Nghị quyết số 12/2020/NQ-HĐND được Hội đồng nhân dân tỉnh Lạng Sơn thông qua ngày 13 tháng 12 năm 2020, phê chuẩn Đề án phát triển giao thông nông thôn trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2021 - 2025. Đây là chính sách quan trọng nhằm hoàn thiện hạ tầng giao thông nông thôn, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống nhân dân vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa và thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

• Số hiệu: 12/2020/NQ-HĐND.
• Cơ quan ban hành: Hội đồng nhân dân tỉnh Lạng Sơn.
• Ngày ban hành: 13/12/2020.
• Ngày có hiệu lực: 01/01/2021.
• Phạm vi điều chỉnh: Phê chuẩn Đề án phát triển giao thông nông thôn tỉnh Lạng Sơn giai đoạn 2021 - 2025.

Đề án xác định rõ các mục tiêu tổng quát và cụ thể nhằm nâng cấp đồng bộ mạng lưới giao thông nông thôn (GTNT) đạt tiêu chuẩn kỹ thuật:

• Mục tiêu chung: Đến hết năm 2025, đạt 100% số xã có đường ô tô đến trung tâm xã được rải nhựa hoặc bê tông; 80% số thôn có đường ô tô đến trung tâm thôn được cứng hóa; nâng tỷ lệ cứng hóa 04 loại đường GTNT đạt tối thiểu 60%. Trong đó, ưu tiên hoàn thành tiêu chí số 02 về giao thông của 115 xã trong Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới của tỉnh.
• Mục tiêu cụ thể: Giai đoạn 2021 - 2025 cứng hóa thêm 1.750 km mặt đường GTNT các loại (bình quân cứng hóa 350 km/năm), nâng tổng số mặt đường GTNT được cứng hóa đến hết năm 2025 đạt 6.705 km trên tổng số 11.011 km (đạt tỷ lệ 60,89%). Tổng số thôn có đường ô tô đến trung tâm thôn được cứng hóa đạt 1.308/1.635 thôn (đạt tỷ lệ 80%).
• Đường trục xã: Giai đoạn 2021 - 2025 cứng hóa thêm 425 km, nâng tổng chiều dài đường trục xã được cứng hóa đến hết năm 2025 lên 1.758 km/2.699 km (đạt tỷ lệ 65%).
• Đường trục thôn: Giai đoạn 2021 - 2025 cứng hóa thêm 575 km, nâng tổng chiều dài đường trục thôn được cứng hóa đến hết năm 2025 lên 1.965 km/3.300 km (đạt tỷ lệ 60%).
• Đường ngõ xóm: Giai đoạn 2021 - 2025 cứng hóa thêm 675 km, nâng tổng chiều dài đường ngõ xóm được cứng hóa đến hết năm 2025 lên 2.807 km/4.666 km (đạt tỷ lệ 60%).
• Đường trục chính nội đồng: Giai đoạn 2021 - 2025 cứng hóa thêm 75 km, nâng tổng chiều dài đường trục chính nội đồng được cứng hóa đến hết năm 2025 lên 174 km/346 km (đạt tỷ lệ 50%).

Việc triển khai Đề án phát triển giao thông nông thôn được thực hiện dựa trên các nguyên tắc chủ đạo sau:

