Quyết định số 05/2009/QĐ-UBND do Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng ban hành quy định chi tiết về mức thu, chế độ quản lý và sử dụng lệ phí đăng ký cư trú cũng như lệ phí cấp chứng minh nhân dân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Cư trú và các văn bản hướng dẫn liên quan tại địa phương.

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng nộp lệ phí

Quyết định áp dụng đối với các hoạt động đăng ký cư trú và cấp chứng minh nhân dân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng. Đối tượng nộp lệ phí được quy định cụ thể như sau:

• Lệ phí đăng ký cư trú: Áp dụng đối với mọi công dân được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết đăng ký cư trú theo quy định của pháp luật về cư trú.
• Lệ phí cấp chứng minh nhân dân: Áp dụng đối với tất cả công dân được cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện việc cấp đổi hoặc cấp lại chứng minh nhân dân.

2. Quy định về các trường hợp miễn và không thu lệ phí

Quyết định phân định rõ ràng giữa hai nhóm đối tượng: đối tượng được miễn thu lệ phí và đối tượng không thuộc diện thu lệ phí, cụ thể:

Trường hợp được miễn thu lệ phí:

• Về lệ phí đăng ký cư trú: Miễn thu đối với các trường hợp trước đây chưa được cấp sổ hộ khẩu do không xác định được nơi đăng ký thường trú hoặc đã đăng ký thường trú nhưng chưa được cấp sổ hộ khẩu, nay được cấp sổ hộ khẩu mới theo quy định của Luật Cư trú; chuyển nơi đăng ký thường trú ra ngoài phạm vi quận, huyện và được cấp sổ hộ khẩu mới (trừ trường hợp chuyển cả hộ gia đình); tách sổ hộ khẩu; các trường hợp thay đổi do di dời, giải tỏa, thay đổi địa giới hành chính, tên đường phố, số nhà theo chủ trương của Nhà nước.
• Về lệ phí cấp chứng minh nhân dân: Miễn thu đối với trường hợp cấp mới chứng minh nhân dân (cấp lần đầu) và cấp đổi chứng minh nhân dân do chứng minh nhân dân hết thời hạn sử dụng (quá 15 năm kể từ ngày cấp).

Trường hợp không thu lệ phí:

• Về lệ phí đăng ký cư trú: Không thu lệ phí đối với các đối tượng là bố, mẹ, vợ, chồng, con dưới 18 tuổi của liệt sỹ; thương binh và con dưới 18 tuổi của thương binh; bà mẹ Việt Nam anh hùng; các hộ gia đình thuộc diện xóa đói giảm nghèo.
• Về lệ phí cấp chứng minh nhân dân: Không thu lệ phí cấp chứng minh nhân dân đối với bố, mẹ, vợ, chồng, con dưới 18 tuổi của liệt sỹ; thương binh và con dưới 18 tuổi của thương binh.

3. Mức thu và thẩm quyền của cơ quan thu lệ phí

Mức thu lệ phí cụ thể được thực hiện theo Phụ lục 1 và Phụ lục 2 ban hành kèm theo Quyết định này. Thẩm quyền thu lệ phí được phân cấp rõ ràng cho các cơ quan công an các cấp:

• Đối với lệ phí đăng ký cư trú: Công an phường, xã thực hiện thu đối với hoạt động đăng ký tạm trú. Công an quận, huyện thực hiện thu đối với hoạt động đăng ký thường trú.
• Đối với lệ phí cấp chứng minh nhân dân: Thẩm quyền thu thuộc về Công an quận, huyện và Công an thành phố Đà Nẵng.

4. Nguyên tắc quản lý và sử dụng nguồn lệ phí thu được

Công tác quản lý, sử dụng và phân bổ nguồn thu lệ phí được quy định chặt chẽ nhằm bảo đảm kinh phí hoạt động cho cơ quan thu và đóng góp vào ngân sách nhà nước:

• Chứng từ và quyết toán: Đơn vị thu lệ phí phải sử dụng biên lai thu do cơ quan Thuế phát hành. Việc thu, nộp và báo cáo quyết toán lệ phí phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định tại Thông tư số 63/2002/TT-BTC, Thông tư số 45/2006/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện các quy định của pháp luật về phí, lệ phí và Thông tư số 60/2007/TT-BTC hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Quản lý Thuế cùng Nghị định số 85/2007/NĐ-CP.
• Tỷ lệ trích để lại cho cơ quan thu (70%): Cơ quan trực tiếp thu lệ phí được trích để lại 70% trên tổng số tiền lệ phí thu được để trang trải các chi phí phục vụ trực tiếp cho công tác thu. Giám đốc Công an thành phố Đà Nẵng có trách nhiệm xác định tỷ lệ phân bổ cụ thể từ nguồn 70% này cho công an các quận, huyện, phường, xã nhằm bảo đảm đủ chi phí hoạt động. Số tiền còn lại sau phân bổ sẽ được nộp về Công an thành phố để quản lý, điều hòa cho các đơn vị thiếu hụt nguồn thu và chi cho công tác quản lý cư trú, cấp chứng minh nhân dân.
• Tỷ lệ nộp ngân sách nhà nước (30%): 30% tổng số thu lệ phí còn lại phải được nộp vào ngân sách nhà nước và thực hiện điều tiết toàn bộ cho ngân sách các cấp tương ứng theo quy định hiện hành.

5. Tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành

Quyết định cũng xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan liên quan trong việc triển khai thực hiện:

• Sở Tài chính: Chịu trách nhiệm chủ trì tổ chức triển khai, hướng dẫn, kiểm tra và đôn đốc việc thực hiện toàn bộ nội dung của Quyết định này trên địa bàn thành phố.
• Hiệu lực thi hành: Quyết định này có hiệu lực thi hành sau 10 ngày kể từ ngày ký ban hành.
• Trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố, Giám đốc Sở Tài chính, Giám đốc Công an thành phố, Cục trưởng Cục Thuế thành phố, Giám đốc Kho bạc Nhà nước Đà Nẵng, Thủ trưởng các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân thành phố, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các quận, huyện, phường, xã và các tổ chức, cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành quyết định này.