Năm 1993, Ủy ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành Quyết định số 1282/QĐ-UB-NC về việc thành lập Sở Du lịch thành phố Hồ Chí Minh. Đây là văn bản pháp lý quan trọng đánh dấu sự hình thành của một cơ quan chuyên môn chuyên trách, giúp Ủy ban nhân dân thành phố thực hiện chức năng quản lý nhà nước đối với các hoạt động du lịch và dịch vụ du lịch trên địa bàn trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển dịch mạnh mẽ.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Quyết định này áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước tại thành phố Hồ Chí Minh, Sở Thương mại, Sở Du lịch mới thành lập, các Sở, ban, ngành, Ủy ban nhân dân các quận, huyện, cùng toàn bộ các doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp và cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế hoạt động trong lĩnh vực du lịch và dịch vụ du lịch trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh.

Vị trí, chức năng và tư cách pháp lý của Sở Du lịch

• Sở Du lịch thành phố Hồ Chí Minh là cơ quan chuyên môn trực thuộc Ủy ban nhân dân thành phố, có chức năng tham mưu và giúp Ủy ban nhân dân thành phố thực hiện quản lý Nhà nước đối với mọi hoạt động du lịch và dịch vụ du lịch của tất cả các thành phần kinh tế trên địa bàn.
• Sở chịu sự quản lý toàn diện, trực tiếp từ Ủy ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh, đồng thời chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra về mặt chuyên môn nghiệp vụ từ Tổng cục Du lịch.
• Về tư cách pháp lý, Sở Du lịch có tư cách pháp nhân đầy đủ, có con dấu riêng, được cấp kinh phí hoạt động từ ngân sách và được phép mở tài khoản tại ngân hàng để giao dịch theo quy định của pháp luật.

Nhiệm vụ và quyền hạn của Sở Du lịch

Sở Du lịch thành phố Hồ Chí Minh được giao thực hiện các nhóm nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể sau:

• Công tác quy hoạch và kế hoạch: Chủ trì xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành du lịch trên địa bàn thành phố; phối hợp với các địa phương khác thiết lập các tuyến, điểm du lịch liên vùng phù hợp với quy hoạch chung của cả nước; hướng dẫn tổ chức thực hiện quy hoạch đã được phê duyệt; tổng hợp và báo cáo tình hình hoạt động của các doanh nghiệp, đơn vị du lịch lên Ủy ban nhân dân thành phố và Tổng cục Du lịch.
• Quản lý và kiểm tra thực hiện chính sách pháp luật: Hướng dẫn, kiểm tra việc chấp hành pháp luật, chính sách về du lịch; nghiên cứu thực tiễn để đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định quản lý ngành phù hợp với cơ chế mới; chỉ đạo các đơn vị kinh doanh du lịch thực hiện đúng quyền tự chủ kinh doanh, tự chủ tài chính, nghĩa vụ nộp ngân sách, chế độ kế toán, thống kê, bảo vệ môi trường và bảo đảm chất lượng dịch vụ, vệ sinh an toàn thực phẩm.
• Hỗ trợ thông tin và khoa học kỹ thuật: Cung cấp thông tin kinh tế, kỹ thuật chuyên ngành; hướng dẫn ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào hoạt động kinh doanh du lịch nhằm nâng cao năng suất và chất lượng dịch vụ.
• Phối hợp quản lý doanh nghiệp và đầu tư: Phối hợp với các cơ quan chức năng tham mưu cho Ủy ban nhân dân thành phố quyết định thành lập hoặc giải thể các loại hình doanh nghiệp du lịch (doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần) và các cơ sở lưu trú; tham gia ý kiến thẩm định các dự án liên doanh đầu tư với nước ngoài trong lĩnh vực du lịch, khách sạn trên địa bàn.
• Đào tạo nguồn nhân lực: Tổ chức và chỉ đạo công tác đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ quản lý, kỹ năng kinh doanh du lịch cho đội ngũ cán bộ, viên chức trong ngành theo kế hoạch được giao.
• Phối hợp liên ngành: Chủ trì phối hợp hoạt động giữa các Sở, ban, ngành liên quan nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong công tác quản lý nhà nước về du lịch.
• Thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm: Thực hiện thanh tra chuyên ngành hoặc phối hợp kiểm tra các hoạt động kinh doanh du lịch, dịch vụ du lịch của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước trên địa bàn; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật theo thẩm quyền.

Cơ cấu tổ chức và nguyên tắc hoạt động

• Sở Du lịch thành phố Hồ Chí Minh hoạt động theo chế độ thủ trưởng. Bộ máy lãnh đạo gồm có 01 Giám đốc và một số Phó Giám đốc giúp việc.
• Giám đốc Sở là người đứng đầu, chịu trách nhiệm cao nhất trước Ủy ban nhân dân thành phố và Tổng cục Du lịch về toàn bộ hoạt động của Sở cũng như hoạt động công vụ của các Phó Giám đốc.
• Các Phó Giám đốc thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Giám đốc và chịu trách nhiệm trước Giám đốc về lĩnh vực được giao.
• Bộ máy cơ quan Sở được thiết kế theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Giám đốc Sở có trách nhiệm xây dựng Quy chế tổ chức và hoạt động cụ thể của Sở để trình Ủy ban nhân dân thành phố phê duyệt.

Điều khoản chuyển tiếp và tổ chức thực hiện

• Quyết định thực hiện việc chuyển giao nguyên trạng chức năng, nhiệm vụ quản lý Nhà nước về du lịch và dịch vụ du lịch từ Sở Thương mại sang Sở Du lịch.
• Chuyển giao toàn bộ bộ phận tổ chức cán bộ, bao gồm cả hồ sơ, tài liệu liên quan đến công tác quản lý du lịch từ Sở Thương mại về Sở Du lịch để bảo đảm tính liên tục trong quản lý.
• Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố, Trưởng Ban Tổ chức chánh quyền thành phố, Giám đốc Sở Du lịch, Giám đốc Sở Thương mại, Thủ trưởng các Sở, ban, ngành liên quan và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các quận, huyện chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này.