Văn bản pháp luật

Giới thiệu chung về TCVN 2095:1993

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2095:1993 về Sơn - Phương pháp xác định độ phủ do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành. Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia quy định phương pháp xác định độ phủ của các loại sơn và màng sơn khô trên bề mặt vật liệu, giúp đánh giá hiệu quả sử dụng và chất lượng của sản phẩm sơn trong thực tế.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại sơn đục, sơn lót, sơn phủ và các chất phủ bề mặt tương tự nhằm xác định khả năng che phủ màu sắc của bề mặt nền.
Độ phủ được định nghĩa là khả năng của màng sơn che lấp hoàn toàn màu sắc hoặc sự tương phản màu sắc của bề mặt được phủ, được biểu thị bằng lượng sơn tiêu hao trên một đơn vị diện tích (g/m²).

- Thiết bị, dụng cụ và vật liệu thử nghiệm

Tấm kính phẳng hoặc tấm nền có độ tương phản đen trắng tiêu chuẩn để làm bề mặt thử nghiệm phủ sơn.
Dụng cụ gạt sơn hoặc thước gạt màng sơn chuyên dụng để tạo ra màng sơn có độ dày đồng đều và xác định.
Cân phân tích có độ chính xác cao (sai số không quá 0,001g) để cân khối lượng tấm mẫu trước và sau khi phủ sơn.
Tủ sấy hoặc thiết bị sấy mẫu có khả năng điều chỉnh nhiệt độ theo yêu cầu kỹ thuật của từng loại sơn cụ thể.

- Quy trình chuẩn bị mẫu và tiến hành thử nghiệm

Chuẩn bị bề mặt tấm mẫu thử nghiệm sạch sẽ, khô ráo, không bám bụi bẩn, dầu mỡ hoặc các tạp chất khác có thể ảnh hưởng đến độ bám dính của sơn.
Tiến hành cân khối lượng của tấm mẫu sạch trước khi phủ sơn để xác định khối lượng ban đầu.
Sử dụng dụng cụ gạt sơn để phủ một lớp sơn đều lên bề mặt tấm mẫu với độ dày xác định, đảm bảo màng sơn không bị bọt khí hoặc gợn sóng.
Để màng sơn khô tự nhiên hoặc tiến hành sấy khô trong tủ sấy theo đúng thời gian và nhiệt độ quy định trong tiêu chuẩn kỹ thuật của sản phẩm sơn cần thử nghiệm.
Sau khi màng sơn đã khô hoàn toàn và nguội về nhiệt độ phòng, tiến hành cân lại khối lượng của tấm mẫu đã phủ sơn.

- Phương pháp tính toán và biểu thị kết quả

Độ phủ của sơn (D) được tính bằng gam trên mét vuông (g/m²) theo công thức dựa trên hiệu số khối lượng của tấm mẫu sau khi phủ sơn và trước khi phủ sơn, chia cho diện tích bề mặt được phủ sơn thực tế.
Kết quả thử nghiệm là giá trị trung bình cộng của ít nhất ba lần xác định song song trên các tấm mẫu khác nhau, với độ lệch kết quả giữa các lần đo không vượt quá giới hạn cho phép quy định trong tiêu chuẩn.
Báo cáo thử nghiệm phải ghi rõ các thông tin về mẫu sơn, điều kiện sấy khô, độ dày màng sơn khô và kết quả độ phủ tính toán được.

TIÊU CHUẨN VIỆT NAM

TCVN 2095 - 1993

SƠN – PHƯƠNG PHÁP XÁC ĐỊNH ĐỘ PHỦ

Paints – Method for the determination of hiding power

Lời nói đầu

TCVN 2095 - 1993 thay thế TCVN 2095-77

TCVN 2095 - 1993 do Công ty sơn, mực in tổng hợp Hà Nội, Bộ công nghiệp nặng biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng đề nghị và Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường ban hành.

SƠN – PHƯƠNG PHÁP XÁC ĐỊNH ĐỘ PHỦ

Paints – Method for the determination of hiding power

Tiêu chuẩn này áp dụng cho các loại sơn và quy định các phương pháp xác định độ phủ.

Phương pháp sử dụng ô bàn cờ đen trắng.

Phương pháp xác định trên tấm kính.

