TÓM TẮT CHI TIẾT THÔNG TƯ 21/2010/TT-BXD HƯỚNG DẪN CHỨNG NHẬN VÀ CÔNG BỐ HỢP QUY ĐỐI VỚI SẢN PHẨM, HÀNG HÓA VẬT LIỆU XÂY DỰNG

Thông tư 21/2010/TT-BXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản pháp lý quan trọng hướng dẫn chi tiết về hoạt động chứng nhận hợp quy và công bố hợp quy đối với các sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng trong các khâu nhập khẩu, sản xuất, lưu thông trên thị trường và đưa vào sử dụng tại các công trình xây dựng tại Việt Nam. Dưới đây là nội dung tóm tắt chuyên sâu và chi tiết toàn bộ các quy định cốt lõi của Thông tư này.

- Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng (Điều 1 và Điều 2)

• Phạm vi điều chỉnh: Thông tư hướng dẫn việc chứng nhận hợp quy và công bố hợp quy đối với sản phẩm, hàng hoá vật liệu xây dựng trong quá trình nhập khẩu, sản xuất, lưu thông trên thị trường và sử dụng vào các công trình xây dựng. Đối với hoạt động chứng nhận và công bố hợp chuẩn, việc thực hiện sẽ theo hướng dẫn của Bộ Khoa học và Công nghệ.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng trực tiếp đối với tất cả các tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động chứng nhận hợp quy và công bố hợp quy đối với sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng tại Việt Nam.

- Các khái niệm và thuật ngữ cốt lõi (Điều 3)

• Chứng nhận hợp quy: Là hoạt động xác nhận sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tương ứng hoặc tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc áp dụng (trong trường hợp chưa được chuyển đổi thành quy chuẩn kỹ thuật).
• Công bố hợp quy: Là việc tổ chức, cá nhân tự công bố sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng do mình sản xuất, kinh doanh phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc áp dụng.
• Sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng: Bao gồm các loại vật liệu xây dựng có khả năng gây mất an toàn (sản phẩm, hàng hóa nhóm 2) trong quá trình vận chuyển, lưu giữ, sử dụng, tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho con người, công trình và môi trường xung quanh.
• Tổ chức chứng nhận hợp quy: Là đơn vị thực hiện việc đánh giá, xác nhận sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng phù hợp với các yêu cầu của quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc áp dụng.

- Tính chất bắt buộc của chứng nhận và công bố hợp quy (Điều 4)

• Chứng nhận hợp quy và công bố hợp quy là hoạt động bắt buộc đối với các tổ chức, cá nhân sở hữu sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng thuộc đối tượng áp dụng của các quy chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc áp dụng.
• Hoạt động này phải tuân thủ theo "Quy định về chứng nhận hợp chuẩn, chứng nhận hợp quy và công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy" ban hành kèm theo Quyết định số 24/2007/QĐ-BKHCN ngày 28/9/2007 của Bộ Khoa học và Công nghệ và các hướng dẫn cụ thể tại Thông tư này.

- Yêu cầu nghiêm ngặt đối với tổ chức chứng nhận hợp quy (Điều 5)

Để được hoạt động chứng nhận hợp quy trong lĩnh vực vật liệu xây dựng, tổ chức chứng nhận phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Phải sở hữu chứng chỉ hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001 còn hiệu lực và có đủ năng lực hoạt động chứng nhận sản phẩm phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.
• Trường hợp tổ chức có phòng thí nghiệm chuyên ngành xây dựng (LAS-XD) đã được công nhận và có năng lực thí nghiệm phù hợp với yêu cầu của quy chuẩn kỹ thuật thì được xem xét là đáp ứng năng lực hoạt động chứng nhận.
• Phải có tối thiểu 03 chuyên gia đánh giá thuộc biên chế chính thức (là viên chức hoặc người lao động ký hợp đồng lao động có thời hạn từ 12 tháng trở lên hoặc hợp đồng không xác định thời hạn). Các chuyên gia này phải có trình độ từ đại học trở lên, chuyên môn phù hợp với lĩnh vực chứng nhận vật liệu xây dựng và có kinh nghiệm công tác thực tế trong lĩnh vực này từ 03 năm trở lên.

- Quy trình chỉ định và công bố tổ chức chứng nhận hợp quy (Điều 6)

• Thẩm quyền chỉ định: Bộ Xây dựng căn cứ vào sự đáp ứng các yêu cầu về hệ thống quản lý và năng lực phòng thí nghiệm để ra quyết định chỉ định các tổ chức đủ điều kiện thực hiện chứng nhận hợp quy vật liệu xây dựng.
• Công khai thông tin: Bộ Xây dựng và các địa phương có trách nhiệm công bố công khai trên trang thông tin điện tử danh sách các tổ chức và chuyên gia đánh giá được chỉ định, đồng thời công khai danh sách các tổ chức, chuyên gia vi phạm quy định bị xử lý kỷ luật.

- Phân công trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước (Điều 7)

Thông tư phân định rõ ràng vai trò phối hợp và quản lý giữa các đơn vị trực thuộc Bộ Xây dựng và chính quyền địa phương:

• Vụ Khoa học Công nghệ và Môi trường (Bộ Xây dựng): Là cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm hướng dẫn hoạt động chứng nhận hợp quy; rà soát, sửa đổi, bổ sung và xây dựng các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vật liệu xây dựng; kiểm tra, đánh giá năng lực để đề xuất Bộ Xây dựng chỉ định, công bố các tổ chức chứng nhận hợp quy và theo dõi hoạt động của các tổ chức này.
• Vụ Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng): Là cơ quan đầu mối theo dõi, tổng hợp tình hình đăng ký hợp quy tại các tỉnh, thành phố; tổng hợp danh mục sản phẩm đã công bố hợp quy; phối hợp với các cơ quan liên quan tiến hành thanh tra, kiểm tra hoạt động chứng nhận và công bố hợp quy trên phạm vi cả nước.
• Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Chịu trách nhiệm tiếp nhận bản công bố hợp quy của các tổ chức, cá nhân trên địa bàn; quản lý và thanh tra, kiểm tra các hoạt động chứng nhận, công bố hợp quy tại địa phương; định kỳ 06 tháng/lần tổng hợp tình hình báo cáo về Bộ Xây dựng.

- Điều khoản thi hành và hiệu lực pháp lý (Điều 8)

• Hiệu lực thi hành: Thông tư 21/2010/TT-BXD có hiệu lực thi hành sau 45 ngày kể từ ngày ký ban hành.
• Giải quyết vướng mắc: Trong quá trình triển khai thực hiện, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, các cơ quan, tổ chức, cá nhân cần kịp thời phản ánh về Bộ Xây dựng để nghiên cứu, xem xét điều chỉnh hoặc bổ sung cho phù hợp.