Ngày 05 tháng 11 năm 1991, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng đã ban hành Chỉ thị số 359-CT về việc tổ chức thực hiện Pháp lệnh Bảo hộ lao động. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm triển khai đồng bộ, hiệu quả các quy định của Pháp lệnh Bảo hộ lao động, hướng tới mục tiêu cải thiện điều kiện làm việc, bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động và bảo vệ sức khỏe, tính mạng của người lao động trong tất cả các thành phần kinh tế.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Chỉ thị này hướng đến các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng, Ủy ban nhân dân các cấp, các tổ chức chính trị - xã hội, các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh thuộc mọi thành phần kinh tế, cùng toàn thể người lao động và người sử dụng lao động trên phạm vi cả nước.

Nội dung cốt lõi của Chỉ thị 359-CT

1. Công tác tuyên truyền, phổ biến và giáo dục pháp luật

• Yêu cầu các cấp, các ngành và các địa phương tổ chức quán triệt sâu sắc nội dung, ý nghĩa của Pháp lệnh Bảo hộ lao động đến từng cơ sở sản xuất và người lao động.
• Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và các cơ quan thông tin đại chúng xây dựng kế hoạch tuyên truyền thường xuyên, phong phú nhằm nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành kỷ luật lao động.

2. Xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản pháp quy hướng dẫn thi hành

• Khẩn trương nghiên cứu, soạn thảo để trình Hội đồng Bộ trưởng ban hành các Nghị định quy định chi tiết thi hành Pháp lệnh Bảo hộ lao động.
• Các Bộ quản lý ngành, lĩnh vực phối hợp với Bộ Y tế và Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội rà soát, sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các tiêu chuẩn, quy trình, quy phạm về an toàn lao động và vệ sinh lao động phù hợp với điều kiện công nghệ mới.

3. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm

• Kiện toàn và nâng cao năng lực hoạt động của hệ thống Thanh tra Nhà nước về an toàn lao động và Thanh tra Nhà nước về vệ sinh lao động từ trung ương đến địa phương.
• Tổ chức các đợt thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất, tập trung vào các ngành nghề, lĩnh vực có nguy cơ cao xảy ra tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp như khai thác khoáng sản, xây dựng, hóa chất, điện lực.
• Kiên quyết xử lý nghiêm minh theo pháp luật đối với các hành vi vi phạm quy định về bảo hộ lao động, đặc biệt là các trường hợp thiếu trách nhiệm gây tai nạn lao động nghiêm trọng.

4. Trách nhiệm của người sử dụng lao động tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh

• Phải chủ động lập kế hoạch bảo hộ lao động hàng năm, bố trí kinh phí thỏa đáng cho việc cải thiện điều kiện làm việc, mua sắm trang thiết bị an toàn và phương tiện bảo vệ cá nhân cho người lao động.
• Tổ chức huấn luyện, kiểm tra kiến thức về an toàn lao động, vệ sinh lao động cho người lao động trước khi giao việc và định kỳ trong quá trình làm việc.
• Thực hiện nghiêm túc việc khai báo, điều tra, thống kê và báo cáo định kỳ về tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của pháp luật.

5. Phát huy vai trò giám sát của tổ chức Công đoàn

• Tạo điều kiện thuận lợi để tổ chức Công đoàn các cấp tham gia xây dựng chính sách, chương trình bảo hộ lao động và giám sát việc thực hiện các chế độ, chính sách đối với người lao động.
• Khuyến khích sự phối hợp chặt chẽ giữa người sử dụng lao động và Ban chấp hành Công đoàn cơ sở trong việc phát động các phong trào thi đua bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động tại nơi làm việc.

Hiệu lực thi hành

Chỉ thị 359-CT có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành (ngày 05 tháng 11 năm 1991). Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Hội đồng Bộ trưởng và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện nghiêm túc chỉ thị này.