Công văn 1253/VPCP-KTTH năm 2018 do Văn phòng Chính phủ ban hành là văn bản chỉ đạo quan trọng nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với xe ô tô của các đối tượng được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao tại Việt Nam. Văn bản này tập trung giải quyết các bất cập trong việc quản lý, chuyển nhượng, tái xuất hoặc tiêu hủy phương tiện giao thông của các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự và nhân viên nước ngoài.

Mục tiêu và phạm vi quản lý xe ô tô ưu đãi, miễn trừ

Công văn hướng tới việc siết chặt kỷ cương trong việc nhập khẩu, sử dụng và thanh lý xe ô tô của các tổ chức, cá nhân ngoại giao. Phạm vi áp dụng bao gồm:

• Các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự và cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế tại Việt Nam được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ.
• Nhân viên ngoại giao, nhân viên lãnh sự, nhân viên hành chính kỹ thuật thuộc các cơ quan trên được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao theo quy định của pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
• Các loại xe ô tô, xe gắn máy được nhập khẩu miễn thuế phục vụ cho nhu cầu công tác và sinh hoạt của các đối tượng nêu trên.

Các biện pháp xử lý và quản lý nghiêm ngặt đối với xe ô tô ngoại giao

Để ngăn chặn tình trạng lách luật, trốn thuế hoặc sử dụng xe ngoại giao sai mục đích, Chính phủ đã chỉ đạo thực hiện các biện pháp cụ thể:

• Thu hồi biển số và đăng ký xe: Thực hiện thu hồi nghiêm ngặt biển số xe, giấy đăng ký xe đối với các trường hợp xe đã hết thời hạn sử dụng tại Việt Nam nhưng không thực hiện thủ tục chuyển nhượng, tái xuất hoặc tiêu hủy theo quy định.
• Kiểm soát việc chuyển nhượng: Việc chuyển nhượng xe ô tô của đối tượng ưu đãi, miễn trừ cho các tổ chức, cá nhân khác tại Việt Nam phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về thuế và thủ tục hải quan. Chỉ được phép chuyển nhượng sau khi đã hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ tài chính với nhà nước.
• Xử lý xe quá hạn: Đối với các phương tiện đã quá thời hạn tạm nhập khẩu nhưng người sử dụng đã kết thúc nhiệm kỳ và xuất cảnh mà không thực hiện thủ tục theo quy định, các cơ quan chức năng sẽ tiến hành rà soát, cưỡng chế thu hồi hoặc xử lý theo pháp luật.

Trách nhiệm phối hợp của các Bộ, ngành liên quan

Công văn 1253/VPCP-KTTH quy định rõ vai trò và trách nhiệm phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước:

• Bộ Tài chính: Chủ trì, phối hợp với các Bộ ngành liên quan rà soát, hoàn thiện cơ chế chính sách thuế, thủ tục hải quan đối với việc nhập khẩu, tạm nhập khẩu, chuyển nhượng xe ô tô của đối tượng ưu đãi, miễn trừ. Đồng thời, chỉ đạo Tổng cục Hải quan giám sát chặt chẽ quy trình thông quan và chuyển nhượng xe.
• Bộ Ngoại giao: Có trách nhiệm xác nhận đúng đối tượng, số lượng xe định mức được phép nhập khẩu của từng cơ quan, cá nhân ngoại giao; kịp thời thông báo cho Bộ Công an và Bộ Tài chính danh sách các nhân viên ngoại giao kết thúc nhiệm kỳ để phối hợp quản lý phương tiện.
• Bộ Công an: Chỉ đạo lực lượng Cảnh sát giao thông thực hiện nghiêm quy trình đăng ký, cấp biển số và thu hồi biển số xe ngoại giao; tăng cường tuần tra, kiểm soát và xử lý nghiêm các trường hợp sử dụng xe mang biển số ngoại giao không đúng đối tượng hoặc quá hạn lưu hành.

Ý nghĩa pháp lý và thực tiễn của văn bản

Việc ban hành Công văn 1253/VPCP-KTTH năm 2018 có ý nghĩa thiết thực trong việc:

• Hạn chế tối đa tình trạng trục lợi chính sách miễn thuế nhập khẩu xe ô tô dành cho đối tượng ngoại giao.
• Đảm bảo trật tự an toàn giao thông và an ninh quốc gia thông qua việc quản lý chặt chẽ danh tính người thực tế sử dụng phương tiện mang biển số ngoại giao.
• Tăng thu ngân sách nhà nước thông qua việc truy thu thuế đối với các trường hợp chuyển nhượng xe không đúng quy định.
• Thể hiện sự tôn trọng đối với các cam kết quốc tế về quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao, đồng thời bảo vệ chủ quyền pháp lý và lợi ích quốc gia của Việt Nam.