Quyết định 05/2003/QĐ-UBND ban hành Quy định về một số biện pháp xử lý vi phạm hành chính về quản lý chất thải gây ô nhiễm môi trường và giữ gìn vệ sinh đô thị trên địa bàn tỉnh Cà Mau. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm thiết lập trật tự, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường và mỹ quan đô thị của các tổ chức, cá nhân trên địa bàn tỉnh Cà Mau.

- Quy định chung và trách nhiệm triển khai thực hiện (Điều 1 - Điều 4)

• Ban hành quy định: Ban hành kèm theo Quyết định này là Quy định về một số biện pháp xử lý vi phạm hành chính trong quản lý chất thải gây ô nhiễm môi trường và giữ gìn vệ sinh đô thị tại tỉnh Cà Mau.
• Trách nhiệm triển khai: Thủ trưởng các Sở, Ban, Ngành, đoàn thể cấp tỉnh và Ủy ban nhân dân (UBND) các huyện, thành phố Cà Mau có trách nhiệm tổ chức thực hiện quy định này.
• Vai trò giám sát: Sở Khoa học Công nghệ và Môi trường chịu trách nhiệm theo dõi, kiểm tra việc chấp hành quy định, đồng thời thực hiện báo cáo sơ kết, tổng kết đánh giá hiệu quả thực tế của văn bản.
• Công tác tuyên truyền: Đài phát thanh truyền hình tỉnh, Đài truyền thanh cấp huyện và trạm truyền thanh cấp xã có trách nhiệm tuyên truyền sâu rộng toàn bộ nội dung quy định để mọi cá nhân, tổ chức biết và tự giác chấp hành.
• Hiệu lực thi hành: Quyết định có hiệu lực thi hành sau 15 ngày kể từ ngày ký.

- Quy định về quản lý chất thải tại các cơ sở và khu vực đặc thù (Điều 5 - Điều 8)

• Cơ sở y tế (Điều 5): Các bệnh viện, trạm xá, khu điều dưỡng và phòng mạch tư nhân tuyệt đối không được chôn vùi hoặc thải các chất độc hại, chất khó phân hủy vào khu vực chứa rác thải sinh hoạt thông thường. Các nguồn thải này bắt buộc phải được xử lý theo công nghệ chuyên biệt, bảo đảm an toàn y tế và môi trường.
• Khu dân cư tập trung (Điều 6):
  • Phải thiết lập điểm tập trung rác thải sinh hoạt. Rác thải phải được thu gom hàng ngày vào thùng rác công cộng hoặc vận chuyển đến đúng nơi quy định, bảo đảm an toàn và vệ sinh theo hướng dẫn của cơ quan chuyên ngành.
  • Nước thải sinh hoạt phải được dẫn và xử lý thông qua hệ thống thoát nước công cộng. Nghiêm cấm hành vi xả nước thải bừa bãi lên hè phố hoặc nơi công cộng gây mất mỹ quan và ô nhiễm.
• Khu vực chợ (Điều 7): Tất cả các chợ thuộc huyện, thành phố và chợ ở các xã, phường, thị trấn phải trang bị hệ thống cống rãnh thoát nước thông suốt. Rác thải tại chợ phải được tập trung vào thùng rác công cộng và thu gom triệt để hàng ngày, không để xảy ra tình trạng ứ đọng kéo dài.
• Cơ sở kinh doanh, dịch vụ (Điều 8): Các nhà hàng, khách sạn, cửa hàng ăn uống và cơ sở dịch vụ phải tự quản lý lượng rác thải phát sinh, giữ gìn vệ sinh khu vực vỉa hè, trước cửa hàng hoặc phạm vi chợ do mình quản lý, đồng thời chịu trách nhiệm hoàn toàn về vệ sinh môi trường tại các khu vực này.

- Quy định về giữ gìn vệ sinh môi trường đô thị và công cộng (Chương III: Điều 9 - Điều 14)

• Nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân và hộ gia đình (Điều 9):
  • Khi cải tạo hoặc phá dỡ công trình xây dựng, phải vận chuyển phế thải đến đúng nơi quy định hoặc ký hợp đồng dịch vụ vận chuyển, xử lý với Công ty cấp thoát nước và Công trình đô thị.
  • Nghiêm cấm xây dựng nhà vệ sinh trên sông, kênh, rạch. Các hộ gia đình phải xây dựng nhà vệ sinh đạt chuẩn; trang bị thùng, sọt chứa rác tại vị trí thuận tiện cho việc thu gom và không được xả rác trực tiếp xuống nguồn nước.
  • Không tự ý đào, xẻ đường giao thông và hè phố. Trường hợp được cấp phép đào đường, sau khi hoàn thành phải khôi phục nguyên trạng vỉa hè, lòng đường; không để đất đá, vật liệu xây dựng làm tắc nghẽn hệ thống thoát nước.
  • Nghiêm cấm thả rông gia súc trên đường phố. Việc lùa đàn gia súc qua đường giao thông chỉ được thực hiện vào ban đêm và chủ gia súc phải dọn sạch phân rơi vãi.
• Vận chuyển vật liệu và chất thải (Điều 10): Các phương tiện vận chuyển rác, phế thải, vật liệu xây dựng, chất đốt... phải được che chắn, chằng buộc chắc chắn, không để rơi vãi ra đường phố trong quá trình di chuyển.
• Hành vi của cá nhân tại nơi công cộng (Điều 11): Cá nhân tham gia hoạt động vui chơi, giải trí hoặc khám chữa bệnh phải tuân thủ nội quy vệ sinh chung (không hút thuốc lá, không xả rác, không khạc nhổ bừa bãi). Nghiêm cấm vứt xác động vật hoặc phóng uế bừa bãi tại đường phố, vỉa hè, công viên, bãi cỏ, mương cống và các khu vực công cộng khác.
• Trang bị tại nơi công cộng (Điều 12): Các địa điểm công cộng như công viên, rạp hát, chợ phải bố trí thùng rác tại các vị trí hợp lý để người dân đổ rác đúng nơi quy định.
• Bảo vệ nguồn nước sinh hoạt (Điều 13): Nghiêm cấm việc chăn thả gia súc, gia cầm tại các nguồn nước được quy hoạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt và ăn uống của người dân.
• Vệ sinh công sở (Điều 14): Các cơ quan, công sở phải thực hiện dọn dẹp vệ sinh thường xuyên trong và xung quanh khuôn viên, đảm bảo môi trường làm việc xanh, sạch, đẹp và thông thoáng.

- Phân công trách nhiệm quản lý nhà nước và nghĩa vụ tài chính (Chương IV: Điều 15 - Điều 19)

• Sở Khoa học Công nghệ và Môi trường (Điều 15):
  • Xây dựng kế hoạch quản lý chất thải và bảo vệ vệ sinh môi trường cấp địa phương; hướng dẫn, phối hợp với UBND cấp huyện, thành phố kiểm tra công tác quản lý chất thải.
  • Chủ trì, phối hợp với Sở Văn hóa Thông tin, các cơ quan báo chí, truyền hình và đoàn thể tổ chức tuyên truyền sâu rộng các quy định bảo vệ môi trường đến từng cụm dân cư trên địa bàn tỉnh.
  • Phối hợp quy hoạch và xây dựng hệ thống trạm trung chuyển rác, bãi chôn lấp và các nhà máy xử lý chất thải trên địa bàn tỉnh.
• Công ty cấp thoát nước và Công trình đô thị (Điều 16):
  • Xây dựng đề án quản lý bãi rác; lập phương án thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải và khơi thông hệ thống mương cống thoát nước đô thị.
  • Thực hiện giám sát chuyên môn, ký kết hợp đồng dịch vụ thu gom, xử lý chất thải, phế thải xây dựng với các tổ chức, cá nhân có nhu cầu.
  • Thông báo công khai bằng văn bản cho chính quyền địa phương về địa điểm đổ thải, thời gian thu gom rác trong ngày và vị trí đặt các thùng rác công cộng.
• Ủy ban nhân dân các cấp (Điều 17): Chịu trách nhiệm trực tiếp trong việc quản lý, chỉ đạo và tăng cường thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định về xử lý chất thải, giữ gìn vệ sinh môi trường trong phạm vi địa giới hành chính quản lý.
• Các cơ quan, đoàn thể (Điều 18): Gương mẫu thực hiện giữ gìn vệ sinh tại trụ sở làm việc; tích cực tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân.
• Nghĩa vụ đóng góp tài chính (Điều 19): Các tổ chức, cá nhân và hộ gia đình hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn tỉnh Cà Mau có nghĩa vụ nộp phí vệ sinh đầy đủ và đúng hạn theo quy định của pháp luật.

- Khen thưởng, xử lý vi phạm và điều khoản thi hành (Chương V & Chương VI: Điều 20 - Điều 22)

• Khen thưởng (Điều 20): Tổ chức, cá nhân có thành tích xuất sắc, đóng góp tích cực vào công tác xử lý chất thải và bảo vệ vệ sinh môi trường sẽ được xem xét khen thưởng theo quy định nhà nước.
• Xử lý vi phạm (Điều 21): Mọi hành vi vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường và giữ gìn vệ sinh đô thị sẽ bị xử lý hành chính nghiêm minh tùy theo tính chất, mức độ vi phạm theo đúng quy định pháp luật.
• Tổ chức thực hiện (Điều 22): Các Sở, ban, ngành cấp tỉnh và UBND các huyện, thành phố Cà Mau căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ được giao để chỉ đạo, hướng dẫn và đôn đốc thực hiện nghiêm túc Quy định này.