Năm 1993, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 18-TTg/CT về công tác tổ chức tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm chấn chỉnh, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy hành chính nhà nước trong việc tiếp xúc, lắng nghe và giải quyết các nguyện vọng, khiếu nại, tố cáo chính đáng của nhân dân.
Phạm vi và đối tượng áp dụng: Chỉ thị áp dụng đối với tất cả các cơ quan hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương, các tổ chức, cá nhân có thẩm quyền trong bộ máy nhà nước. Đối tượng chịu sự tác động trực tiếp là công dân thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo và các cán bộ, công chức được giao nhiệm vụ tiếp dân, giải quyết khiếu kiện.
Dưới đây là nội dung chi tiết các quy định cốt lõi từ Điều 1 đến Điều 4 của Chỉ thị:
- Tổ chức và chấn chỉnh công tác tiếp công dân (Điều 1)
- Yêu cầu Thủ trưởng các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp phải trực tiếp chỉ đạo, củng cố và chấn chỉnh công tác tiếp công dân tại cơ quan, địa phương mình.
- Bố trí địa điểm tiếp dân thuận lợi, lịch sự; phân công cán bộ có phẩm chất đạo đức tốt, có năng lực chuyên môn và am hiểu pháp luật để làm nhiệm vụ tiếp công dân thường xuyên.
- Thủ trưởng cơ quan phải dành thời gian thích đáng để trực tiếp tiếp công dân theo định kỳ, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng và trực tiếp chỉ đạo giải quyết các vụ việc phức tạp.
- Trách nhiệm giải quyết khiếu nại, tố cáo đúng thẩm quyền và thời hạn (Điều 2)
- Xác định rõ trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu cơ quan hành chính trong việc tiếp nhận, thụ lý và giải quyết khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền.
- Nghiêm cấm hành vi đùn đẩy trách nhiệm lên cấp trên hoặc chuyển đơn thư lòng vòng giữa các cơ quan, gây phiền hà và kéo dài thời gian chờ đợi của công dân.
- Quá trình giải quyết phải đảm bảo tính khách quan, dân chủ, công khai và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về thời hạn giải quyết theo quy định của pháp luật.
- Tăng cường phối hợp và thực hiện chế độ thông tin báo cáo (Điều 3)
- Yêu cầu các cơ quan nhà nước, đặc biệt là cơ quan Thanh tra, Tư pháp và Công an phối hợp chặt chẽ trong việc xác minh, kết luận và xử lý các vụ việc khiếu nại, tố cáo đông người, phức tạp.
- Thiết lập cơ chế thông tin hai chiều thông suốt, thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo định kỳ về tình hình tiếp dân, kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo lên cấp trên trực tiếp và Thanh tra Nhà nước để tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
- Xử lý vi phạm và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân (Điều 4)
- Kiên quyết xử lý nghiêm minh theo pháp luật đối với những cán bộ, công chức có hành vi thiếu trách nhiệm, sách nhiễu, hách dịch, gây khó khăn cho người dân hoặc cố tình bao che cho các hành vi sai phạm.
- Áp dụng các biện pháp cần thiết để bảo vệ bí mật thông tin cá nhân và an toàn cho người tố cáo, ngăn chặn và xử lý nghiêm mọi hành vi trù dập, trả thù người khiếu nại, tố cáo.
- Đồng thời, xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo để vu khống, gây rối trật tự công cộng hoặc làm ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, tổ chức và cá nhân.
Hiệu lực thi hành: Chỉ thị 18-TTg/CT có hiệu lực kể từ ngày ban hành. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc các nội dung được chỉ đạo tại văn bản này.
| THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ | CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM |
| Số: 18-TTg/CT | Hà Nội, ngày 15 tháng 1 năm 1993 |
CHỈ THỊ
VỀ CÔNG TÁC TỔ CHỨC TIẾP DÂN, GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO CỦA CÔNG DÂN
Sau khi pháp lệnh khiếu nại, tố cáo của công dân được Hội đồng Nhà nước ban hành ngày 2 tháng 5 năm 1991, Hội đồng Bộ trưởng đã có Nghị định số 38-HĐBT ngày 28 tháng 1 năm 1992 hướng dẫn thi hành Pháp lệnh này. Trong tình hình hiện nay, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân là một trong những yêu cầu cấp bách và quan trọng nhằm nâng cao lòng tin của nhân dân vào Đảng và Chính phủ, vào các cơ quan chức năng của Nhà nước; qua đó nhằm góp phần vào việc ngăn chặn và bài trừ tệ nạn tham nhũng, buôn lậu, tiêu pha lãng phí của công và các tệ nạn xã hội khác. Sau một năm thực hiện hai văn bản trên, Thủ tướng Chính phủ nhận thấy:
Việc tổ chức tiếp dân của các Bộ, ngành, Uỷ ban nhân dân các cấp nói chung còn nặng về hình thức; chưa coi trọng việc bố trí cán bộ tiếp dân, cán bộ làm nhiệm vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân; năng lực, trình độ nghiệp vụ và trình độ chính trị của số cán bộ làm công việc này còn hạn chế; việc giải quyết còn trì trệ, không kịp thời; chất lượng xem xét và kết luận nhiều vụ việc thiếu căn cứ tin cậy. Những kết luận, yêu cầu giải quyết của cấp trên hoặc của cơ quan chức năng không được thực hiện kịp thời , đầy đủ, do đó hiệu quả giải quyết thấp, đơn tồn đọng nhiều; việc thực hiện chế độ kiểm tra, báo cáo kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân không được thực hiện đầy đủ.
