Quyết định số 49/2013/QĐ-UBND do Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh ban hành là văn bản pháp lý quan trọng quy định chi tiết về phạm vi bảo vệ các công trình thủy lợi đã được đưa vào khai thác, sử dụng trên địa bàn tỉnh. Văn bản này nhằm thiết lập hành lang an toàn, phục vụ công tác quản lý, vận hành, bảo trì và xử lý sự cố kịp thời, đồng thời phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức, cá nhân liên quan.

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

Quyết định này quy định phạm vi bảo vệ đối với các công trình thủy lợi đã xây dựng và đưa vào khai thác sử dụng trên địa bàn tỉnh Tây Ninh. Đối tượng áp dụng bao gồm tất cả các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến các công trình thủy lợi này. Việc khai thác và bảo vệ công trình phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Pháp lệnh Khai thác và Bảo vệ công trình thủy lợi năm 2001 và Nghị định số 143/2003/NĐ-CP của Chính phủ.

2. Các khái niệm và thuật ngữ pháp lý quan trọng

Để đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng, văn bản đưa ra các định nghĩa cụ thể:

• Công trình thủy lợi: Là công trình thuộc kết cấu hạ tầng nhằm khai thác mặt lợi của nước; phòng, chống tác hại do nước gây ra, bảo vệ môi trường và cân bằng sinh thái, bao gồm: hồ chứa nước, đập, cống, trạm bơm, giếng, đường ống dẫn nước, kênh, công trình trên kênh và bờ bao các loại.
• Phạm vi vùng phụ cận: Là phạm vi giáp công trình thủy lợi được quy định áp dụng đối với từng loại công trình nhằm bảo vệ an toàn cho công trình.
• Kênh chìm: Là kênh có cao trình mực nước thiết kế thấp hơn cao trình mặt đất tự nhiên. Các kênh còn lại được xác định là kênh nổi.
• Lưu lượng: Thể tích nước chảy qua một mặt cắt ướt của dòng chảy trong một đơn vị thời gian (tính bằng m3/giây).

3. Quy định chi tiết về phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi

Phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi bao gồm phần diện tích mà công trình chiếm chỗ và vùng phụ cận. Trong phạm vi vùng phụ cận, việc sử dụng đất phải đảm bảo không gây cản trở cho việc vận hành và bảo đảm an toàn công trình; phải có đường đi lại để quan trắc, theo dõi, quản lý và có mặt bằng để tu bổ, sửa chữa và xử lý khi công trình có sự cố. Khoảng cách vùng phụ cận được phân loại chi tiết như sau:

Đối với đập của các hồ chứa nước (tính từ chân đập trở ra):

• Đập cấp I: Phạm vi vùng phụ cận tối thiểu là 300 m. Trong đó, vùng nghiêm cấm xâm phạm là 100 m sát chân đập; phần diện tích còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập.
• Đập cấp II: Phạm vi vùng phụ cận tối thiểu là 200 m. Trong đó, vùng nghiêm cấm xâm phạm là 50 m sát chân đập; phần diện tích còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập.
• Đập cấp III: Phạm vi vùng phụ cận tối thiểu là 100 m. Trong đó, vùng nghiêm cấm xâm phạm là 40 m sát chân đập; phần diện tích còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập.
• Đập cấp IV: Phạm vi vùng phụ cận tối thiểu là 50 m. Trong đó, vùng nghiêm cấm xâm phạm là 20 m sát chân đập; phần diện tích còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập.
• Đập cấp V: Phạm vi vùng phụ cận tối thiểu là 20 m. Trong đó, vùng nghiêm cấm xâm phạm là 05 m sát chân đập; phần diện tích còn lại được sử dụng cho các mục đích không gây mất an toàn đập.

Đối với hệ thống kênh nổi (tính từ chân mái ngoài của kênh trở ra):

• Kênh nổi có lưu lượng lớn hơn 10 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận bảo vệ là 05 m.
• Kênh nổi có lưu lượng từ 02 m3/s đến 10 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận đối với kênh cấp 1 là 03 m; đối với kênh cấp 2 là 02 m.
• Kênh nổi có lưu lượng nhỏ hơn 02 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận đối với kênh cấp 1 và cấp 2 là 02 m; đối với kênh cấp 3 và cấp 4 là 01 m.

Đối với hệ thống kênh chìm (tưới, tiêu - tính từ mép trong bờ kênh):

• Kênh chìm có lưu lượng lớn hơn 20 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận bảo vệ là 15 m.
• Kênh chìm có lưu lượng từ 10 m3/s đến 20 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận bảo vệ là 10 m.
• Kênh chìm có lưu lượng nhỏ hơn 10 m3/s: Phạm vi vùng phụ cận bảo vệ là 05 m.

4. Phân công trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân

Quyết định quy định rõ vai trò phối hợp và thực thi của các bên liên quan nhằm đảm bảo tính hiệu quả trên thực tế:

• Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: Chủ trì phối hợp với Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã tổ chức tuyên truyền, phổ biến và triển khai rộng rãi các quy định về phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi trên địa bàn tỉnh Tây Ninh.
• Sở Tài nguyên và Môi trường: Chịu trách nhiệm hướng dẫn và tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với các khu vực nằm ngoài phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
• Tổ chức, cá nhân trực tiếp quản lý, khai thác công trình: Có nghĩa vụ tổ chức thực hiện việc cắm mốc chỉ giới xác định phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi trên thực địa theo đúng các thông số kỹ thuật đã được ban hành tại Quyết định này.

5. Hiệu lực thi hành và tổ chức thực hiện

Quyết định số 49/2013/QĐ-UBND chính thức có hiệu lực thi hành sau 10 ngày kể từ ngày ký ban hành. Quyết định này bãi bỏ hoàn toàn Quyết định số 351/QĐ-CT ngày 18 tháng 4 năm 2005 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh về việc ban hành Quy định phạm vi lưu không bảo vệ công trình thủy lợi trên địa bàn tỉnh Tây Ninh.

Các chức danh chịu trách nhiệm thi hành quyết định bao gồm: Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh; Giám đốc các Sở: Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Tài nguyên và Môi trường, Kế hoạch và Đầu tư; Thủ trưởng các sở, ban, ngành cấp tỉnh; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã cùng toàn thể các tổ chức, cá nhân có liên quan trên địa bàn tỉnh Tây Ninh.