Công văn 1218/GSQL-TH là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ của Cục Giám sát quản lý về hải quan gửi Cục Hải quan các tỉnh, thành phố nhằm giải quyết các vướng mắc liên quan đến việc kiểm tra, đối chiếu và chấp nhận Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu D trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA). Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Công văn đưa ra các hướng dẫn chi tiết nhằm tháo gỡ vướng mắc về tính hợp lệ của C/O mẫu D, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến hình thức thể hiện của chữ ký và con dấu trên chứng từ:

• Chấp nhận chữ ký và con dấu điện tử: Hướng dẫn việc kiểm tra và chấp nhận các chứng từ C/O mẫu D được cấp dưới dạng chữ ký và con dấu điện tử (hoặc in trực tiếp từ hệ thống) từ các nước thành viên ASEAN có áp dụng công nghệ này (ví dụ như Malaysia). Điều này phù hợp với xu hướng số hóa và tạo thuận lợi thương mại trong khu vực.
• Đối chiếu mẫu chữ ký và con dấu: Yêu cầu công chức hải quan tại các chi cục thực hiện đối chiếu kỹ lưỡng chữ ký, con dấu trên C/O mẫu D do doanh nghiệp nộp với mẫu chữ ký, con dấu chính thức đã được Tổng cục Hải quan cập nhật và thông báo trên hệ thống dữ liệu hải quan.
• Xử lý các khác biệt nhỏ: Đối với các lỗi kỹ thuật nhỏ, lỗi đánh máy hoặc sự khác biệt không trọng yếu giữa C/O mẫu D và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan (như hóa đơn thương mại, vận đơn), nếu không làm ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ của hàng hóa thì cơ quan hải quan vẫn xem xét chấp nhận tính hợp lệ của C/O.

Để đảm bảo tính chính xác trong việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt ATIGA, công văn hướng dẫn quy trình xử lý khi phát hiện nghi ngờ:

• Tra cứu thông tin trực tuyến: Công chức hải quan chủ động truy cập vào hệ thống thông tin điện tử hoặc trang thông tin chính thức của cơ quan cấp C/O nước xuất khẩu để kiểm tra trạng thái và tính xác thực của C/O mẫu D.
• Gửi yêu cầu xác minh: Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính hợp lệ của C/O mẫu D hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa mà không thể tự kiểm chứng, cơ quan hải quan địa phương báo cáo về Tổng cục Hải quan để tiến hành thủ tục gửi yêu cầu xác minh chính thức tới cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu.
• Giải tỏa hàng hóa trong thời gian chờ xác minh: Trong thời gian chờ kết quả xác minh từ nước xuất khẩu, hàng hóa nhập khẩu vẫn được thông quan nhưng doanh nghiệp phải nộp thuế theo mức thuế suất ưu đãi tối huệ quốc (MFN) hoặc áp dụng các biện pháp bảo lãnh thuế theo quy định pháp luật hiện hành.

Cục Giám sát quản lý về hải quan yêu cầu các đơn vị liên quan nghiêm túc thực hiện các nội dung sau:

• Đối với Cục Hải quan các tỉnh, thành phố: Phổ biến quán triệt nội dung hướng dẫn tại công văn này đến toàn thể công chức hải quan làm công tác kiểm tra xuất xứ hàng hóa; chủ động tổng hợp các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện để kịp thời báo cáo, đề xuất phương án giải quyết lên Tổng cục Hải quan.
• Đối với doanh nghiệp nhập khẩu: Cần chủ động tìm hiểu các quy định về C/O mẫu D, phối hợp chặt chẽ với nhà xuất khẩu để đảm bảo chứng từ được cấp đúng quy định, đồng thời thực hiện khai báo đầy đủ, chính xác thông tin trên tờ khai hải quan.