• Phân cấp quản lý: Việc quản lý, đầu tư phát triển mạng lưới GTNT do cấp xã chủ động, chịu trách nhiệm chỉ đạo và tổ chức thực hiện. Trường hợp cấp xã không đủ năng lực, UBND cấp huyện giao Phòng Kinh tế và Hạ tầng, Ban Quản lý dự án huyện thực hiện hoặc hướng dẫn, tăng cường cán bộ chuyên môn giúp đỡ (không tính chi phí tư vấn, quản lý dự án để tối ưu hóa hiệu quả nguồn vốn).
• Phương châm thực hiện: Áp dụng phương châm "dân làm, Nhà nước hỗ trợ". Nhà nước hỗ trợ các loại vật tư, vật liệu chủ yếu; nhân dân tự nguyện hiến đất, giải phóng mặt bằng, đóng góp phần vật liệu còn lại và tự tổ chức thi công xây dựng công trình.
• Phạm vi hỗ trợ: Chỉ hỗ trợ phần mặt đường của 04 loại đường giao thông nông thôn (trục xã, trục thôn, ngõ xóm, trục chính nội đồng). Các hạng mục khác như nền đường, cầu, ngầm, rãnh thoát nước không tính hỗ trợ đầu tư trong Đề án này.
• Phân định trách nhiệm ngân sách: Ngân sách tỉnh hỗ trợ đối với đường trục xã; ngân sách huyện hỗ trợ đối với đường trục thôn, đường ngõ xóm và đường trục chính nội đồng.

• Trình tự thủ tục: Thực hiện theo Quy chế quản lý đầu tư xây dựng công trình GTNT trên địa bàn tỉnh. Đối với công trình có quy mô kỹ thuật đơn giản, áp dụng "Thiết kế mẫu đường GTNT" và cơ chế đặc thù trong quản lý đầu tư xây dựng đối với một số dự án thuộc các Chương trình mục tiêu quốc gia.
• Lồng ghép nguồn vốn: Đối với các hạng mục cầu, ngầm, cống, kè, rãnh thoát nước và công trình phụ trợ khác, chủ đầu tư phải lồng ghép các nguồn vốn khác để triển khai đồng bộ nhằm đảm bảo yêu cầu khai thác, sử dụng.
• Cơ chế giám sát: Thực hiện giám sát cộng đồng, trong đó UBND cấp huyện cử cán bộ kỹ thuật của phòng chuyên môn tham gia giám sát cùng cộng đồng dân cư.

Mức hỗ trợ từ ngân sách nhà nước được phân chia cụ thể theo từng loại đường và khu vực địa bàn:

• Đối với đường trục xã (Ngân sách tỉnh hỗ trợ):
  • Mặt đường bê tông xi măng: Hỗ trợ 100% vật liệu xi măng, cát, đá hoặc sỏi. Hỗ trợ chi phí thi công (nhân công, máy, vật liệu phụ) theo phân loại xã: hỗ trợ 70% đối với xã khu vực III, xã đặc biệt khó khăn, xã biên giới, an toàn khu; hỗ trợ 50% đối với xã khu vực II; hỗ trợ 30% đối với xã khu vực I.
  • Mặt đường láng nhựa (sử dụng chất gia cố nền và láng nhựa/nhũ tương/cacboncor): Hỗ trợ 100% vật liệu tro bay, tro xỉ, xi măng, nhựa đường, đá để gia cố nền và làm mặt đường. Hỗ trợ 100% chi phí máy thi công. Hỗ trợ chi phí nhân công và vật liệu phụ theo phân loại xã: hỗ trợ 70% đối với xã khu vực III, xã đặc biệt khó khăn, xã biên giới, an toàn khu; hỗ trợ 50% đối với xã khu vực II; hỗ trợ 30% đối với xã khu vực I.
• Đối với đường trục thôn (Ngân sách huyện hỗ trợ):
  • Mặt đường bê tông xi măng: Hỗ trợ 100% vật liệu xi măng, cát, đá hoặc sỏi. Không hỗ trợ chi phí thi công (phần thi công do cộng đồng dân cư tự huy động, đóng góp và thực hiện).
  • Mặt đường láng nhựa: Hỗ trợ 100% vật liệu tro bay, tro xỉ, xi măng, nhựa đường, đá để gia cố nền và làm mặt đường; hỗ trợ 100% chi phí máy thi công. Chi phí nhân công và vật liệu phụ do cộng đồng dân cư tự huy động, đóng góp và thực hiện.
• Đối với đường ngõ xóm và đường trục chính nội đồng: Ngân sách huyện hỗ trợ 100% xi măng. Các chi phí còn lại bao gồm cát, đá, nhân công, vật liệu phụ do cộng đồng dân cư chủ động huy động, đóng góp và tự tổ chức thực hiện.
• Hỗ trợ chi phí khác: Nhà nước hỗ trợ các khoản chi khác cho đường trục xã và trục thôn (tư vấn kỹ thuật, quản lý tiến độ, chất lượng, lập hồ sơ dự toán, lập hồ sơ thanh quyết toán...) với giá trị tối đa bằng 5% tổng dự toán được duyệt, nhưng không quá 150 triệu đồng/công trình.
• Đóng góp của nhân dân: Tự nguyện hiến đất, giải phóng mặt bằng, đóng góp phần vật liệu còn lại và tự tổ chức thi công xây dựng công trình (thi công nền đường, đắp lề đường, rãnh thoát nước, đổ bê tông mặt đường và duy tu bảo dưỡng thường xuyên).

