Thông tư 42-TTg được ban hành năm 1957 bởi Thủ tướng Chính phủ, hướng dẫn chi tiết về việc quản lý và sử dụng nguồn dự bị phí thuộc tổng dự toán Trung ương. Đây là văn bản pháp lý quan trọng trong thời kỳ đầu xây dựng hệ thống quản lý tài chính công, nhằm đảm bảo việc sử dụng ngân sách dự phòng của Nhà nước được thực hiện đúng mục đích, tiết kiệm và hiệu quả.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Thông tư áp dụng đối với các Bộ, cơ quan ngang Bộ, các cơ quan trực thuộc Trung ương và các đơn vị thụ hưởng ngân sách nhà nước có nhu cầu sử dụng nguồn dự bị phí (nguồn kinh phí dự phòng) thuộc tổng dự toán ngân sách Trung ương.

Các nội dung cốt lõi về quản lý và sử dụng dự bị phí

- Nguyên tắc sử dụng dự bị phí của tổng dự toán Trung ương

• Nguồn dự bị phí chỉ được sử dụng để giải quyết các nhu cầu chi tiêu đột xuất, cấp bách phát sinh trong năm ngân sách mà không thể trì hoãn được, hoặc các nhiệm vụ quan trọng chưa được dự kiến trước trong dự toán đầu năm.
• Tuyệt đối không được tự ý sử dụng dự bị phí cho các khoản chi tiêu thường xuyên đã có trong định mức hoặc các dự án chưa được phê duyệt chủ trương đầu tư.
• Việc sử dụng dự bị phí phải đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm, có trọng tâm, trọng điểm và tránh lãng phí ngân sách nhà nước.

- Thẩm quyền và quy trình xét duyệt cấp phát dự bị phí

• Thủ tướng Chính phủ là cơ quan có thẩm quyền cao nhất quyết định việc trích dùng dự bị phí của tổng dự toán Trung ương cho các nhu cầu chi tiêu lớn hoặc quan trọng.
• Bộ Tài chính có trách nhiệm thẩm định các yêu cầu xin cấp dự bị phí từ các Bộ, ngành, cơ quan Trung ương, sau đó tổng hợp và trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
• Đối với các khoản chi nhỏ, khẩn cấp trong phạm vi hạn mức được phân cấp, Bộ Tài chính có thể chủ động giải quyết và báo cáo Thủ tướng Chính phủ sau.

- Thủ tục lập dự toán và quyết toán nguồn dự bị phí

• Các cơ quan, đơn vị khi có nhu cầu sử dụng dự bị phí phải lập tờ trình nêu rõ lý do, sự cần thiết, kèm theo bảng dự toán chi tiết gửi về Bộ Tài chính.
• Sau khi được phê duyệt, việc cấp phát kinh phí sẽ được thực hiện theo tiến độ công việc và phải được quản lý, hạch toán riêng biệt.
• Khi kết thúc nhiệm vụ hoặc kết thúc năm tài chính, các đơn vị sử dụng dự bị phí phải thực hiện quyết toán chi tiết, báo cáo rõ ràng về hiệu quả sử dụng nguồn vốn này gửi Bộ Tài chính để tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Hiệu lực thi hành

Thông tư 42-TTg năm 1957 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành. Các quy định trước đây trái với Thông tư này đều bãi bỏ. Các Bộ, ngành và cơ quan Trung ương có trách nhiệm thi hành nghiêm túc các hướng dẫn tại văn bản này.