Tóm tắt Quyết định 39/2018/QĐ-TTg sửa đổi Quyết định 37/2011/QĐ-TTg về cơ chế hỗ trợ phát triển dự án điện gió tại Việt Nam

Quyết định số 39/2018/QĐ-TTg do Thủ tướng Chính phủ ban hành là một văn bản pháp lý quan trọng, sửa đổi và bổ sung nhiều điều khoản cốt lõi của Quyết định số 37/2011/QĐ-TTg nhằm thúc đẩy và hỗ trợ mạnh mẽ hơn cho việc phát triển các dự án điện gió tại Việt Nam. Dưới đây là nội dung tóm tắt chi tiết và chuyên sâu về các chính sách mới được ban hành.

1. Bổ sung các định nghĩa pháp lý và kỹ thuật mới

Quyết định bổ sung 3 khái niệm quan trọng vào Điều 2 của Quyết định 37/2011/QĐ-TTg để làm cơ sở phân loại dự án và xác định thời điểm tính giá điện:

• Dự án điện gió trong đất liền: Là các dự án điện gió nối lưới có tuabin điện gió được xây dựng và vận hành trên đất liền và vùng đất ven biển có ranh giới ngoài là đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm (chu kỳ 18,6 năm).
• Dự án điện gió trên biển: Là các dự án điện gió nối lưới có tuabin điện gió được xây dựng và vận hành nằm ngoài đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm (chu kỳ 18,6 năm) ra ngoài khơi.
• Ngày vận hành thương mại (COD): Là ngày một phần hoặc toàn bộ nhà máy điện gió nối lưới sẵn sàng bán điện cho Bên mua điện và phải thỏa mãn đồng thời 3 điều kiện: Hoàn thành các thử nghiệm ban đầu đối với nhà máy và trang thiết bị đấu nối; Được cấp giấy phép hoạt động điện lực trong lĩnh vực phát điện; Bên bán điện và Bên mua điện thực hiện chốt chỉ số công tơ để bắt đầu thanh toán.

2. Quy định về đầu tư và điều kiện khởi công xây dựng công trình

Nhằm nâng cao tính khả thi và quản lý chặt chẽ quá trình đầu tư, các quy định về xây dựng được sửa đổi như sau:

• Đầu tư xây dựng: Việc đầu tư xây dựng dự án điện gió phải phù hợp với quy hoạch phát triển điện lực được cấp có thẩm quyền phê duyệt và thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý đầu tư xây dựng công trình.
• Điều kiện khởi công nghiêm ngặt: Chủ đầu tư chỉ được phép khởi công xây dựng công trình điện gió khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện khởi công theo quy định của pháp luật về xây dựng, đồng thời phải có: Hợp đồng mua bán điện (PPA) đã ký với Bên mua điện; Thỏa thuận đấu nối với Đơn vị phân phối hoặc Đơn vị truyền tải điện; Báo cáo số liệu đo gió liên tục trong khoảng thời gian ít nhất là 12 tháng.

3. Cơ chế giá mua điện gió mới (Giá FIT ưu đãi)

Đây là nội dung quan trọng nhất của Quyết định 39/2018/QĐ-TTg, quy định mức giá mua điện ưu đãi (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng) được điều chỉnh theo biến động của tỷ giá đồng/USD, cụ thể:

• Đối với dự án điện gió trong đất liền: Giá mua điện tại điểm giao nhận điện là 1.928 đồng/kWh (tương đương 8,5 UScents/kWh, tính theo tỷ giá trung tâm do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố ngày 30 tháng 8 năm 2018 là 22.683 đồng/USD).
• Đối với dự án điện gió trên biển: Giá mua điện tại điểm giao nhận điện là 2.223 đồng/kWh (tương đương 9,8 UScents/kWh, tính theo tỷ giá trung tâm do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố ngày 30 tháng 8 năm 2018 là 22.683 đồng/USD).
• Thời hạn áp dụng: Mức giá này được áp dụng cho một phần hoặc toàn bộ nhà máy điện gió nối lưới có ngày vận hành thương mại (COD) trước ngày 01 tháng 11 năm 2021 và được áp dụng trong vòng 20 năm kể từ ngày COD.
• Chính sách chuyển tiếp cho dự án cũ: Các dự án điện gió đã vận hành phát điện trước thời điểm ban hành Quyết định này cũng được áp dụng mức giá mua điện mới kể từ ngày Quyết định này có hiệu lực cho thời gian hoạt động còn lại của Hợp đồng mua bán điện đã ký.
• Tính độc lập của giá điện: Các dự án áp dụng giá mua điện theo quy định này sẽ không được áp dụng cơ chế giá cho sản lượng điện của dự án theo các quy định hiện hành khác. Chi phí mua điện từ các dự án này được tính toán và đưa đầy đủ trong thông số đầu vào của phương án giá bán điện hàng năm của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN).
• Định hướng sau ngày 01/11/2021: Bộ Công Thương có trách nhiệm nghiên cứu, đề xuất và trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định về cơ chế đấu giá phát triển điện gió cũng như giá mua điện gió áp dụng từ ngày 01 tháng 11 năm 2021 trở đi.

4. Chế độ báo cáo và trách nhiệm của các cơ quan quản lý

Quyết định thiết lập chế độ báo cáo rõ ràng nhằm giám sát tiến độ thực hiện các dự án:

• Đối với Chủ đầu tư: Trong vòng 05 ngày làm việc kể từ ngày được cấp Quyết định chủ trương đầu tư hoặc Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, chủ đầu tư phải gửi bản sao đã chứng thực về Bộ Công Thương để theo dõi quản lý.
• Đối với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Hằng năm, trước ngày 15 tháng 01 và ngày 15 tháng 7, UBND các tỉnh có dự án điện gió phải gửi báo cáo định kỳ 6 tháng về hoạt động đăng ký đầu tư và tình hình triển khai thực hiện dự án trên địa bàn về Bộ Công Thương.
• Trách nhiệm của Bộ Công Thương: Rà soát, quy định về quản lý quá trình đầu tư xây dựng các dự án điện gió; đồng thời nghiên cứu, đề xuất trình Thủ tướng Chính phủ quy định về cơ chế khuyến khích phát triển sản xuất thiết bị điện gió trong nước nhằm nâng cao tỷ lệ nội địa hóa.

5. Hiệu lực thi hành và các điều khoản bãi bỏ

• Hiệu lực thi hành: Quyết định 39/2018/QĐ-TTg chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 11 năm 2018.
• Các điều khoản bãi bỏ: Quyết định bãi bỏ hoàn toàn Điều 3, Điều 4, Điều 5, Điều 9 và khoản 2 Điều 16 của Quyết định số 37/2011/QĐ-TTg ngày 29 tháng 6 năm 2011 của Thủ tướng Chính phủ.
• Trách nhiệm thi hành: Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động phát triển điện gió tại Việt Nam chịu trách nhiệm thi hành quyết định này.