Thông tư 44/2010/TT-BYT do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành là văn bản pháp lý quan trọng nhằm thiết lập hệ thống Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với các loại phụ gia thực phẩm lưu thông và sử dụng tại Việt Nam. Việc ban hành thông tư này nhằm mục đích chuẩn hóa các tiêu chuẩn kỹ thuật, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng trước các nguy cơ từ việc sử dụng phụ gia thực phẩm không đúng quy cách.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của Thông tư

Thông tư này áp dụng đối với mọi hoạt động liên quan đến sản xuất, chế biến, kinh doanh, nhập khẩu và sử dụng các nhóm phụ gia thực phẩm được quy định trong danh mục quy chuẩn kèm theo. Đối tượng chịu sự điều chỉnh trực tiếp bao gồm các cơ quan quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, các đơn vị trực thuộc Bộ Y tế, Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, cùng toàn bộ các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thực phẩm và phụ gia thực phẩm tại Việt Nam.

Nội dung cốt lõi của các Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia được ban hành

Thông tư 44/2010/TT-BYT ban hành kèm theo 06 Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) điều chỉnh chi tiết các nhóm phụ gia thực phẩm cụ thể sau đây:

• QCVN 4-12:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất bảo quản. Quy chuẩn này quy định các giới hạn an toàn, tiêu chuẩn kỹ thuật và phương pháp kiểm nghiệm đối với các chất được sử dụng để ức chế, làm chậm hoặc ngăn ngừa quá trình lên men, axit hóa hoặc các hư hỏng khác của thực phẩm do vi sinh vật gây ra.
• QCVN 4-13:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất ổn định. Quy chuẩn tập trung vào các tiêu chuẩn kỹ thuật dành cho các chất giúp duy trì sự phân tán đồng đều của hai hay nhiều dung dịch không đồng tan trong thực phẩm, giữ cho cấu trúc thực phẩm được ổn định trong suốt quá trình lưu thông.
• QCVN 4-14:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất tạo phức kim loại. Quy chuẩn quy định các yêu cầu chất lượng đối với các chất có khả năng phản ứng và tạo phức với các ion kim loại, giúp ngăn chặn các phản ứng xúc tác có hại làm biến đổi màu sắc, mùi vị hoặc làm giảm chất lượng dinh dưỡng của thực phẩm.
• QCVN 4-15:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất xử lý bột. Quy chuẩn này áp dụng cho các chất được thêm vào bột mì hoặc bột nhào để cải thiện tính chất nướng, tăng độ đàn hồi hoặc làm trắng bột trong quá trình chế biến thực phẩm.
• QCVN 4-16:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất chất độn. Quy chuẩn quy định các tiêu chuẩn đối với các chất được thêm vào thực phẩm nhằm tăng thể tích hoặc khối lượng của sản phẩm mà không làm thay đổi đáng kể giá trị năng lượng hay cấu trúc cơ bản của thực phẩm.
• QCVN 4-17:2010/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phụ gia thực phẩm - Chất khí đẩy. Quy chuẩn này điều chỉnh các tiêu chuẩn kỹ thuật đối với các loại khí (khác với không khí thông thường) được sử dụng để đẩy thực phẩm ra khỏi bao bì chứa hoặc hỗ trợ quá trình đóng gói bảo quản.

Trách nhiệm thi hành và tổ chức thực hiện

Để đảm bảo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia được thực thi nghiêm túc và hiệu quả, Thông tư phân định rõ trách nhiệm của các bên liên quan:

• Cục trưởng Cục An toàn vệ sinh thực phẩm có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng tổ chức triển khai, hướng dẫn và giám sát việc thực hiện các quy chuẩn kỹ thuật ban hành kèm theo Thông tư này trên phạm vi toàn quốc.
• Thủ trưởng các đơn vị thuộc Bộ Y tế, các đơn vị trực thuộc Bộ Y tế và Giám đốc Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có trách nhiệm chỉ đạo, kiểm tra và đôn đốc việc thực hiện quy chuẩn trong phạm vi địa bàn và lĩnh vực được phân công quản lý.
• Các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu phụ gia thực phẩm có trách nhiệm công bố hợp quy và bảo đảm sản phẩm của mình hoàn toàn phù hợp với các yêu cầu kỹ thuật được quy định tại các quy chuẩn tương ứng.

Hiệu lực thi hành của văn bản

Thông tư 44/2010/TT-BYT chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2011. Kể từ ngày này, các tổ chức, cá nhân liên quan phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định kỹ thuật được ban hành kèm theo Thông tư nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người tiêu dùng.