Tổng kinh phí thực hiện cứng hóa 1.750 km đường giao thông nông thôn cả giai đoạn là 925,4 tỷ đồng. Cơ cấu nguồn vốn bao gồm:

• Vốn ngân sách nhà nước hỗ trợ: 628,77 tỷ đồng (chiếm tỷ lệ 68%).
• Vốn huy động khác: 296,60 tỷ đồng (chiếm tỷ lệ 32%).

Chi tiết nhu cầu vốn và khối lượng thực hiện theo từng loại đường:

• Đường trục xã: Khối lượng thực hiện 425 km, kinh phí đầu tư 356,3 tỷ đồng.
• Đường trục thôn: Khối lượng thực hiện 575 km, kinh phí đầu tư 366,7 tỷ đồng.
• Đường ngõ, xóm: Khối lượng thực hiện 675 km, kinh phí đầu tư 168,0 tỷ đồng.
• Đường trục chính nội đồng: Khối lượng thực hiện 75 km, kinh phí đầu tư 34,4 tỷ đồng.

Tổng vốn ngân sách nhà nước hỗ trợ giai đoạn 2021 - 2025 là 628,76 tỷ đồng, được phân cấp cụ thể như sau:

• Ngân sách cấp tỉnh hỗ trợ: Tổng cộng 311,73 tỷ đồng (bình quân bố trí 62,35 tỷ đồng/năm) để hỗ trợ xây dựng đường trục xã. Nguồn vốn được huy động từ:
  • Nguồn kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025: 150 tỷ đồng (tương ứng 30 tỷ đồng/năm).
  • Nguồn chi khác của ngân sách tỉnh: 75,0 tỷ đồng (tương ứng 15,0 tỷ đồng/năm).
  • Các nguồn vốn hợp pháp khác: 86,0 tỷ đồng (tương ứng 17,2 tỷ đồng/năm).
• Ngân sách cấp huyện hỗ trợ: Tổng cộng 317,03 tỷ đồng (bình quân hỗ trợ 63,41 tỷ đồng/năm, trung bình mỗi huyện khoảng 6,3 tỷ đồng/năm) để hỗ trợ đường trục thôn, ngõ xóm, trục chính nội đồng. Nguồn vốn gồm:
  • Vốn đầu tư phát triển nguồn cân đối ngân sách huyện (hỗ trợ mua xi măng): 3,0 tỷ đồng/năm.
  • Nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia, nguồn dự phòng, nguồn chi khác của ngân sách huyện và các nguồn hợp pháp khác (hỗ trợ cát, đá, thi công và chi phí khác): 3,3 tỷ đồng/năm.

• Trách nhiệm thực hiện: Giao Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết này trên địa bàn toàn tỉnh.
• Hiệu lực thi hành: Nghị quyết đã được Hội đồng nhân dân tỉnh Lạng Sơn khóa XVI, kỳ họp thứ hai mươi thông qua ngày 13 tháng 12 năm 2020 và chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2021.