Thông tư 146/2009/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành hướng dẫn chi tiết về chế độ thu, nộp, quản lý và sử dụng lệ phí giải quyết các việc liên quan đến quốc tịch. Văn bản này áp dụng đối với công dân Việt Nam, người nước ngoài thực hiện các thủ tục về quốc tịch tại Việt Nam và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết hồ sơ quốc tịch.

Đối tượng thu và mức thu lệ phí giải quyết các việc về quốc tịch

Công dân Việt Nam và người nước ngoài khi nộp đơn tại Việt Nam để yêu cầu giải quyết các công việc liên quan đến quốc tịch phải nộp lệ phí bằng Việt Nam đồng (VNĐ) theo các mức cụ thể dưới đây:

• Lệ phí xin nhập quốc tịch Việt Nam: Mức thu là 3.000.000 VNĐ/trường hợp.
• Lệ phí xin trở lại quốc tịch Việt Nam: Mức thu là 2.500.000 VNĐ/trường hợp.
• Lệ phí xin thôi quốc tịch Việt Nam: Mức thu là 2.500.000 VNĐ/trường hợp.

Các đối tượng được miễn lệ phí liên quan đến quốc tịch

Thông tư quy định cụ thể các trường hợp đặc biệt được miễn nộp lệ phí khi thực hiện các thủ tục về quốc tịch bao gồm:

• Người có công lao đặc biệt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xin nhập hoặc xin trở lại quốc tịch Việt Nam. Nhóm này bao gồm người tham gia, hoạt động cách mạng trước Tổng khởi nghĩa ngày 19/8/1945, hoặc các trường hợp khác mà việc nhập, trở lại quốc tịch mang lại lợi ích cho Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
• Người xin nhập hoặc xin trở lại quốc tịch Việt Nam có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, được xác định theo chuẩn nghèo của Thủ tướng Chính phủ và các văn bản hướng dẫn thi hành.
• Người không quốc tịch xin nhập quốc tịch Việt Nam theo quy định tại Điều 22 Luật Quốc tịch Việt Nam.
• Người Lào di cư sang Việt Nam đã được cấp phép cư trú ổn định trước ngày 01/01/2009 theo Quyết định số 206/QĐ-TTg ngày 12/02/2009 của Thủ tướng Chính phủ xin nhập quốc tịch Việt Nam.
• Người Campuchia lánh nạn diệt chủng từ những năm 1978 đến 1983 xin nhập quốc tịch Việt Nam, thuộc đối tượng không có giấy tờ chứng minh quốc tịch gốc và đã từng được đăng ký tại các trại tị nạn ở Việt Nam do Cao uỷ Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) bảo trợ.

Quy định về tổ chức thu, nộp, quản lý và sử dụng lệ phí

Công tác quản lý tài chính đối với nguồn thu lệ phí quốc tịch được thực hiện theo các nguyên tắc sau:

• Cơ quan thu lệ phí: Sở Tư pháp các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương là cơ quan tiếp nhận hồ sơ và thực hiện thu lệ phí khi giải quyết các thủ tục nhập, trở lại, thôi hoặc giữ quốc tịch Việt Nam. Cơ quan thu có trách nhiệm đăng ký, kê khai nộp lệ phí vào ngân sách nhà nước theo đúng quy định pháp luật về quản lý thuế.
• Tỷ lệ phân bổ nguồn thu: Lệ phí thu được là khoản thu thuộc Ngân sách Nhà nước. Cơ quan thu lệ phí được trích để lại 30% tổng số tiền lệ phí thu được để trang trải chi phí cho công tác thẩm tra, xác minh hồ sơ và các chi phí khác phục vụ việc giải quyết hồ sơ. 70% số tiền lệ phí còn lại phải nộp vào Ngân sách Nhà nước theo mục lục ngân sách hiện hành.
• Trường hợp nộp hồ sơ tại nước ngoài: Đối với người nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài nộp đơn tại các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, chế độ thu, nộp, quản lý và sử dụng lệ phí được thực hiện theo hướng dẫn tại Thông tư số 134/2004/TT-BTC (hoặc các văn bản sửa đổi, bổ sung, thay thế nếu có).

Hiệu lực thi hành và tổ chức thực hiện

• Thông tư này có hiệu lực thi hành sau 45 ngày kể từ ngày ký.
• Thông tư này thay thế hoàn toàn Thông tư liên tịch số 08/TTLT/BTC-BTP-BNG ngày 31/12/1998 hướng dẫn mức thu, nộp, quản lý và sử dụng lệ phí giải quyết việc nhập, trở lại, thôi quốc tịch Việt Nam và cấp giấy chứng nhận có quốc tịch Việt Nam, Giấy xác nhận mất quốc tịch Việt Nam.
• Đối với người Lào di cư sang Việt Nam đã được cấp phép cư trú ổn định trước ngày 01/01/2009 có nguyện vọng xin nhập quốc tịch Việt Nam, việc miễn lệ phí được áp dụng kể từ ngày Quyết định số 206/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ có hiệu lực thi hành.
• Các nội dung khác liên quan đến việc thu, nộp, quản lý, sử dụng và công khai chế độ thu lệ phí không hướng dẫn tại Thông tư này sẽ được thực hiện theo các quy định chung của pháp luật về phí, lệ phí và quản lý thuế hiện hành.