Sắc lệnh số 159 do Chủ tịch Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ban hành nhằm đặt ra sự kiểm duyệt đối với các thứ ấn loát phẩm, thiết lập hành lang pháp lý kiểm soát hoạt động xuất bản và thông tin trong giai đoạn đầu của chính quyền cách mạng.
Phạm vi và đối tượng áp dụng
Sắc lệnh áp dụng đối với toàn bộ các hoạt động in ấn, xuất bản, phát hành và lưu hành các loại ấn loát phẩm bao gồm sách, báo, tạp chí, tranh, ảnh, bản đồ, bản nhạc và các tài liệu tương tự trên phạm vi toàn quốc. Đối tượng chịu sự điều chỉnh trực tiếp là các nhà in, nhà xuất bản, tác giả và các cá nhân, tổ chức tham gia vào quá trình sản xuất, phân phối ấn phẩm.
Các nội dung cốt lõi của Sắc lệnh
- Quy định về kiểm duyệt bắt buộc trước khi xuất bản: Tất cả các thứ ấn loát phẩm muốn xuất bản hoặc lưu hành đều phải chịu sự kiểm duyệt trước của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Quy định này nhằm ngăn chặn kịp thời các nội dung có thể gây phương hại đến nền độc lập dân tộc, an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.
- Thẩm quyền và tổ chức kiểm duyệt: Xác định rõ cơ quan có thẩm quyền thực hiện công tác kiểm duyệt từ trung ương đến địa phương. Bộ Nội vụ chịu trách nhiệm tối cao trong việc chỉ đạo và giám sát hoạt động kiểm duyệt, phối hợp cùng các Ủy ban Hành chính địa phương để thực thi chi tiết tại từng địa bàn.
- Thủ tục xin phép và nộp lưu chiểu: Các cá nhân, tổ chức có nhu cầu in ấn phải thực hiện thủ tục nộp bản thảo, tài liệu dự kiến xuất bản lên cơ quan kiểm duyệt để thẩm định. Chỉ sau khi được cấp phép chính thức, ấn phẩm mới được phép đưa vào nhà in và phát hành ra thị trường.
- Chế tài xử lý các hành vi vi phạm: Thiết lập các biện pháp xử phạt nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm như in ấn không phép, lưu hành ấn phẩm lậu hoặc thay đổi nội dung đã được phê duyệt. Các hình thức xử lý bao gồm tịch thu, tiêu hủy ấn phẩm, phạt tiền, đình chỉ hoạt động của nhà in hoặc truy cứu trách nhiệm pháp lý tùy theo mức độ nghiêm trọng của hành vi.
Hiệu lực thi hành
Sắc lệnh có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành. Các quy định trong Sắc lệnh này là cơ sở pháp lý quan trọng để chính quyền cách mạng quản lý chặt chẽ hoạt động thông tin, tuyên truyền, phục vụ đắc lực cho công cuộc kháng chiến và kiến quốc.
SẮC LỆNH
SẮC LỆNH SỐ 159 VỀ ĐẶT RA SỰ KIỂM DUYỆT CÁC THỨ ẤN LOÁT PHẨM CỦA CHỦ TỊCH CHÍNH PHỦ VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HOÀ SỐ 159 NGÀY 20 THÁNG 8 NĂM 1946
Xét tình thế hiện thời,
Sau khi Ban thường trước Quốc hội và Hội đồng Chính phủ đã thoả thuận,
RA SẮC LỆNH:
Sắc lệnh này sẽ áp dụng cho các thứ ấn loát phẩm, sách, tranh vẽ, bản đàn, địa đồ, ảnh, quảng cáo v.v... bất cứ in bằng cách nào (in máy, in gô, in da, in thạch, v.v...) dù để bán hay phát không.
Trước khi ấn hành, các nhà xuất bản, ấn loát hoặc tác giả phải đệ lên sở Kiểm duyệt (cấp ký), giấy khai tuổi, địa chỉ, nghề nghiệp mình, cùng hai bản thảo để kiểm duyệt.
Sở Kiểm duyệt (Cấp ký) sẽ phát biên lai cho người khai.
Sở Kiểm duyệt nên cho in, hay không cho in, cũng phái trả lại một bản thảo và báo tin cho người dùng xin phép in, trong một thời hạn lâu nhất là 30 ngày, kể từ ngày nhận được bản thảo. Đối với những ấn loát phẩm vào trường hợp đặc biệt không thể giả lại trong thời hạn nói trên, sở Kiểm duyệt phải báo trước cho người dùng xin phép biết.
Các ấn loát phẩm được xuất bản và lưu hành, bắt buộc phải in rõ ở trang cuối rằng ấn loát phẩm đã được phép của sở Kiểm duyệt (cấp ký) cho in ngày mấy số mấy. Khi tái bản cũng cần phải đưa kiểm duyệt.
Ấn loát phẩm nào in xong cũng phải đem hai bản lưu trữ ở sở Kiểm duyệt 48 giờ trước khi phát hành.
Về một vài loại ấn loát phẩm do sở Kiểm duyệt kỳ sẽ chỉ định sau, sở Kiểm duyệt kỳ sau khi được thoả hiệp của Uỷ ban hành chính kỳ có thể uỷ quyền cho các Uỷ ban hành chính các tỉnh phụ trách.
Một tác phẩm đã được sở Kiểm duyệt một kỳ cho phép có thể mang in ở một kỳ khác sau khi đã đưa trình giấy phép cho Sở Kiểm duyệt ở kỳ nói sau.
Những ấn loạt phẩm xuất bản và phát hành trái với Điều thứ 1, thứ 3, thứ 4 và thứ 6, sẽ bị tịch thu. Bộ trưởng Bộ Nội vụ có thể ra nghị định cấm lưu hành.
Nếu cứ xuất bản, dù không được phép in, hoặc cứ lưu hành sau khi bị tịch thu hoặc bị cấm, thì người xuất bản, người in và người bán ấn loát phẩm sẽ bị phạt tiền từ 500$ đến 5.000$.
Ngoài sự tịch thu các ấn loát phẩm in trái phép, nhà in, nhà xuất bản và nhà bán ấn loát phẩm có thể bị đóng cửa.
Người đi phát và người tàng trữ ấn loát phẩm đã bị cấm có thể bị phạt tiền từ 100$ đến 1.000$.
Các điều lệ trái với Sắc lệnh này nay bãi bỏ.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ và Bộ trưởng Bộ Tư pháp chiểu Sắc lệnh thi hành.
|
| Huỳnh Thúc Kháng (Đã ký)
|