tình trạng khai thác trái phép. Lực lượng lao động chủ yếu là lao động phổ thông, thiếu kỹ năng tay nghề.

- Quan điểm và mục tiêu quy hoạch phát triển

Nghị quyết đề ra các quan điểm chỉ đạo và mục tiêu phát triển cụ thể cho ngành khai khoáng tỉnh Phú Thọ:

• Quan điểm chỉ đạo: Quy hoạch phải tuân thủ Luật Khoáng sản và phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội chung; đẩy mạnh áp dụng công nghệ hiện đại, gắn khai thác với chế biến sâu nhằm tiết kiệm tài nguyên và nâng cao sức cạnh tranh; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân, gắn với bảo vệ môi trường, quốc phòng - an ninh và di sản văn hóa.
• Mục tiêu tổng quát: Xác định chính xác trữ lượng, vị trí, vùng cấm khai thác; đổi mới công nghệ chế biến sâu trước và sau năm 2010; hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý hoạt động khoáng sản.
• Mục tiêu cụ thể:
  • Nâng tỷ trọng giá trị sản xuất ngành khai khoáng đạt từ 1,8% đến 2% trong toàn ngành công nghiệp.
  • Tốc độ tăng trưởng bình quân ngành khai khoáng đạt 16%/năm (giai đoạn 2006 - 2010) và 18%/năm (giai đoạn 2011 - 2020).
  • Đến năm 2020, phấn đấu sản lượng đạt 700 ngàn tấn quặng Kaolin - Fenspat và từ 900 đến 1.000 ngàn tấn quặng sắt.
  • Cơ bản hoàn thành thăm dò các khu vực khoáng sản triển vọng trong giai đoạn 2006 - 2010.

- Quy hoạch chi tiết hoạt động điều tra, thăm dò, khai thác và chế biến

• Quy hoạch điều tra, đánh giá: Tập trung phát hiện các điểm mỏ mới, xác định trữ lượng cấp 333 + 334a, hoàn thiện bản đồ địa chất - khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 và lập kế hoạch đánh giá các mỏ lớn.
• Quy hoạch thăm dò khoáng sản: Hoàn thành thăm dò, nâng cấp trữ lượng các mỏ triển vọng đến hết năm 2010. Tổng nhu cầu vốn đầu tư cho công tác thăm dò giai đoạn này ước tính từ 5,8 tỷ đến 8,7 tỷ đồng.
• Quy hoạch khai thác và chế biến sâu: Tập trung vào các khoáng sản mũi nhọn (Kaolin, Fenspat, quặng sắt), ứng dụng công nghệ hiện đại để nâng cao tỷ lệ tận thu và giảm thiểu ô nhiễm. Nhu cầu vốn nghiên cứu, chuyển giao công nghệ là 4 tỷ đồng (2006 - 2010) và 6,2 tỷ đồng (2011 - 2020).

- Quy hoạch vùng cấm và tạm thời cấm hoạt động khoáng sản

Quy hoạch xác định rõ các khu vực bảo vệ nghiêm ngặt không được phép hoạt động khai thác khoáng sản bao gồm:

• Khu vực an ninh - quốc phòng (xác định tại một số địa bàn thuộc huyện Thanh Sơn và Tân Sơn).
• Diện tích rừng đặc dụng, rừng phòng hộ thuộc quy hoạch 3 loại rừng của tỉnh.
• Khu vực di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh, khu đô thị, hành lang bảo vệ đê, kè, cầu cống, hồ đập và công trình thủy nông.

- Các nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện quy hoạch

• Đẩy mạnh điều tra cơ bản: Phối hợp với các bộ, ngành Trung ương hoàn thành khảo sát, thăm dò trước năm 2010; ưu tiên ngân sách hỗ trợ hoạt động điều tra địa chất.
• Tổ chức đấu thầu công khai: Lựa chọn nhà đầu tư có đủ năng lực tài chính, công nghệ tiên tiến và quản lý tốt; ưu tiên các dự án sử dụng công nghệ sạch, thân thiện với môi trường.
• Phân cấp và nâng cao hiệu quả quản lý: Đẩy mạnh phân cấp quản lý cho các cơ quan chuyên ngành và địa phương; tăng cường kiểm tra, thanh tra và xử lý nghiêm các vi phạm; tuyên truyền nâng cao ý thức cộng đồng.
• Cơ chế, chính sách hỗ trợ: Ban hành chính sách giao đất, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ hạ tầng, giảm thuế và xử lý môi trường cho dự án lớn; xã hội hóa công tác đào tạo nghề cho lao động địa phương.
• Lập lại trật tự hoạt động khai thác: Rà soát, tái cơ cấu các doanh nghiệp khai thác; kiên quyết dừng hoạt động đối với các đơn vị không đáp ứng tiêu chuẩn công nghệ và môi trường; bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân vùng có khoáng sản.
• Bảo vệ môi trường và giám sát quy hoạch: Thực hiện kiểm kê nguồn thải, quan trắc định kỳ; yêu cầu doanh nghiệp cam kết bảo vệ môi trường. Các huyện, thành, thị chủ động quy hoạch quỹ đất, hạ tầng dân cư đồng bộ với quy hoạch khoáng sản, công khai thông tin rộng rãi để nhân dân giám sát.

- Trách nhiệm tổ chức thực hiện

Hội đồng nhân dân tỉnh giao Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ chịu trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết. Thường trực Hội đồng nhân dân, các Ban của HĐND và các đại biểu HĐND tỉnh có trách nhiệm giám sát, kiểm tra quá trình thực thi Nghị quyết theo quy định của pháp luật.