Để kiện toàn một bước việc tổ chức tiếp dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân theo đúng pháp luật, có hiệu quả thiết thực, Thủ tướng Chính phủ chỉ thị:
1. Phải kiện toàn tổ chức tiếp dân để đảm bảo việc xem xét, giải quyết và kết luận một cách nghiêm túc, theo đúng pháp luật khiếu nại, tố cáo của công dân kịp thời và kết quả. Khi quyết định giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân đã có hiệu lực pháp luật thì các cơ quan Nhà nước, các tổ chức xã hội, các đoàn thể nhân dân và mọi công dân có liên quan phải nghiêm chỉnh chấp hành.
2. Trong quý I năm 1993, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Uỷ ban nhân dân các quận, huyện, thị xã phải kiện toàn ngay việc tổ chức tiếp dân. Phòng tiếp dân phải lịch sự, nghiêm trang; tại phòng tiếp dân, phải ghi rõ thời gian và nội quy tiếp dân, cán bộ tiếp dân phải ghi rõ họ, tên, chức vụ để mọi người biết. Phải bố trí cán bộ chuyên trách, có năng lực và trình độ nghiệp vụ, có phẩm chất chính trị và phong cách tốt để làm nhiệm vụ tiếp dân, bảo đảm giải quyết kịp thời các khiếu nại, tố cáo của dân theo đúng pháp luật. Trang phục của cán bộ chuyên trách tiếp dân thực hiện theo thông báo số 11-TB ngày 18 tháng 2 năm 1992 của Văn phòng Hội đồng Bộ trưởng (nay là văn phòng Chính phủ).
3. Các Bộ trưởng, thủ trưởng các cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các quận, huyện, thị xã phải dành thời gian ít nhất nửa ngày trong một tuần để trực tiếp tiếp cán bộ, nhân dân đến yêu cầu giải quyết khiếu nại, tố cáo về những vấn đề thuộc trách nhiệm quản lý và thẩm quyền giải quyết của ngành hoặc địa phương mình.
4. Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị phải soát xét ngay các khiếu nại, tố cáo của công dân còn tồn đọng thuộc thẩm quyền giải quyết của mình để giải quyết và kết luận kịp thời, dứt điểm, đúng pháp luật.
5. Định kỳ ba tháng một lần, các Bộ trưởng, Thủ trưởng các cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương phải báo cáo Thủ tướng Chính phủ, đồng thời gửi Tổng Thanh tra Nhà nước về công tác tổ chức tiếp công dân, về kết quả giải quyết khiếu nại, tổ cáo của công dân thuộc thẩm quyền ngành địa phương mình, kết quả giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo của công dân do cơ quan tiếp dân của Trung ương đảng và Nhà nước chuyển đến. Thanh tra Nhà nước phối hợp với các cơ quan hữu quan khẩn trương lập trụ sở cơ quan tiếp dân của Trung ương Đảng và Nhà nước ở phía Nam đặt tại thành phố Hồ Chí Minh và đưa vào hoạt động ngay trong quý I năm 1993.
Đề nghị Chánh án Toà án nhân dân tối cáo và Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, trong phạm vi trách nhiệm của mình, cùng phối hợp thực hiện chỉ thị này.
|
| Võ Văn Kiệt (Đã ký) |
- 1 Chỉ thị 64-TTg năm 1995 tăng cường công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân do Thủ tướng Chính phủ ban hành
- 2 Công văn hướng dẫn một số việc giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo
- 3 Công văn 2079/TTCP-TD&XLĐT năm 2013 phối hợp cung cấp thông tin công tác tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết khiếu nại tố cáo do Thanh tra Chính phủ ban hành