1 Định nghĩa

Độ phủ của một loại sơn, tính bằng g/m², là khối lượng sơn cần thiết tính bằng g khi phủ đều trên nền mầu đen trắng có diện tích 1 m² sẽ che phủ hết hay làm mất tính nghịch đổi mầu đen trắng của nền đó.

Để tránh các sai số lớn giữa các phòng thí nghiệm khác nhau tiêu chuẩn này quy định khối lượng sơn được cân khi màng sơn đã đạt độ khô cấp 1 và xác định điểm phủ hết nền của sơn khi vừa gia công xong.

2 Dụng cụ

Tấm kính 1, có chiều dầy 1,5 – 2 mm, rộng 90 mm và dài 120 mm

Tấm bàn cờ (xem hình 1) gồm mảnh giấy in typô có kích thước 90 x 120 mm được in thành các ô đen trắng xen kẽ như bàn cờ. Kích thước mỗi ô là 30 x 30 mm. Mảnh giấy này được dán lên một tấm thủy tinh có kích thước 90 x 120 mm. Hệ số chiếu sáng của các ô trắng phải nằm trong khoảng 0,80 – 0,85 và các ô đen không quá 0,05 so với hệ số chuẩn 1.

Tấm kính 2 không mầu, kích thước 100 x 300 mm, dầy khoảng 2 – 2,5 mm, một mặt được sơn ba vạch đen trắng – đen (xem hình 2) với độ dài là 250 mm, rộng 15 mm. Sơn các vạch này đều làm từ sơn gốc dầu, vạch trắng từ bột kẽm oxit và vạch đen từ muội than đen.

Cân phân tích có độ chính xác đến 0,001 g

Chổi lông mềm hoặc máy phun sơn để sơn được những lớp sơn có chiều dầy không quá 20 mm lên tấm kính.

3 Tiến hành thử

3.1 Xác định độ phủ bằng ô bàn cờ đen trắng.

3.1.1 Cân tấm kính 1 với sai số không quá 0,002g và quét (hoặc phun) lên tấm kính này một lớp sơn cần kiểm tra.

3.1.2 Quan sát ở ánh sáng thường, qua tấm kính xem có thấy được các ô vuông đen, trắng của ô bàn cờ nằm ở mặt kia của tấm kính mẫu.

Nếu vẫn thấy các ô vuông thì quét các lớp sơn tiếp theo cho đến khi quan sát thấy mất hẳn các ranh giới giữa các ô đen trắng.

3.1.3 Để tấm kính mẫu đã sơn khô đến độ khô cấp 1 thì cân tấm kính mẫu này trên cân phân tích với sai số không quá 0,002g.

Chú thích: Các điều kiện cần để gia công sơn, điều kiện khô hoặc sấy, thời gian để khô phải được thực hiện theo các tài liệu kỹ thuật áp dụng riêng cho từng chủng loại sơn cần thử.

3.1.4 Tính kết quả

Độ phủ của sơn (D) được tính bằng g/m² theo công thức:

D =

Trong đó:

m_o-Khối lượng của tấm kính khi chưa được quét sơn, tính bằng g.

m₁ – Khối lượng của tấm kính khi màng sơn đạt độ khô cấp 1, tính bằng g;

S – Diện tích tấm kính 1 đã được phủ sơn, tính bằng mm².

3.2 Xác định độ phủ trên tấm kính sơn ba vạch đen trắng.

Dùng chổi lông quét sơn cần thử lên tấm kính 2 đã được cân trước với độ chính xác 0,002g có vạch sơn đen – trắng.

Quét sơn thành một diện tích có kích thước 100 x 250 mm và chừa lại diện tích 50 x 100 mm để cầm tấm kính khi thử.

Cầm tấm kính bằng tay trái, dùng chổi lông quét dọc theo tấm kính, sau đó quét theo chiều ngang. Cứ quét tiếp sơn cho tới khi đặt lên tờ giấy trắng mà không nhìn thấy ba vạch sơn trắng – đen – trắng, ở mặt sau thì dùng lại và để sơn khô đến độ khô cấp 1.

Căn cứ vào hiệu số khối lượng của tấm kính trước và sau khi quét sơn để tính khối lượng sơn cần phủ trên kính. Cân tấm kính với độ chính xác đến 0,002g.

Độ phủ của sơn (D) được tính bằng g/m2 theo công thức:

D =